Uzasadnienie
Skarżący A. B. pismami z dnia 10 i 15 września 2009 r. zwrócił się do Przewodniczącego Związku Międzygminnego "Koniński Region Komunalny" o doręczenie odpisu protokołu z posiedzenia Zgromadzenia Związku, które odbyło się w dniu 9 września 2009 r., a wobec braku pozytywnej odpowiedzi na to żądanie, w dniu 23 października 2009 r. (data wysłania skargi do skarżonego organu przez Sąd, do którego skarga została bezpośrednio – wadliwie, skierowana) wniósł skargę na bezczynność organu.
Żądany protokół stronie skarżącej został doręczony korespondencją wysłaną przez Związek w dniu 29 października 2009 r., co wynika z wyjaśnień organu złożonych do akt sprawy (karty nr 125 -126 akt sądowych) i co potwierdził skarżący.
Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt II SAB/Po 60/09 w punkcie pierwszym umorzył postępowanie i w punkcie drugim zasądził od Przewodniczącego Związku Międzygminnego,,Koniński Region Komunalny" na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wskazano, że w rozpatrywanym przypadku skarżony organ wobec złożonych wniosków pozostawał w bezczynności do dnia doręczenia skarżącemu żądanego dokumentu, co nastąpiło już po skutecznym wniesieniu skargi i jej wpłynięciu do siedziby Związku (skarga wpłynęła do organu w dniu 27 października 2009 r. (k. nr 110 akt sądowych). Tym samym dopiero po wniesieniu skargi skarżony organ dokonał czynność materialno-technicznej, jaką jest doręczenie protokołu z Zgromadzenia Związku, które odbyło się w dniu 9 września 2009 r. Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd zobligowany jest do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania m.in. w przypadku, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). W orzecznictwie przyjmuje się, że w przypadku skargi na zwłokę w załatwieniu sprawy, gdy decyzja merytoryczna została wydana po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpatrzeniem przez sąd, postępowanie sądowe podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe (por. postanowienie NSA z dnia 14 stycznia 1987 r., IV SAB 14/86, ONSA 1987/1/7).
Wskazać należy, iż w sytuacji, gdy organ w bezczynności już nie pozostawał, przestał istnieć cel postępowania sądowego i w konsekwencji Sąd nie może zastosować trybu przewidzianego w art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to znaczy w przypadku uznania zasadności skargi zobowiązać organ do rozpatrzenia sprawy w sposób prawem przewidzianym.
Stąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzekł, jak w pkt 1 sentencji postanowienia.
W skardze kasacyjnej, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika A. B. zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, poprzez błędne zastosowanie tego przepisu w odniesieniu do ustaleń dokonanych w przedmiotowej sprawie, polegających na uznaniu sądu orzekającego, iż skarżącemu doręczono protokół przed dniem wniesienia przez niego skargi podczas gdy z materiału dowodowego wynika wniosek przeciwny.
W uzasadnieniu wskazano, że w postanowieniu z dnia 5 marca 2004 r., II SA 1009/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż postępowanie przed sądem administracyjnym jest bezprzedmiotowe, w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3, jeżeli w jego toku wystąpią, zdarzenia, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowo-administracyjna. Zdaniem kasatora tego rodzaju stwierdzenie jest zbyt daleko idące. Przywołany przepis za przesłankę umorzenia postępowania uznaje bowiem bezprzedmiotowość postępowania, a nie bezprzedmiotowość sprawy, która w sensie materialno prawnym może istnieć dalej. W przedmiotowej sprawie zatem postępowanie nie powinno ulec umorzeniu a powinno toczyć się dalej w zakresie merytorycznego rozpoznania skargi, która wpłynęła do sądu w dwa dni po wykonaniu przez organ doręczenia. Autor skargi kasacyjnej podkreślił, iż w niniejszej sprawie nie cofnięto skargi. Podał też, że zgodnie z treścią wyroku WSA w Olsztynie z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt I SAB/Ol 12/008.,,nie ma podstaw do umorzenia postępowania (art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.) w sprawie ze skargi na bezczynność, jeżeli organ wydał żądany akt lub podjął stosowną czynność po wniesieniu skargi do sądu, ale przed zamknięciem rozprawy.
Także w takiej sytuacji procesowej należy rozpoznać skargę merytorycznie, chyba że skarga zostanie skutecznie cofnięta. Jeśli zatem bezczynność została usunięta, to nie ma już podstaw do zobowiązania organu, w trybie art. 149 P.p.s.a., do wydania określonego aktu lub podjęcia czynności. Dlatego też usunięcie przez organ bezczynności przed zamknięciem rozprawy skutkuje oddaleniem skargi, na zasadzie art. 151 P.p.s.a."
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie skargi, zasądzenie od organu na rzecz Przewodniczącego Związku Międzygminnego "Koniński Region Komunalny" kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika Przewodniczący Związku Międzygminnego,,Koniński Region Komunalny", domagając się jej oddalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw.
Zarzut naruszenia art. art. 161 § l pkt 3 P.p.s.a., poprzez błędne zastosowanie tego przepisu w odniesieniu do ustaleń dokonanych w przedmiotowej sprawie, jest nietrafny.
Zgodnie z powyższym przepisem Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Przypomnieć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 ONSAiWSA 2009 nr 4 poz. 63 stwierdził, iż przepis art. 161 § 1 pkt 3 z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że udostępnienie żądanego protokołu z posiedzenia Zgromadzenia Związku Międzygminnego,,Koniński Region Komunalny", które odbyło się w dniu 9 września 2009 r., nastąpiło po wniesieniu przez skarżącego skargi na bezczynność Przewodniczącego Związku Międzygminnego,,Koniński Region Komunalny". Z akt sprawy wynika bowiem, że skarga wpłynęła do siedziby w/w Związku Międzygminnego w dniu 27 października 2009 r. a organ czynności materialno - technicznej, jaką jest doręczenie protokołu dokonał w dniu 29 października 2009 r.
Z powyższego wynika, że w przedmiotowej sprawie organ przestał pozostawać w bezczynności, co oznacza, iż przestał istnieć przedmiot zaskarżenia. Skoro zaś przedmiot zaskarżenia przestał istnieć to stwierdzić należy, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Powyższe obligowało Sąd pierwszej instancji do jego umorzenia na podstawie w/w przepisu.
Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.