Uzasadnienie
II OSK 1208 / 05
UZASADNIENIE.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 13 czerwca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy oddalił skargę wniesioną przez T. G. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] marca 2004 r. utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] grudnia 2003 r. orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u T. G. choroby zawodowej: astmy oskrzelowej i przewlekłego zapalenia oskrzeli.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji przedstawił przebieg postępowania administracyjnego wskazując, iż Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. decyzję z dnia [...] grudnia 2003 r. wydał na podstawie ustaleń zawartych w ocenie narażenia zawodowego i orzeczeniu lekarskim Mazowieckiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Płocku Poradnia Chorób Zawodowych z dnia 16 lipca 2003 r. oraz wydanego w wyniku wniesionego odwołania orzeczenia lekarskiego Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu z dnia 30 października 2003 r. We wskazanych wyżej orzeczeniach lekarskich stwierdzono brak podstaw do rozpoznania u T. G. zawodowej etiologii przewlekłego zapalenia oskrzeli i astmy oskrzelowej.
Rozpoznając odwołanie wniesione od powyższej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że T. G. był w latach 1962-1996 zatrudniony w 6 zakładach pracy na stanowiskach: ślusarz, ślusarz -spawacz, monter konstrukcji stalowych i kotłowych, monter aparatury i urządzeń chemicznych, monter - spawacz. W trakcie wykonywania obowiązków zawodowych był narażony na hałas, pyły i dymy spawalnicze oraz pyły metali. Badania środowiskowe wykonane w 1994 r. i w 1997 r. w ostatnim zakładzie pracy, tj. w Przedsiębiorstwie Usług Technicznych "I." w P. wykazały, że stężenia pyłów oraz stężenia tlenków azotu, tlenków żelaza i manganu w gazach spawalniczych nie przekraczały wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń. Z zebranej dokumentacji wynika, że w 1993 r. T. G. został dopuszczony do pracy w charakterze montera - spawacza.
Podczas badań przeprowadzonych u T. G. w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi oraz w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu nie stwierdzono spirometrycznych cech niewydolności wentylacyjnej, zaś badanie gazometryczne krwi nie wykazywało cech niewydolności oddechowej. Odnośnie rozpoznania u T. G. astmy oskrzelowej o etiologii zawodowej, wykonane w trakcie diagnostyki alergologicznej testy z potencjalnymi alergenami zawodowymi wypadły ujemnie. Zgodnie z przyjętymi kryteriami diagnostyczno - orzeczniczymi w zakresie chorób zawodowych przeprowadzone badania nie dały podstaw do rozpoznania astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego. W wykonanym badaniu audiologicznym nie stwierdzono niedosłuchu, spełniającego kryteria niedosłuchu związanego z wykonywaną pracą zawodową. Pomimo więc wieloletniego zatrudnienia T. G. w narażeniu na pyły i dymy spawalnicze, lekarze orzecznicy badający go w trakcie 2 - krotnych, wielodniowych hospitalizacji i przy użyciu specjalistycznych metod diagnostycznych nie potwierdzili zawodowego charakteru rozpoznanych u niego schorzeń.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę T. G. wniesioną na powyższą decyzję stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie postępowanie zostało wszczęte przed dniem 3 września 2002 r., a wobec tego zastosowanie w sprawie mają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294, z późn. zm.).
Sąd pierwszej instancji wskazał, iż specjalistyczne jednostki organizacyjne służby zdrowia, powołane do orzekania w sprawie chorób zawodowych jednoznacznie stwierdziły, że występujące u skarżącego przewlekłe zapalenie oskrzeli o charakterze infekcyjnym nie daje podstaw do rozpoznania zawodowej etiologii astmy oskrzelowej. W postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej, są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim, wydanym w trybie § 7 i 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294, z późn. zm.) i nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej. Skoro skarżący nie przedstawił dowodów podważających zasadność wydanych opinii przez placówki medyczne brak jest podstaw do stwierdzenia niewiarygodności tych opinii.
W tym stanie rzeczy Sąd nie stwierdził by zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów prawa, a wobec tego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) skargę oddalił.
Skargę kasacyjną wniósł T. G. zaskarżając powyższy wyrok w całości.
Skarżący skargę kasacyjną oparł na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) polegającym na przyjęciu przez Sąd, iż występujące u skarżącego przewlekłe zapalenie oskrzeli o charakterze infekcyjnym nie daje podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65 poz. 294 z późn. zm.).
Wskazując na powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu wniesionej kasacji skarżący stwierdził, iż w latach 1994 - 2002 pozostawał on pod systematyczną opieką lekarską poradni rejonowej i poradni chorób płuc. Z zaświadczenia wystawionego przez lekarza z Poradni Chorób Płuc ZOZ w P. wynika, iż u T. G. stwierdzono i rozpoznano "przewlekłe zapalenie oskrzeli". Choroba ta znajduje się w wykazie chorób zawodowych pod poz. 4 o treści: "przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych". Zdaniem skarżącego choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia ponieważ przez wiele lat pracował on na stanowisku spawacza, montera konstrukcji stalowych. Prace te w ostatnim zakładzie tj. "I." w P., w którym skarżący był zatrudniony znajdują się w wykazie prac szkodliwych.
W tej sytuacji zdaniem skarżącego występujące u niego przewlekłe zapalenie oskrzeli nastąpiło wyłącznie z powodu działania substancji toksycznych powstałych podczas robót spawalniczych, co dawało podstawę do stwierdzenia u niego choroby zawodowej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie trzeba zauważyć, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, iż w przedmiotowej sprawie miały zastosowanie przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65 poz. 294 ze zm.), na co wskazywał wprost § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132 poz. 1115).
Zgodnie z definicją choroby zawodowej zawartą w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65 poz. 294 z późn. zm.), bowiem wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej, choroba rozpoznana u skarżącego nie spełnia warunków określonych w § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, z uwagi na to, że nie została ona ujęta w wykazie chorób zawodowych.
Dla stwierdzenia choroby zawodowej wymagane jest ustalenie, czy choroba stwierdzona u skarżącego jest chorobą uznaną za chorobę zawodową w znaczeniu prawnym. W tym względzie należy odwołać się do uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 20 maja 2002r., OPS 3/02... (ONSA z 2003 r. z.1, poz. 4), w której wyjaśniono, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), które ma zastosowanie w tej sprawie, określa zamknięty katalog chorób uznanych za choroby zawodowe. Oznacza to, że za chorobę zawodową może zostać uznana wyłącznie choroba, która jest wymieniona w wykazie, o ile spowodowana została działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Stanowisko to w pełni podziela skład orzekający w tej sprawie.
Nie można więc zgodzić się z zarzutem, iż naruszone zostały przepisy powołanego rozporządzenia, a w szczególności pkt 4 wykazu chorób zawodowych, w którym jako chorobę zawodową wymieniono "przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych, aerozoli drażniących w razie stwierdzenia niewydolności narządu oddechowego". W odniesieniu do schorzeń stwierdzonych u T. G. jednostki orzecznicze nie potwierdziły istnienia takiej niewydolności narządu oddechowego, o jakiej mowa w pkt 4 wykazu chorób zawodowych.
Nie można podzielić poglądu wyrażonego w skardze kasacyjnej, że skoro skarżący wykonywał pracę w środowisku szkodliwym dla zdrowia, to tym samym schorzenie rozpoznane u skarżącego powinno prowadzić do stwierdzenia choroby zawodowej, takie stanowisko jest bowiem sprzeczne z przepisami prawa.
Z przytoczonych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.