Postanowienie NSA z 24 stycznia 2012 r., II OPP 2/12

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 24 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Z. D. i B. D. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2011 r., II OPP 34/11

Sprawa

w sprawie ze skargi Z. D. i B. D. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu, II SAB/Wr 18/11 w sprawie ze skargi Z. D. i B. D. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Złotoryi w przedmiocie kontroli przestrzegania przepisów prawa budowlanego przy użytkowaniu obiektów budowlanych postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania.

Skład

Sędzia NSA Roman Hauser przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 21 października 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej jako: NSA) - po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Z. D. i B. D. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu II SAB/Wr 18/11 w sprawie ze skargi Z. D. i B. D. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Złotoryi w przedmiocie kontroli przestrzegania przepisów prawa budowlanego przy użytkowaniu obiektów budowlanych - odrzucił skargę B. D. na przewlekłość postępowania i oddalił skargę Z. D. na przewlekłość postępowania. W uzasadnieniu podano, że skarga B. D. podlegała odrzuceniu, bowiem nie uiścił on w ustawowym terminie wpisu od tej skargi, pomimo wezwania do jego uiszczenia, zaś skarga Z. D. podlegała oddaleniu jako niezasadna, gdyż brak było podstaw do stwierdzenia, iż nastąpiła przewlekłość postępowania.

W sporządzonej osobiście przez Z. i B. D. skardze z dnia 29 grudnia 2011 r. o wznowienie postępowania zakończonego ww. postanowieniem NSA jej autorzy wnieśli o uchylenia ww. postanowienia NSA, wskazując w uzasadnieniu, że NSA pozbawił ich możności działania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Jak wynika z art. 275 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zmianami - dalej jako: ppsa) do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności właściwy jest Sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, a jeżeli zaskarżono orzeczenia sądów obu instancji, właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny (dalej jako: NSA). Do wznowienia postępowania na innej podstawie właściwy jest sąd, który ostatnio orzekał w sprawie. Jako że postanowienie z dnia 21 października 2011 r., II OPP 34/11 zostało wydane przez NSA to w takiej sytuacji właściwym do wznowienia postępowania jest właśnie ten Sąd. Właściwość NSA do rozpoznania skargi o wznowienie postępowania rodzi zaś skutek określony w art. 175 ppsa, co wynika z treści art. 276 tej ustawy. W myśl tego przepisu (art. 276 ppsa) do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem I instancji, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej. Jednakże gdy do wznowienia postępowania właściwy jest NSA, stosuje się odpowiednio art. 175 ppsa.

Przywołany w tym przepisie art. 175 w § 1 ppsa wprowadza przymus adwokacko-radcowski w sporządzeniu skargi kasacyjnej, w § 2 wyłącza ten przymus w stosunku do określonych w tym przepisie podmiotów, a w § 3 dopuszcza możliwość sporządzenia skargi kasacyjnej przez doradcę podatkowego w sprawach obowiązków podatkowych i przez rzecznika patentowego w sprawach własności przemysłowej. Przeniesienie art. 175 ppsa do postępowania wznowieniowego pozostającego we właściwości NSA oznacza rozciągnięcie przymusu radcowsko-adwokackiego na sporządzenie skargi o wznowienie postępowania (z uwzględnieniem sytuacji określonych w art. 175 § 3 ppsa i wyłączenia sytuacji wymienionych w art. 175 § 2 ppsa). Ten nie budzący wątpliwości interpretacyjnych obowiązek sporządzenia skargi o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem NSA przez adwokata bądź radcę prawnego wiąże się z zagadnieniem prawnym, kluczowym dla tej sprawy, a mianowicie z konsekwencjami jego niespełnienia. Pozostaje bowiem pytanie, czy jest to usuwalny brak skargi wznowieniowej, czy też, tak jak w przypadku skargi kasacyjnej, brak nieusuwalny skutkujący odrzuceniem wniosku (skargi wznowieniowej).

Analizując ten problem zwrócić należy uwagę na to, że ani przepisy działu VII (wznowienie postępowania), ani też przepisy o postępowaniu przed sądem I instancji nie upoważniają do różnicowania skutków niedochowania przymusu radcowsko-adwokackiego w zależności od tego czy odnosi się on do skargi kasacyjnej, czy też do skargi o wznowienie postępowania. Jedyna różnica, jaka się w tej kwestii zarysowuje jest taka, że w przypadku skargi kasacyjnej podstawą jej odrzucenia jest art. 178 w związku z art. 175 § 1 ppsa. Natomiast skarga o wznowienie postępowania objęta obowiązkiem jej sporządzenia przez radcę prawnego lub adwokata, a nie sporządzona przez te podmioty podlega odrzuceniu mocą art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 175 § 1 i 276 ppsa.

Odpowiednie stosowanie art. 175 ppsa w postępowaniu wznowieniowym pozostającym we właściwości NSA, o którym mowa w art. 276 ppsa, oznacza zatem nie tylko istnienie obowiązku sporządzenia skargi o wznowienie postępowania przez podmioty wymienione w art. 175 § 1 i 3 ppsa, ale i jednocześnie istnienie wymogu odrzucenia skargi wznowieniowej sporządzonej osobiście przez skarżącego nie korzystającego z wyłączenia, o którym stanowi art. 175 § 2 ppsa.

W rozpoznawanej sprawie skarżący, nie spełniający wymagań, o których mowa w art. 175 § 2 ppsa, skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem NSA sporządzili osobiście. Ten brak skargi wznowieniowej musi skutkować jej odrzuceniem.

Odrzucenie skargi wznowieniowej nastąpiło więc w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 175 § 1 i art. 276 ppsa.