Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 czerwca 2005 r. w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 599/05, po rozpoznaniu skargi W. N. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wymeldowania: 1) uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji;
- 2) zasądził od Wojewody Mazowieckiego na rzecz W. N. 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu wyroku podano, że postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania M. K. zostało wszczęte na wniosek W. N., która powołała się na dobrowolne opuszczenie lokalu przez M. K. w dniu 23 maja 2001 r.
Z wnioskiem o zawieszenie postępowania wystąpił M. K. podnosząc, że aktualnie toczy się między stronami postępowanie sądowe o rozwód oraz postępowanie karne przeciwko W. N. Organy administracyjne obu instancji uwzględniając wniosek o zawieszeniu postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa stwierdziły, że wyjaśnienie kwestii dobrowolnego i trwałego opuszczenia lokalu przez M. K. zależy od rozstrzygnięcia pozwu o rozwiązanie małżeństwa stron oraz zakończenia trwającej sprawy karnej. Zdaniem organów administracji, w sprawie rozwodowej sąd musi ustalić czy opuszczenie lokalu przez M. K. było przymusowe, a jeśli orzeknie o eksmisji z lokalu W. N. - to pozostanie do oceny organu kwestia przymiotu jej jako strony w postępowaniu o wymeldowanie.
Natomiast wyrok w sprawie karnej będzie miał bezpośredni wpływ na ustalenie czy M. K. opuścił lokal zmuszony do tego zachowaniem żony – czy było to podyktowane innymi okolicznościami.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. N. wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako wydanego z naruszeniem prawa. Skarżąca podnosiła, że organ administracji dysponował obszernym materiałem dowodowym pozwalającym na ocenę okoliczności opuszczenia lokalu przez M. K., które nastąpiło 23 maja 2001 r. w czasie jej pobytu w szpitalu po pobiciu przez męża w trakcie zajścia w dniu 21 maja 2001 r.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie stwierdzając, że rozstrzygnięcie postępowań sądowych stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając zasadność skargi nie podzielił poglądu organów administracji obu instancji, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Zdaniem sądu – ustalenie jaki charakter miało opuszczenie lokalu przez stronę i czy w rzeczywistości nastąpiło należy do organu prowadzącego postępowanie o wymeldowanie. Przedmiotem postępowań przed sądem powszechnym są natomiast inne kwestie, które nie stanowią zagadnień wstępnych dla orzeczenia w przedmiocie wymeldowania.
Uchylając postanowienia organów obu instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny powołał art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył M. K. powołując się na art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Jako podstawę skargi kasacyjnej skarżący wskazał naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez lakoniczne i bez wnikliwej analizy stanu faktycznego oraz stanu prawnego w tym bogatego orzecznictwa sądów administracyjnych uzasadnienie wyroku.
Skarżący wnosił o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Jak podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej uchylając postanowienie organów administracji sąd nie dostrzegł, iż organy były obowiązane zawiesić postępowanie w sytuacji, gdy ustaliły wystąpienie łącznie trzech przesłanek: a) trwające postępowanie administracyjne; b) rozstrzygnięcie sprawy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; c) zagadnienie wstępne nie było jeszcze rozstrzygnięte.
Ponadto skarżący powołał się na orzeczenie NSA w sprawie SA/Wr 234/93 dotyczące wpływu rozstrzygnięcia postępowania o podział majątku dorobkowego byłych małżonków na ocenę spornej kwestii uprawnienia do lokalu oraz na orzeczenia NSA interpretujące pojęcie "opuszczenia miejsca stałego pobytu" jako przesłanki wymeldowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do brzmienia art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania, wynikającą z wystąpienia przynajmniej jednej spośród sześciu przesłanek określonych w § 2 tego artykułu.
W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w cytowanym wyżej przepisie przesłanek nie zachodzi, tak więc Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania – art. 141 § 4 – prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniony "lakonicznym i bez wnikliwej analizy stanu faktycznego oraz stanu prawnego, w tym bogatego orzecznictwa sądów administracyjnych podane uzasadnienie wyroku".
Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej sąd I instancji orzekając w sprawie w uzasadnieniu wyroku przedstawił stan sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowisko pozostałych stron, a także podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
W uzasadnieniu wyroku sąd I instancji wyraził stanowisko, że w sprawie o wymeldowanie osoby z lokalu mieszkalnego, ustalenie co do przesłanek wymeldowania, w tym faktu i charakteru opuszczenia lokalu należy do organu administracji prowadzącego postępowanie w tej sprawie.
Rozpatrzenie wniosku o wymeldowanie nie zależy od rozstrzygnięć w toczących się między uczestnikami przed sądami powszechnymi sprawach karnych oraz sprawie rozwodowej. Orzeczenia w tych sprawach nie stanowią zagadnień wstępnych od których rozstrzygnięcia zależy wydanie decyzji administracyjnej w sprawie o wymeldowanie.
W konsekwencji powyższych ustaleń sąd I instancji prawidłowo nie podzielił stanowiska organów administracji co do istnienia w sprawie przesłanek określonych w art. 97 § 1 pkt 4 kpa i uchylił wydane postanowienie o zawieszeniu postępowania.
Powołane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej orzeczenia dotyczące przesłanek zawieszenia postępowania, a także przesłanek wymeldowania osoby z lokalu nie podważają prawidłowego stanowiska sądu I instancji co do braku podstaw prawnych do zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie, której dotyczy zaskarżony wyrok.
Zarzut naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku, nie mógł zatem odnieść zamierzonego skutku.
Z tych względów i na mocy art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.