Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 2725/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. D. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 19 sierpnia 2011 r. Nr GIS-HŚ-HP-0254-39-18/PP/10/11 w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów akt sprawy.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 19 sierpnia 2011r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 26 sierpnia 2011 r.. Oznacza to, że termin do wniesienia skargi w niniejszej sprawie upływał w dniu 26 września 2011 r.
H. D. w dniu 24 września 2011 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) wniósł skargę na w/w postanowienie z dnia 19 sierpnia 2011 r., przy czym jej adresatem uczynił: "Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych dla Miasta Stołecznego Warszawa – Praga". Skarga została wniesiona za pośrednictwem Głównego Inspektora Sanitarnego.
Główny Inspektor Sanitarny pismem z dnia 20 października 2011 r. udzielił odpowiedzi na w/w skargę i przesłał odpowiedź wraz ze skargą i aktami sprawy do Sądu Rejonowego dla Warszawy Praga - Północ, zgodnie z żądaniem skarżącego.
Postanowieniem z dnia 7 listopada 2011 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Praga – Północ VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. D. wskazując, iż wprawdzie skarżący w terminie 30 dni od otrzymania odpisu zaskarżonego postanowienia nadał skargę w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu (tj. Głównego Inspektora Sanitarnego), to nie można jednak w niniejszej sprawie przyjąć, że skarga została wniesiona w terminie, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. Sąd I instancji uznał, iż przedmiotowa skarga została złożona w dniu 1 grudnia 2011 r. bowiem skarżący skierował skargę do niewłaściwego sądu – do Sądu Rejonowego dla Warszawy Praga – Północ, który w dniu 7 listopada 2011 r. wydał postanowienie o stwierdzeniu swej niewłaściwości i przekazaniu sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Sąd ten nadał skargę na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w urzędzie pocztowym w dniu 1 grudnia 2011 r. Sąd I instancji stwierdził, że datą wszczęcia postępowania sądowo-administracyjnego jest dzień doręczenia skargi organowi, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, jednakże postępowanie sądowo-administracyjne jest w takiej sytuacji wszczęte jedynie wówczas, gdy skarżący wniósł skargę za pośrednictwem organu do właściwego sądu administracyjnego. Czynność procesowa, jaką jest wniesienie skargi obejmuje bowiem nie tylko wniesienie pisma zawierającego skargę do właściwego organu, konieczne jest także skierowanie tej skargi do właściwego sądu administracyjnego. Wniesienie skargi za pośrednictwem właściwego organu, lecz do innego sądu aniżeli właściwy sąd administracyjny, nie może być uznane za właściwe uruchomienie postępowania sądowo-administracyjnego. W konsekwencji Sąd I instancji uznał, że skarga złożona została po upływie terminu.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł H. D. reprezentowany przez adwokata P. B. Postanowienie zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8 i 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, dalej jako "k.p.a."), poprzez pominięcie obowiązku organu administracji państwowej tj. Głównego Inspektora Sanitarnego do przesłania odwołania skarżącego do Sądu właściwego podnosząc, że uchybienie to ma istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazując na powyższe naruszenie wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazał, iż skarżący złożył skargę do organu administracji w przepisowym terminie, a tylko nieprawidłowo oznaczył sąd, do którego skargę wraz z aktami sprawy miał wysłać ten organ. Nie bacząc na zasady zawarte w przepisach art. 7-9 k.p.a. organ administracji tj. Główny Inspektor Sanitarny wysłał skargę z aktami sprawy do Sądu Rejonowego dla Warszawy Praga - Północ, a nie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - będącego właściwym do rozpoznania tej sprawy. Podniesiono, że zaskarżonym orzeczeniem Sąd I instancji potwierdził sprzeczną z zasadami kodeksu postępowania administracyjnego działanie Głównego Inspektora Sanitarnego, który wbrew tym zasadom wysłał skargę do niewłaściwego sądu. Podniesiono także, iż Sądy m.in. w orzeczeniach sygn. akt VIII SA/Wa 640/10; II SA/Lu 332/11 wskazały, że organy administracji powinny uwzględniać intencje strony a nie tylko literalną treść pisma, a przepisy art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. stanowią podstawę do życzliwej interpretacji pism składanych przez stronę. Zaś uchybienia i błędy organu administracji nie mogą powodować ujemnych następstw dla obywatela działającego w dobrej wierze.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zawiera usprawiedliwione podstawy zaskarżenia.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem, zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Istotą sprawy poddanej kontroli sądowoadministracyjnej jest sposób i termin wniesienia skargi.
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi.
Stwierdzić należy, iż z przepisu tego wynika, że wprawdzie skargi nie ma jeszcze faktycznie w sądzie, jednakże datą wszczęcia postępowania sądowadministracyjnego jest dzień złożenia skargi w siedzibie organu lub dzień nadania skargi w placówce pocztowej.
Stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Przepis ten statuuje obowiązek przekazania sądowi dokumentów warunkujących przeprowadzenie kontroli sądowej.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. W sprawie niniejszej przepis ten Sąd I instancji powołał jako podstawę prawną zaskarżonego postanowienia.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w niniejszej sprawie skoro strona złożyła pismo w do właściwego organu wskazując datę i oznaczenie postanowienia będącego przedmiotem skargi z zachowaniem ustawowego terminu, zaś organ nie podjął żadnych czynności wyjaśniających w kwestii wskazanego w przesyłce adresata, skutkiem czego organ przesłał ją do niewłaściwego Sądu, należałoby przyjąć, że wadliwe jest stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu w kwestii niedopuszczalności skargi jako wniesionej po terminie. Takie rozumowanie jest konieczne nie tylko wobec treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ale zwłaszcza wobec konstytucyjnie zagwarantowanego prawa obywatela do sądowej kontroli działalności administracji publicznej. Rację ma strona skarżąca, iż nie zastosowanie się organu do obowiązków wynikających ze wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów art. 7, 8 i 9 k.p.a., nie może powodować ujemnych konsekwencji procesowych dla strony.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.