Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 26 marca 2009 r. (sygn. akt II SA/Sz 54/09 oddalił skargę A. Spółki z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia [...] grudnia 2006 r. w przedmiocie usunięcia odpadów.
W dniu 2 marca 2005 r. do Gminy Manowo wpłynął wniosek J.M. w sprawie budowy linii kablowej Bonin-Mostowo. W dniu 10 marca 2005 r. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie usunięcia odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania.
Wójt Gminy Manowo decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. w osnowie tej decyzji:
- 1) nakazał A. Spółce z o.o. w K. usunięcie, pozostawionego w ziemi na działkach nr [...] obręb M. i [...] i [...] obręb W. po zakończonej inwestycji polegającej na wymianie kabla na trasie Bonin-Mostowo, odpadu w postaci kabla energetycznego SN 15 KV typu ZHAKX 120 mm2 z miejsc nie przeznaczonych do jego składowania lub magazynowania, poprzez jego wykopanie i unieszkodliwienie;
- 2) nakazał wykonanie obowiązku określonego w pkt 1 w terminie 2 miesięcy od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji;
- 3) oddalił wnioski J. i K. M. oraz T. i M. M. w zakresie nałożenia na A. Spółkę z o.o. w K. obowiązku usunięcia drewna pochodzącego z wycinki samosiejek znajdujących się na działkach nr [...] obręb M. i [...] i [...] obręb W., w zakresie utylizacji tego drewna, a także w zakresie wykarczowania wyżej wymienionych działek w celu usunięcia pni drzew pozostałych po wycince samosiejek;
- 4) oddalił wniosek J. i K.M. oraz T. i M.M. o naliczenie A. Spółce z o.o. w K. kary pieniężnej za nielegalne składowanie odpadów.
Od powyższej decyzji odwołania wnieśli J.M. w imieniu własnym oraz w imieniu K., T. i M.M. oraz A. Spółka z o.o. w K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej pkt 2 i 3 i w tym zakresie orzekło, że obowiązek określony w pkt 1 decyzji należy wykonać w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania decyzji oraz nakazało spółce z o.o. A. w K. usunięcie wytworzonych w trakcie wykonywania robót budowlanych odpadów w postaci wyciętych drzew z działek nr [...] obręb M. oraz nr [...] i [...] obręb W. wraz z ich unieszkodliwieniem, w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania decyzji. Ponadto Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję w pkt 4 i umorzyło postępowanie w tym zakresie, a w pozostałej części decyzję utrzymało w mocy.
W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło między innymi, że zapisy osób nadzorujących wykonywane roboty budowlane w dzienniku budowy świadczą jednoznacznie, że na przedmiotowych działkach znajdował się "stary" kabel (np. na działce nr 162 w odległości od 6 do 16 m w stosunku do trasy nowego kabla). Strona w odwołaniu operuje argumentami typu "stary" kabel z działek został najprawdopodobniej usunięty lub też w przeważającej części został usunięty, zaś dokumentacja powykonawcza zawiera błędne naniesienie trasy kabla, jednak nie przedstawiając żadnych dowodów na ich potwierdzenie.
Powyższą decyzję ostateczną zaskarżyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie obie strony postępowania administracyjnego. Skarga A. Sp. z o.o. w K. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 119/07. Następnie postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu [...] czerwca 2007 r. (k.
92) Sąd zarządził na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwana dalej p.p.s.a.) połączenie, do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, sprawy o sygn. akt II SA/Sz 119/07 ze skargi A. Spółki z o.o. w K. ze sprawą o sygn. akt II SA/Sz 120/07 ze skargi J.M. i T.M. Są to strony o przeciwnych interesach, lecz skargi dotyczą tej samej decyzji, co uzasadnia połączenie obu spraw i prowadzenie ich pod jedną sygnaturą II SA/Sz 119/07.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z dnia 27 czerwca 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Manowo z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] w części nakładającej na A. Spółka z o.o. w K. obowiązek usunięcia pozostawionego w ziemi na działce nr [...] obręb M. i nr [...], [...] obręb M., odpadu w postaci kabla energetycznego poprzez jego wykopanie i unieszkodliwienie, zaś w pozostałej części oddalił skargę A. Spółka z o.o. w K. Ponadto powyższym wyrokiem Sąd I instancji oddalił także w całości skargę J.M. i T.M. Następnie J.M. wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powyższego wyroku Sądu I instancji w części uchylającej decyzję organu I i II instancji oraz oddalającej w całości skargę J.M. i T.M.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 grudnia 2008 r. (sygn. akt II OSK 1688/07) uchylił wyrok w zaskarżonej części i w tym zakresie przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że kabel energetyczny linii podziemnej, który nie jest już wykorzystywany do przesyłu energii elektrycznej i dlatego też stał się bezużyteczny jest odpadem w świetle art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251 ze zm.), którego posiadacz pozbył się, niezależnie czy jest on składowany, czy też magazynowany w świetle przepisów tejże ustawy. Oznacza to, że jego posiadacz powinien go usunąć zgodnie z dyspozycją art. 34 ust. 1 cyt. ustawy o odpadach. Stąd, oddalając następnie skargę powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 26 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, iż skarga A. Spółki z o.o. w K. nie zasługuje na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 190 cyt. ustawy p.p.s.a. jest związany wykładnią prawa dokonaną w tym zakresie przez NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2008 r. (sygn. akt II OSK 1688/07).
Ponadto zdaniem Sądu I instancji, ustalenie terminu wykonania obowiązku jest traktowane jako element rozstrzygnięcia o sposobie wykonania decyzji. Termin ustalony w decyzji powinien być tak długi, żeby dobrowolne zrealizowanie obowiązku było możliwe. Wydaje się, że termin 3 miesięcy jest terminem wystarczającym dla ustalenia faktycznego miejsca zalegania "starego" kabla, a następnie podjęcia stosownych działań związanych z jego usunięciem.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca spółka zarzucając naruszenie art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na przyjęciu, że wykonanie zaskarżonej decyzji jest możliwe w terminie 3 miesięcy. Strona wniosła o uchylenie wyroku w całości i rozpoznanie skargi kasacyjnej w trybie art. 185 cyt. ustawy p.p.s.a. W ocenie skargi kasacyjnej, Sąd I instancji w sposób niewystarczający przeanalizował stan faktyczny sprawy, a wykonanie decyzji w zakreślonym terminie jest niemożliwe. Samo ustalenie trasy kabla napotyka nadzwyczajne problemy (działka jest gęsto zarośnięta). Ponadto konieczne jest uzyskanie decyzji o zezwoleniu na wycięcie drzew. Natomiast szczegółowa analiza materiałów dowodowych prowadzi do wniosku, że na działce nr 162 "stary" kabel pokrywał się z nowym i został w całości wyciągnięty.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną J.M. wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.) – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
- 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
Oceniając we wskazanych wyżej granicach zasadność wniesionej skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie, trzeba stwierdzić, że zarzuty nie są zasadne. Wynika to z następujących przesłanek.
Należy stwierdzić, że jedyny zarzut podniesiony w skardze kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 cyt. ustawy p.p.s.a. nie jest prawidłowo sformułowany. W zwięzłym uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik fachowy strony skarżącej podnosi bowiem tylko zarzut niewłaściwej oceny przez Sąd I instancji stanu faktycznego tej sprawy z tej przyczyny, że ustalony w ostatecznej decyzji 3-miesięczny termin na usunięcie przedmiotowego "starego" kabla z danej nieruchomości nie jest możliwy w praktyce do wykonania. Jest to bowiem spowodowane przesłankami technicznymi jak i obowiązkiem otrzymania uprzednio zezwoleń na wycięcie drzew pod którymi dany kabel przebiega.
Ponadto zdaniem strony skarżącej "stary" kabel przebiegający przez działkę nr [...] obręb M. pokrywał się z "nowym" kablem i stąd został już wyciągnięty, co spowodowało także błędne ustalenie stanu faktycznego przez Sąd I instancji. Należy jednak podkreślić, że podniesiony wyżej zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji w tym stanie faktycznym tylko art. 141 § 4 p.p.s.a. jest całkowicie chybiony. Dyspozycja powyższego przepisu stanowi bowiem tylko, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Oznacza to, że powyższy przepis nie może być powołany w zarzucie kasacyjnym do kwestionowania stanu faktycznego w danej sprawie, który przyjął Sąd I instancji zamiast zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ cyt. ustawy p.p.s.a. z powodu jego niezastosowania przez Sąd I instancji jeżeli nastąpiło naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a).
Ponadto, ponownie rozpatrując daną sprawę, Sąd I instancji w świetle dyspozycji art. 190 p.p.s.a. wiąże oczywiście wykładnia prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2008 r. (sygn. akt II OSK 1688/07). Natomiast, skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego nie podziela poglądu Sądu I instancji, którego to stanowiska nie sformułował także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2008 r., że z dyspozycji art. 34 cyt. ustawy o odpadach wynika, iż daje on podstawę do orzekania w przedmiocie określenia terminu wykonania nałożonego obowiązku.
W świetle przepisów procesowego i materialnego prawa administracyjnego należy bowiem odróżnić "ostateczność decyzji", która staje się natychmiast wykonana z dniem jej wydania od jej wymagalności, której każdorazowo termin wykonania określa odpowiedni przepis materialnego prawa administracyjnego rangi ustawowej. Jednak w przedmiotowej sprawie zarzut kasacyjny został błędnie sformułowany gdyż bez powołania art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ cyt. ustawy p.p.s.a., co z kolei mogłoby spowodować niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię odpowiednich przepisów prawa materialnego w świetle art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 lit. a/ oraz art. 3 pkt 1 i art. 34 cyt. ustawy o odpadach, czego jednak także w skardze kasacyjnej nie podniesiono.
Z tych względów i na podstawie art. 184 cyt. ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej z powodu braku usprawiedliwionych podstaw.