Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt II SA/Go 553/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO) w Zielonej Górze z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Wnioskiem z dnia 11 września 2007 r. Zakład Gospodarki Komunalnej w K. wystąpił do Wójta Gminy Nowa Sól o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającego na budowie mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków o Qdśr=250Vd o RM 3108 na działce ew. [...] i z odprowadzeniem do rowu melioracji podstawowej (działka nr [...]) w obrębie miejscowości [...]. W toku postępowania, organ I instancji trzykrotnie wydawał decyzje ustalające środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia, które następnie były uchylane przez SKO w Zielonej Górze z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.
W prowadzonym po raz czwarty postępowaniu wnioskodawca (Zakład Gospodarki Komunalnej w K.) przedłożył organowi aneks nr 4 do raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zawierający informacje o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w trakcie jego eksploatacji w zakresie zrzutu oczyszczonych ścieków do cieku wodnego oraz powstających odpadów produkcyjnych oczyszczalni ścieków.
Decyzją z dnia [...] września 2009 r., znak: [...] Wójt Gminy Nowa Sól, na podstawie art. 46 ust. 1, art. 46a ust. 7 pkt 4, art. 48 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 53, art. 56 ust. 2, 7, 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, dalej uPoś) oraz art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 82, art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 ze zm., dalej Udiś) i § 3 ust. 1 pkt 72 Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzaju przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej K.p.a.), określił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków na działce ew. nr [...], z odprowadzeniem do rowu melioracji podstawowej działka nr [...] w obrębie miejscowości [...].
Na skutek odwołania J. O., T. O., E. O. oraz J. O. i D. O., SKO w Zielonej Górze decyzją z dnia [...] października 2009 r., znak: [...], uchyliło ww. decyzję Wójta Gminy Nowa Sól i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia.
W wyniku skargi Zakładu Gospodarki Komunalnej w K., wyrokiem z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt lI SA/Go 47/10, WSA w Gorzowie uchylił decyzję SKO z dnia [...] października 2009 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia sąd ten wskazał, że w okolicznościach sprawy nie zaszły podstawy do wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej. Stwierdził nadto, że SKO w Zielonej Górze błędnie stosując przepis art. 138 § 2 K.p.a., uchyliło się od rozpoznania zasadniczych kwestii spornych, nie wykazując bowiem potrzeby dalszego prowadzenia postępowania dowodowego w jakimkolwiek zakresie i nie odniosło się do przedmiotu sprawy, a więc zastosowanych przez organ I instancji przepisów prawa procesowego i materialnego prowadzących do wydania źródłowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 22 września 2009 r. Sąd I instancji stwierdził również, że organ odwoławczy w świetle posiadanych przezeń kompetencji zobowiązany był do samodzielnego zbadania, czy przedłożony raport i jego aneksy spełniają wymogi określone w art. 52 ust. 1 uPoś oraz, czy zachodzą okoliczności im przeczące, związane z zarzutami uczestników postępowania. Jednocześnie wskazał, że zgodnie z przepisem art. 153 ust. 1 Udiś, do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się generalnie przepisy dotychczasowe.
Od ww. wyroku skargi kasacyjne wnieśli E. O., J. O. i T. O., które wyrokiem z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 1545/10 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko WSA w Gorzowie Wlkp., że w realiach przedmiotowej sprawy, wbrew stanowisku skarżących kasacyjnie, organ II instancji zobowiązany był do samodzielnego zbadania, czy przedłożony raport wraz z aneksami spełniał wymogi określone art. 52 ust 1 uPoś oraz czy zachodzą okoliczności potwierdzające zarzuty uczestników postępowania.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, SKO w Zielonej Górze, decyzją z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...] kolejny raz uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że podstawą materialno - prawną rozpatrzenia przedmiotowej sprawy stanowią z uwagi na datę wszczęcia postępowania (12 września 2007 r.) - przepisy uPoś w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 listopada 2008 r. oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (...), a to ze względu na brzmienie przepisu art. 153 ust. 1 Udiś, która weszła w życie z dniem 15 listopada 2008 r. Organ odwoławczy podkreślił, że ocena opracowanego raportu winna dotyczyć ustaleń dokonanych w oparciu o obowiązujące w tym względzie przepisy prawa materialnego. Zmiany przepisów szczególnych będących podstawą opracowania przedłożonego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powodują, że aktualnie jego treść nie pozwala na ocenę prawidłowości dokonanych w nim ustaleń. Raport ten wymaga ponownego opracowania z uwzględnieniem aktualnych danych i wartości określonych obowiązującymi przepisami. Raport nie może więc w przedmiotowej sprawie stanowić dowodu, na podstawie którego byłaby możliwa jego weryfikacja, co rodziło konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego jej rozpatrzenia.
W skardze na powyższą decyzję SKO w Zielonej Górze Zakład Gospodarki Komunalnej w K. domagał się jej uchylenia w całości oraz utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, tj. decyzji Wójta Gminy Nowa Sól z dnia [...] września 2009 r. znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków. W odpowiedzi na skargę, SKO w Zielonej Górze wniosło o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium podało, że decyzją z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...], wydaną w trybie autokontroli, uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] marca 2012 r. w całości oraz utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy Nowa Sól z [...] września 2009 r.
Prawomocnym postanowieniem z dnia 28 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Go 430/12 WSA w Gorzowie Wlkp. umorzył postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi Zakładu Gospodarki Komunalnej w K. wskazując, że SKO w Zielonej Górze, działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej Ppsa) uwzględniło wniesioną skargę w całości, bowiem zaskarżony akt został wyeliminowany z obrotu prawnego, a decyzja organu I instancji z dnia [...] września 2009 r. została utrzymana w mocy.
Decyzja SKO w Zielonej Górze z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...] została zaskarżona do WSA w Gorzowie przez E. O. i J. O. W skardze skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i utrzymania w mocy decyzji SKO w Zielonej Górze nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., uchylającej decyzję Wójta Gminy Nowa Sól z dnia [...] września 2009. Wnieśli również o powołanie biegłego sądowego w celu przeprowadzenia niezależnej ekspertyzy geologicznej dla złoża piasku w miejscu spustu ścieków wychodzących z oczyszczalni do Kanału Kochanowskiego w [...], w aspekcie przenikalności tych ścieków do wód gruntowych oraz zasądzenie od strony przeciwnej na ich rzecz kosztów postępowania sądowego wg obowiązujących norm.
Wyrokiem z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt lI SA/Go 628/12 WSA w Gorzowie Wlkp. uchylił zaskarżoną decyzję SKO w Zielonej Górze z dnia [...] maja 2012 r. ([...]), oraz uchylił decyzję SKO w Zielonej Górze z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], stwierdzając, że obydwie decyzje nie podlegają wykonaniu.
W ocenie tegoż sądu, skoro w sprawie występowały strony o sprzecznych interesach, to SKO w Zielonej Górze uruchamiając instytucję autokontroli i uchylając decyzję własną z dnia [...] marca 2012 r. oraz orzekając o utrzymaniu w mocy decyzji Wójta Gminy Nowa Sól z dnia [...] września 2009 r., miało obowiązek rozpoznać zarzuty odwołujących się od decyzji organu I instancji, tj. J. O., E. O., T. O. oraz J. O. i D. O. Kolejną wadą decyzji z dnia [...] maja 2012 r., na którą sąd I instancji zwrócił uwagę, był brak obligatoryjnego orzeczenia, o jakim mowa w art. 54 § 3 zdanie drugie Ppsa, tj. w przypadku, gdy organ uwzględnia skargę musi jednocześnie stwierdzić, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] SKO w Zielonej Górze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Nowa Sól z dnia [...] września 2009 r., znak [...]. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w ramach postępowania zakończonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, podstawowym dokumentem stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia jest raport oddziaływania na środowisko. Decyzja Wójta Gminy Nowa Sól z [...] września 2009 r. jest czwartą decyzją wydaną w niniejszej sprawie, natomiast wszystkie wcześniejsze decyzje były uchylane przez Kolegium do ponownego rozpoznania, z uwagi na fakt, że raport oddziaływania na środowisko nie spełniał wymogów art. 52 ust. 1 uPoś. Kolegium podkreśliło, że do czasu wydania niniejszej decyzji, mając na uwadze argumenty stron postępowania - raport oddziaływania na środowisko został, zgodnie ze wskazaniami organu, uzupełniony za pomocą czterech aneksów do niego. Biorąc pod uwagę te aneksy, Kolegium stwierdziło, że decyzja Wójta Gminy Nowa Sól z dnia [...] września 2009 r., znak: [...] spełnia wymogi art. 52 ust. 1 uPoś.
Na powyższą decyzję SKO w Zielonej Górze skargę do WSA w Gorzowie Wlkp. wniósł J. O., zarzucając naruszenie prawa materialnego, a w szczególności przepisu art. 135 ust. 1 i 2, art. 153 oraz art. 154 ust. 1 Udiś, a także przepisów art. 144, art. 153 ust. 1 uPoś, poprzez mylną ich interpretację i zastosowanie. J. O. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania sądowego wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie wskazując, że Kolegium nie miało podstaw, by kwestionować stanowisk i wynikających z nich pozytywnych opinii wyspecjalizowanych i wskazanych ustawowo organów, zobowiązanych z mocy prawa do ustosunkowania się do proponowanych w decyzjach organu I instancji warunków realizacji planowanej inwestycji.
Pismem procesowym z dnia 23 lipca 2013 r. J. O., ustosunkowując się do odpowiedzi Kolegium na jego skargę podniósł, że nie zakładał hipotetycznych niebezpieczeństw związanych z eksploatacją oczyszczalni ścieków, a jedynie wyciągnął wnioski z dokumentacji opracowanej przez Pracownię Badawczo-Projektową [...], która dopiero niedawno została ujawniona.
Pismem procesowym z dnia 3 września 2013 r. uczestnik postępowania Zakład Gospodarki Komunalnej w K. wniósł o oddalenie skargi.
W kolejnych pismach procesowych z dnia 19 i 23 września 2013 r. J. O. podniósł w szczególności, że brak rzetelności w przygotowaniu dokumentacji inwestora oraz tuszowanie uwag w przedmiocie zastrzeżeń co do planowanej inwestycji, świadczy tylko i wyłącznie o jej wadliwości. Ponadto skarżący wskazał, że pismem z dnia 15 lipca 2013 r. złożył do SKO w Zielonej Górze wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Nowa Sól z dnia [...] września 2009 r., albowiem skierowanie decyzji do osób zmarłych, tj. J. D. (zm. 25 czerwca 1996 r.) oraz W. D. (zm. 28 listopada 1974 r.) stanowi rażące naruszenie prawa i sąd powinien uwzględnić skargę niezależnie od tego, czy uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W motywach wyroku oddalającego skargę WSA w Gorzowie Wlkp. stwierdził, że SKO w Zielonej Górze zasadnie przyjęło, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu. Zgromadzony materiał dowodowy jest wyczerpujący, został zgromadzony w stopniu umożliwiającym, w oparciu o przepis art. 51 ust. 2 uPoś, Wójtowi Gminy Nowa Sól wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia. Decyzja organu I instancji uwzględnia ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w tym w aneksach sporządzonych do tego raportu. Zawiera ona wszystkie elementy określone w art. 56 ust. 2 uPoś.
Skargą kasacyjną, reprezentowany przez pełnomocnika, J. O. wniósł o uchylenie w całości ww. wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, oraz o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżanemu wyrokowi przedstawiono zarzut mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przez sąd I instancji przepisów postępowania: art. 3 § 1 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa poprzez nieuwzględnienie okoliczności "nieważności postępowania" zakończonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną przez Wójta Gminy Nowa Sól, utrzymaną w mocy przez SKO w Zielonej Górze. Ponadto postawiono zarzut mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przez sąd I instancji przepisów postępowania: art. 3 § 1 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa - poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy zachodziły przesłanki do stwierdzenia, że SKO w Zielonej Górze błędnie oceniło przedstawiony raport o oddziaływaniu na środowisko, czym naruszyło wynikającą z art. 80 K.p.a. zasadę swobodnej oceny dowodów, a także obowiązek dążenia do ustalenia prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 K.p.a.). Tym samym – zdaniem strony − zachodziły przesłanki do uznania przez sąd I instancji, że decyzja Kolegium powinna zostać uchylona. Dodatkowo zaskarżony wyrok naruszać ma przepis postępowania - art. 141 § 4 Ppsa, poprzez błędne uznanie, że skarżący nie przedstawił w toku postępowania żadnego dowodu przeciwko twierdzeniom zawartym w raporcie o oddziaływaniu na środowisko (s. 20 wyroku).
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że postępowanie prowadzone przez organy I i II instancji było dotknięte wadą rażącego naruszenia prawa, ponieważ organy te prowadziły postępowanie uznając za strony postępowania osoby nieżyjące (W. D. i J. D.). Na wsparcie swych wywodów obszernie przywołano motywy wyroku WSA w Warszawie z 17 lipca 2012 r., I SA/Wa 398/12, uznając że zachodzi przesłanka do "stwierdzenia nieważności postępowania z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. (skutkująca obowiązkiem uchylenia decyzji), a nie tylko wznowienia postępowania".
Dalej wskazano, że wbrew twierdzeniu sądu I instancji, skarżący w toku postępowania przedstawiał dowody na poparcie swoich zarzutów odnośnie raportu. Istotnym dowodem na nierzetelność raportu o oddziaływaniu na środowisko było przedstawione przez skarżącego pismo Pracowni Badawczo-Rozwojowej [...], nieścisłości raportu nie zostały usunięte w aneksie nr 4. Innym przykładem dowodu przedstawionego przez skarżącego były też powołane wyżej pisma wykazujące fakt podtapiania łąk poprzez przelewanie się wody z Kanału Kochanowskiego. Tym dowodem jest opinia hydrologiczna uzyskana przez skarżącego, a dotycząca kwestii przenikalności gruntu, jak również informacja od mieszkańców. Sąd nie wziął pod uwagę tych dowodów, opierając się wyłącznie na uzgodnieniu dokonanym przez Lubuski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych z 2008 r., co wskazuje że "uzgodnienie przestało być aktualne pod względem merytorycznym".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl art. 174 ustawy Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 Ppsa rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 Ppsa, obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, opubl. ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1).
W niniejszej sprawie żadnej z wymienionych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania Sąd się nie dopatrzył, wobec czego kontrola ograniczyć się musiała wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów.
Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia przepisu art. 3 § 1 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa poprzez "nieuwzględnienie nieważności postępowania" zakończonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody. Przepis art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa stanowi, że sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach. Wypada zwrócić uwagę, że przepisy K.p.a. nie posługują się określeniem "nieważności postępowania", a przesłankami stwierdzenia nieważności decyzji. Takim też pojęciem posłużono się w przywołanym w skardze kasacyjnej wyrokiem WSA w Warszawie. Przenoszenie tam wyrażonych wywodów na grunt sprawy sądowoadministracyjnej poddanej kontroli Sądu jest jednak z gruntu chybione, skoro cytowany w skardze kasacyjnej wyrok I SA/Wa 398/12 nie ma mocy wiążącej dla przedmiotowego rozstrzygnięcia, wydany został w innych okolicznościach faktycznych i prawnych.
Przedmiotem kontroli WSA w Gorzowie Wlkp. podlegały decyzje wydane w postępowaniu o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie oczyszczalni ścieków. Nie ulega wątpliwości, że skarżący – J. O. brał udział w toczącym się postępowaniu, korzystał z przysługujących mu środków zaskarżenia. Fakt śmierci stron postępowania – W. D. i J. D. oraz braku uwzględnienia tej okoliczności w postępowaniu administracyjnym, skarżący podnosił dopiero na etapie postępowania przed sądem wojewódzkim (vide – pisma procesowe J. O.), choć wskazywał iż z tego powodu domaga się stwierdzenia nieważności źródłowej decyzji organu I instancji w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Okoliczność ewentualnego pozbawienia udziału w postępowaniu administracyjnym mogliby podnosić następcy prawni zmarłych stron postępowania, z wywodu skargi kasacyjnej nie wynika w żadnym stopniu, by tym następcą miałby być skarżący, a ponadto on sam brał czynny udział w postępowaniu administracyjnym. Pozbawienie praw strony w postępowaniu bez winy tej strony jest chronione sankcją wznowienia postępowania na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., nie zaś sankcją stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., zaś w postępowaniu sądowym sankcją uchylenia decyzji na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa. Naruszenia tych zaś przepisów skarżący kasacyjnie nie zarzuca. Nieuwzględnienie przez sąd wojewódzki pominięcia przez organy administracyjne okoliczności, wedle której niektóre strony nie żyły w dacie podejmowania przez nie rozstrzygnięć, nie dowodzi w żadnym razie naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa, a w dalszej części także przepisu art. 151 cyt. ustawy, wedle którego w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala oraz przepisu art. 3 § 1 Ppsa, zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów art. 3 § 1 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa poprzez oddalenie skargi, gdy zachodzić miały przesłanki błędnej oceny przez organ odwoławczy raportu oddziaływania na środowisko, z naruszeniem przepisów art. 80, 7 i 77 K.p.a. Nie jest także trafny zarzut naruszenia przepisu art. 141 § 4 Ppsa poprzez błędne uznanie przez sąd I instancji, że skarżący nie przedstawił w toku postępowania żadnego dowodu przeciwko twierdzeniom zawartym w raporcie oddziaływania na środowisko. Gdy idzie o ten ostatni zarzut, to WSA w Gorzowie Wlkp. stwierdził na s. 20 uzasadnienia swego wyroku, że "w toku postępowania administracyjnego skarżący nie przedstawił żadnego dowodu przeciwko twierdzeniom – ustaleniom zawartym w raporcie". Stwierdzenie to nie uchybia przepisowi art. 141 § 4 Ppsa, wedle którego "uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie" (zd. 1). Nie ulega wątpliwości, że opracowany na zlecenie J. O. dokument, określony jako opinia hydrologiczno-geologiczna został wytworzony poza postępowaniem administracyjnym, już po wydaniu zaskarżonej przez niego decyzji SKO w Zielonej Górze. Prawdopodobnie chodzi o opinię sporządzoną przez Firmę Geologiczną [...] dołączoną do pisma procesowego z 19 września 2013 r. przez J. O. do akt sprawy sądowoadministracyjnej (T. I, k. 178-180). Opinia ta nie jest podpisana przez osoby, mające być jej autorami, nie dołączono wyszczególnionych niej załączników. Zatem sąd I instancji zasadnie stwierdził, że to w toku "postępowania administracyjnego" J. O. nie przedstawił żadnych dowodów przeciwko ustaleniom zawartym w raporcie oddziaływania na środowisko. Należy podkreślić, że na etapie postępowania sądowego co do reguły nie prowadzi się postępowania dowodowego, z mocy art. 106 § 3 Ppsa sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem takiego uzupełniającego postępowania dowodowego nie jest jednak ustalanie stanu faktycznego sprawy, ale ocena czy stan ten organy oceniły zgodnie z nakazami ujętymi w przepisach K.p.a. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny jest zaś dopuszczalne wówczas, gdy postulowany bądź dopuszczony z urzędu dowód pozostaje w ścisłym związku z oceną legalności zaskarżonego aktu (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2012 r., sygn. akt II OSK 2041/12; wyrok NSA z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 1238/11). Możliwość przeprowadzenia postępowania uzupełniającego rozumieć należy bowiem, jako odnoszącą się do sytuacji wystąpienia istotnych wątpliwości związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem, a nie do sytuacji wystąpienia istotnych wątpliwości związanych z ustaleniem zaistniałego w sprawie stanu faktycznego. Nie dość więc, że nie może stanowić ono podstawy dokonywania przez sąd samodzielnych ustaleń faktycznych, to również nie pozwala na uwzględnienie zmian stanu faktycznego, które nastąpiły po wydaniu kontrolowanego orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1629/10; wyrok NSA z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt I GSK 519/11). W efekcie powoływania się przez J. O. na treść dokumentu wytworzonego na jego zlecenie i po zakończeniu postępowania administracyjnego, skarżący kasacyjnie dąży do zwalczenia stanu faktycznego ustalonego przez organy. Ta okoliczność nie prowadzi do trafności zarzutu kasacyjnego wyłuszczonego powyżej.
Zasadnie sąd I instancji ocenił, że w świetle aneksu nr 4 do raportu oddziaływania na środowisko, sporządzonego przez dr inż. M. M. zostały wyjaśnione wątpliwości odnośnie planowanego przedsięwzięcia wynikające z treści pisma z września 2009 r., autorki aneksu nr 3 do raportu – prof. U. K. Trafnie także zwrócono uwagę, że M. M. został wskazany przez prof. U. K., jako osoba, która jest kompetentna do uzupełnienia podniesionych braków raportu (vide – pismo z 12 marca 2009 r., sporządzone przez Pracownię Badawczo-Projektową [...] – prof. U. K.). Z treści aneksu nr 4, jak również z wcześniejszych aneksów do raportu wynika, że przedsięwzięcie spełniać będzie wymogi przepisów ochrony środowiska. Wydanie decyzji zostało poprzedzone stosowną opinią Lubuskiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych (właściciela cieku wodnego, do którego planowany jest zrzut oczyszczonych ścieków). Podnoszenie "zdezaktualizowania się" stanowiska tego podmiotu w postaci informacji o podtopieniu okolicznych łąk w 2013 r. nie odnosi się wprost do planowanego przedsięwzięcia, ale dotyczy wystąpienia opadów atmosferycznych, nadto dotyczy zjawiska które wystąpiło już pod wydaniu zaskarżonej decyzji. Kilkukrotne uzupełnianie aneksu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko było wywołane aktywnością stron postępowania, w tym i skarżącego. Nie można skutecznie zarzucać organom, że nie podejmowały środków zmierzających do wyjaśnienia wszelkich wątpliwości, w szczególności odnoszących się do ustaleń raportu. Przebieg tych wszystkich czynności został szczegółowo zrekapitulowany w zaskarżonej decyzji SKO w Zielonej Górze (vide s. 5-9 zaskarżonej decyzji). Z tych względów nie jest trafny zarzut niedostrzeżenia przez sąd I instancji takich uchybień przepisom K.p.a. przez organy, a odnoszącym się do obowiązków związanych z nakazem wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, aby doszukiwać się podstawy do zastosowania przez ten sąd przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa.
Powyższe okoliczności prowadziły do wniosku, że skarga kasacyjna jako oparta na nieusprawiedliwionych podstawach podlegała oddaleniu na podstawie przepisu art. 184 Ppsa.