Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt 3 II S.A./Łd 1066/03 oddalił skargę S. W. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] działając na podstawie ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 90, poz. 575 z 1998 r. ze zm.) oraz § 1 i § 10 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 61, poz. 364 ze zm.) nie uznał u S. W. choroby zawodowej (zatrucia ostre i przewlekłe substancjami chemicznymi oraz następstwa tych zatruć). Decyzję tę doręczono skarżącemu w dniu 8 listopada 2001 r., zaś w dniu 7 maja 2003 r. do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi wpłynęło pismo, w którym skarżący zwrócił się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] z jednoczesnym wnioskiem o stwierdzenie choroby zawodowej, uzasadniając wniosek tym, że nie wiedział gdzie się odwołać i sprawę wniósł do Sądu Okręgowego Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Piotrkowie Trybunalskim.
Postanowieniem z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 58 i art. 59 § 2 kpa odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania, ustalił bowiem, że skarżący został prawidłowo pouczony o sposobie i terminie jego wniesienia, a wniosek o przywrócenie terminu złożył po upływie niemal półtora roku od daty uprawomocnienia się decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego.
Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Stanisław Wójcik, zwracając się z prośbą o przywrócenie terminu i uznanie choroby zawodowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając skargę podniósł, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu Wojewódzkiego Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny prawidłowo uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego zawarte bowiem było pouczenie do jakiego organu należy wnieść odwołanie od decyzji i w jakim terminie. W tych okolicznościach zdaniem Sądu I instancji twierdzenia skarżącego o tym, że nie wiedział, gdzie się odwołać nie stanowią niezawinionej przyczyny uchybienia terminu.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku z dnia 9 września 2004 r. wniósł pełnomocnik skarżącego zaskarżając go w całości. Wyrokowi temu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) w związku z art. 154, art. 58 § 1, art. 7 i art. 8 kpa poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji naruszenia przez organ w/w przepisów, polegającego na błędnym uznaniu, ze nie zachodzą przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, oraz uznaniu, że takie rozstrzygnięcie nie narusza słusznego interesu strony. Na tej podstawie w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona albowiem zaskarżony wyrok nie narusza prawa zaś podstawy kasacyjne nie są usprawiedliwione.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego odnośnie kwestii dotyczących przywracania terminu, jednolicie przyjmuje się, że kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych (por. wyrok NSA z 13 października.1999 r. sygn. akt III SA 1436/99, I S.A. 1072/00 z 19 września 2000 r., I S.A. 691/01 z 5 października 2001 r.). Przyjmuje się również, że przywrócenie terminu nie jest możliwe, jeżeli strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa. "Pomyłka" polegająca na skierowaniu odwołania do niewłaściwego organu jest, co najmniej następstwem niedbalstwa i nie zasługuje na uwzględnienie jako usprawiedliwiającej przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W warunkach sprawy poza wszelkimi bowiem wątpliwościami pozostaje okoliczność, że przedmiotową decyzję doręczono skarżącemu w dniu 8 listopada 2001 r., zawierała ona pouczenie, że odwołanie od niej można złożyć do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie 14 dni od jej doręczenia.
Prawidłowo zatem Sąd I instancji ocenił zebrany w aktach administracyjnych materiał dowodowy i nie dopatrzył się uchybienia w działaniu Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Chybione pozostają tym samym wywody zawarte w skardze kasacyjnej, że mylne wniesienie odwołania do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przy prawidłowym pouczeniu skarżącego, stanowi okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu. Należy raz jeszcze pokreślić, że instytucja przywrócenia terminu zawarta w art. 58 § 1 kpa ma charakter wyjątkowy, przy ocenie stopnia zawinienia stosuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Do tego rodzaju stron nie można zaliczyć skarżącego S. W., który odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wniósł po blisko półtorarocznym okresie od upływu wymaganego terminu.
Odnosząc się zaś do zarzutu pominięcie drugiej z przesłanek przywrócenia terminu zawartej w § 2 art. 58 kpa, należy wyjaśnić, że nigdzie w toku całego postępowania sądowoadministracyjnego skarżący nie wskazywał jaka data mogłaby być przyjęta za dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. Nawet, co słusznie podkreślił Sąd I instancji, gdyby przyjąć za tę chwilę wydanie w dniu 22 maja 2002 r. postanowienia przez Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych to i tak od tego czasu upłynął kolejny rok zanim skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu.
Mając na uwadze, że podniesione zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 cyt. już ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę kasacyjną oddalił.
Wobec oddalenia skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego dla skarżącego z urzędu. W ocenie składu orzekającego brak jest przesłanek z art. 203 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. W przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, wniesionej przez adwokata, ustanowionego dla skarżącego z urzędu, orzeczenie o kosztach podejmuje Wojewódzki Sąd Administracyjny. na podstawie § 19 pkt1 oraz § 18 ust. 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U Nr 163, poz. 13480 ze zm.). Do Sądu Wojewódzkiego będzie należało również sprawdzenie warunków formalnych zwrotu kosztów zaś od tego orzeczenia przysługuje prawo wniesienia zażalenia.