Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1487/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi U. J. i R. J., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Ożarów Mazowiecki z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] oraz postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Powiecie Warszawskim Zachodnim z dnia [...] września 2008 r. nr [...] i Starosty Warszawskiego Zachodniego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...].
Przedmiotem ww. decyzji było ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia – budowa stacji paliw płynnych oraz bezdotykowej myjni samochodowej na działkach nr [...] i [...] przy ul. P. O., zaś postanowień – uzgodnienia dokonywane w ramach postępowania w sprawie ww. decyzji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał:
W sprawie, jeśli idzie o potencjalne uciążliwości dla terenów sąsiednich, z uwagi na charakter przedsięwzięcia (stacja paliw i myjnia) istotne znaczenie mogą odgrywać emisje gazów i pyłów do powietrza oraz dźwięku, zatem wyjaśnieniu mają podlegać kwestie dotrzymywania standardów jakości środowiska. W toku postępowania skarżący podnosili, że nie uwzględniono zabudowy mieszkaniowej na działce nr [...], a dokumentacja sprawy wskazuje, że istotnie tak było. W związku z tym zawarte w opracowaniach konkluzje dotyczące dotrzymywania standardów akustycznych wymagały weryfikacji merytorycznej pod kątem kwalifikacji terenów, bez znaczenia natomiast jest okoliczność, że obiekt nie został zgłoszony do ewidencji gruntów i budynków, zaś istotne mogłoby być tylko ustalenie, że obiekt zlokalizowano nielegalnie i orzeczono o rozbiórce. Niedokonanie takich ustaleń w opracowaniach i oparcie się przez organy na danych nieodzwierciedlających stanu rzeczywistego powoduje wadliwość wydanych decyzji.
Postanowienie uzgadniające Inspektora Sanitarnego z kolei było wydane na podstawie dokumentacji niekompletnej, bowiem przed jej uzupełnieniem w miesiącach wrześniu i październiku 2008 r., co również powoduje jego niezgodność z prawem. Ponadto decyzje dotknięte są i innymi wadami: Nie zawarto w nich obowiązków jakie powinny spoczywać na inwestorze, a potrzeba ich umieszczenia wynikała z samego raportu oddziaływania na środowisko, stanowiącego podstawę decyzji (mur powodujący tłumienie hałasu, ekrany, zieleń izolacyjna), nieodnotowanie w decyzji kwestii lokalizacji poszczególnych urządzeń wobec zmian dokonanych przez inwestora w stosunku do przyjętych założeń analizy akustycznej; nieumieszczenie obowiązku sporządzenia analizy porealizacyjnej, w uzasadnieniu wskazuje się, że istnieje taki obowiązek, ale sentencja go nie nakłada, to powoduje wewnętrzną niespójność decyzji. Te wady powodują konieczność wyeliminowania z obrotu orzeczeń w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację stacji paliw i myjni.
Reprezentowana przez adwokata, firma [...] Firma Handlowo-Usługowa wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania i zarzucając, na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a.:
- 1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 3 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ i art. 152 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 80 k.p.a., przejawiające się w tym, że Sąd I instancji poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej błędnie ustalił, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy stwierdzone przez Sąd I instancji uchybienia są tego rodzaju, że pozostają bez znaczenia dla zasadności wydanej decyzji;
- 2) w trybie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 48 ust. 2 pkt 1a ustawy – Prawo ochrony środowiska poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że uzgodnienie PIS w postaci postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Powiecie Warszawskim Zachodnim z dnia [...] września 2008 r. nr [...] było nieskuteczne, ponieważ nie czyniło zadość wymaganiom tego artykułu, podczas gdy powołany przepis nie zawiera przesłanek warunkujących skuteczność uzgodnienia, jak również w świetle materiału dowodowego dalsze uzupełnienia raportu dokonane po wydaniu postanowienia PIS pozostawały bez znaczenia dla postanowienia uzgodnieniowego w tym zakresie;
- 3) w trybie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 56 ustawy – Prawo ochrony środowiska poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, wbrew materiałowi dowodowemu, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy Ożarów Mazowiecki z dnia [...] marca 2009 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację dla przedsięwzięcia nr [...] obarczona jest następującymi wadami: 1) w decyzji nie zawarto katalogu obowiązków, jakie powinny spoczywać na inwestorze, a potrzeba ich nałożenia wynikała z samego raportu o oddziaływaniu (kwestia ekranu i mocy akustycznej urządzeń), zaś organ administracji wskazał zdawkowo, że decyzja zawiera wymagane prawem elementy, nie odnosząc się merytorycznie do kwestii, czy jej postanowienia zawierają wymagania adekwatne do koniecznych w świetle zgromadzonego materiał dowodowego (w tym treści raportu z aneksami) 2) brak w decyzji wskazania o konieczności pozostawienia muru oporowego jako urządzenia zapewniającego dotrzymanie wymagań ochrony środowiska 3) niewyjaśnienia w decyzji, czy pas zieleni izolacyjnej jest niezbędny dla zapewnienia wymagań ochrony środowiska 4) nieokreślenia w decyzji poziomów mocy akustycznej planowanych instalacji i urządzeń (myjnia, dystrybucja paliw), 5) nieokreślenie w decyzji lokalizacji poszczególnych urządzeń, 6) niespójnością pomiędzy orzeczeniem decyzji a jej uzasadnieniem w zakresie nałożenia obowiązku analizy porealizacyjnej z uwagi na faktyczny brak przesądzenia, co do potrzeby sporządzenia takiej analizy, podczas gdy decyzja nie zawiera powyższych elementów z uwagi na to, że żaden przepis prawa nie nakłada takiego obowiązku ani obowiązek taki nie wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego sprawy;
- 4) w trybie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 3 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ i art. 152 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewskazanie, z których przepisów prawa Sąd I instancji wywodzi istnienie wad prawnych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie oraz decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ożarów Mazowiecki z dnia [...] marca 2009 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację dla przedsięwzięcia nr WŚiR 7624/20/949/08których mowa w zarzucie z pkt 4) powyżej, jak również zdawkowe uzasadnienie uchylenia postanowienia Starosty Warszawskiego Zachodniego z dnia [...] listopada 2008 r. nr OŚ.7633-43/08, co uniemożliwia sądową kontrolę wyroku Sądu I instancji.
U. J. i R. J. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargi kasacyjnej nie można było uwzględnić.
Uchylenie orzeczeń wydanych w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację stacji paliw i bezdotykowej myjni nastąpiło z dwóch powodów: nieprawidłowości w ustaleniach faktycznych i wadliwości rozstrzygnięć.
Wojewódzki Sąd stwierdził, że dokumentacja sprawy, tj. raport oddziaływania na środowisko i jego uzupełnienia nie odpowiadały na wątpliwości U. J. i R. J. co do tego, czy inwestycja będzie dotrzymywać norm środowiskowych, głównie w aspekcie emisji hałasu, bowiem w dokumentacji nie uwzględniono budynku na działce nr [...]. Zgodzić należy się z takim stwierdzeniem, wobec bowiem nieujęcia tego budynku trudno jest odpowiedzieć na pytanie czy i jakie normy środowiskowe mają być dotrzymane. Nie można też nie uznać racji Wojewódzkiego Sądu co do kwestii dotyczącej postanowienia uzgadniającego, przede wszystkim Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Trzeba powiedzieć, że, jak wynika z akt sprawy, organ ten nie dysponował przy wydawaniu tego postanowienia taką dokumentacją, jak organy wydające decyzje o środowiskowych uzgodnieniach. Wątpliwości zatem skarżących co do tego, że mogłoby ono być inne nie można uznać za niezasadne i wobec tego zarzucić Sądowi, że nie miał podstaw do uchylenia postanowienia.
Zgodzić też należy się z Wojewódzkim Sądem co do wadliwości samych rozstrzygnięć. Sąd wskazał na braki jakie widzi w nich, a dotyczące zabezpieczeń mających na celu ochronę środowiska. Idzie tu o brak nałożenia na inwestora obowiązków, które pozwalałyby zachować standardy ochrony lub niejasności czy rzeczywiście zostały one nałożone wobec sprzeczności między sentencją a uzasadnieniem decyzji.
Podkreślić trzeba, że postępowanie administracyjne musi być tak prowadzone, aby wszystkie kwestie istotne dla rozstrzygnięcia zostały w nim wyjaśnione i prawidłowo udokumentowane. Rozstrzygnięcie takie, czyli załatwienie sprawy co do jej istoty powinno wynikać z ustaleń faktycznych. Tylko bowiem dokładne wyjaśnienie sprawy, wnioski z tego wyciągnięte, jasne sformułowanie sentencji decyzji i jej wyjaśnienie w uzasadnieniu pozwala na stwierdzenie, że sprawa załatwiona została zgodnie z przepisami, zaś stawiane zarzuty są nieuzasadnione.
W niniejszej sprawie takiej jasności nie miał Wojewódzki Sąd, wykazując mankamenty postępowania i samych rozstrzygnięć. Zgodzić należy się z Wojewódzkim Sądem co do tego, że sprawa nie została przeprowadzona tak, aby już dojrzała do rozstrzygnięcia, a samo rozstrzygnięcie nadto budzi wątpliwości czy inwestycja będzie zachowywać standardy wobec jej nieprecyzyjności w zakresie obowiązków, jakie miałyby spocząć na inwestorze.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).