Postanowienie NSA z 24 kwietnia 2008 r., II OPP 7/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 24 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. o stwierdzenie, że nastąpiła przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym

Sprawa

w sprawie o sygn. akt II OSK 808/07 ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia p o s t a n a w i a: - oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie NSA Maria Rzążewska (spr.) Jan Kacprzak

Uzasadnienie

Pismem z dnia 4 kwietnia 2008r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 7 kwietnia 2008r. skarżąca [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o stwierdzenie przewlekłości postępowania toczącego się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie oznaczonej sygn. akt II OSK 808/07 ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] Nr [...] wydane w sprawie uzgodnienia pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Skarżąca Spółka podniosła, że w dniu 20 marca 2008r. została przez nią złożona skarga kasacyjna za pośrednictwem Sądu pierwszej instancji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2007r., sygn. akt IV SA/Wa 1961/06. Od tego czasu Naczelny Sąd Administracyjny nie podjął żadnych czynności mających na celu rozpoznanie sprawy.

W związku z powyższym skarżąca Spółka wniosła o zalecenie czynności Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, w szczególności wyznaczenie rozprawy oraz o zasądzenie na jej rzecz kwoty 10.000 zł tytułem odszkodowania za przewlekłe prowadzenie sprawy, jak również zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ww. ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Stosownie do przepisu § 39 ust. 1 uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2004 r. w sprawie regulaminu wewnętrznego urzędowania Naczelnego Sądu Administracyjnego (M.P. Nr 11, poz. 176) sprawy wniesione do sądu rozpoznaje się według kolejności wpływu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasada rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oznacza, że sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana (nie można wyznaczyć terminu rozprawy) przed rozpoznaniem spraw, które zostały wniesione do sądu wcześniej. Liczba spraw wniesionych do Sądu jest przyczyną oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy.

Istnieją jednak podstawy do szybszego rozpoznawania spraw wynikające bądź to wprost z przepisów ustawy, które określają terminy rozpoznawania spraw przez sąd, bądź to z przepisów regulujących tryb postępowania umożliwiający rozpoznanie sprawy poza kolejnością. Ma to szczególne znaczenie w sprawach, w których stopień faktycznej i prawnej zawiłości nie jest znaczny, a ich charakter prawny i znaczenie dla strony przemawia za szybszym rozpoznaniem sprawy. Takie możliwości stwarza zarządzenie rozpoznania sprawy poza kolejnością, jeżeli strona przedstawi powody uzasadniające rozpoznanie sprawy poza kolejnością (§ 39 ust. 2 powołanej uchwały).

Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna, która wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 15 maja 2007r. została już w dniu następnym objęta niezbędnymi zarządzeniami przewodniczącego i oczekiwała na wyznaczenie terminu rozprawy. W dniu zaś 21 kwietnia 2008r. zostało wydane zarządzenie o wyznaczeniu terminu rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny ma na uwadze podobne sprawy toczące się ze skarg kasacyjnych [...] Sp. z o.o. w W., w których skarga na przewlekłość została uwzględniona (np. postanowienie NSA z dnia 14 września 2007r., sygn. akt II OPP 17/07). Należy jednak zauważyć, iż w tych sprawach Naczelny Sąd Administracyjny wziął pod uwagę łączny czas rozpoznawania skarg, zarówno w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jak i przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W powołanej wyżej sprawie II OPP 17/07 Sąd uwzględnił przede wszystkim okoliczność, iż skarga do sądu pierwszej instancji została złożona w listopadzie 2005r., a termin rozprawy w postępowaniu kasacyjnym wyznaczono na dzień 19 października 2007r. Do tej daty sprawa w postępowaniu w obu instancjach łącznie trwała zatem prawie 2 lata (23 miesiące). W niniejszej sprawie natomiast skarga wpłynęła do sądu pierwszej instancji w dniu 20 października 2006r. Wyrok kończący postępowanie sądowoadministracyjne w pierwszej instancji został wydany w dniu 31 stycznia 2007r., a termin rozprawy, na której będzie rozpoznana skarga kasacyjna od przedmiotowego wyroku, został wyznaczony na dzień 10 lipca 2008r. Opisany wyżej okres, jest zatem krótszy z porównywaną sprawą o ponad 2 miesiące. W tej sytuacji średni czas postępowania przed każdą instancją sądową trwa w niniejszej sprawie krócej aniżeli 12 miesięcy, co prowadzi do wniosku, że prawo skarżącej Spółki do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie zostało w istocie naruszone.

Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, orzekł jak w sentencji.