Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 1077/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu skargi A. O. i S. O., uchylił decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania określonych robót budowlanych.
Jak wynika z akt sprawy, w związku z pismami E. C. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Częstochowy wszczął postępowanie w sprawie przebudowy przez S. O. komina wentylacyjnego na komin dymowy w budynku gospodarczym na nieruchomości przy ul. [...] w C. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Częstochowy decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie, tj. odnośnie robót związanych z wyburzeniem komina uznając, że zostały one wykonane legalnie zgodnie z dokonanym zgłoszeniem, do którego nie wniesiono sprzeciwu.
W wyniku odwołania E. C. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję PINB dla miasta Częstochowy z dnia [...] stycznia 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując że organ ten powinien objąć zakresem postępowania również piec na paliwo stałe i w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) przeprowadzić postępowanie naprawcze.
Kolejnymi decyzjami z dnia [...] stycznia 2013 r. i z dnia [...] czerwca 2013 r. PINB dla Miasta Częstochowy ponownie umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. W następstwie wniesionych od tych decyzji przez E. C. odwołań zostały one uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia decyzjami ŚWINB odpowiednio z dnia [...] marca 2013 r. i [...] października 2013 r.
W wyniku kolejnego rozpatrzenia sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie robót budowlanych związanych z wyburzeniem komina na budynku gospodarczym zlokalizowanym na nieruchomości przy ul. [...] w C. W uzasadnieniu decyzji PINB stwierdził, że Osiedle Nr [...] na którym usytuowany jest objęty postępowaniem budynek gospodarczy wraz z dwuprzewodowym kominem zrealizowane zostało pod koniec lat 40. i na początku lat 50. ubiegłego wieku na terenach będących własnością Skarbu Państwa. Zabudowa osiedla zrealizowana została w pierwszej linii jako budynki jednorodzinne zbliźniaczone o jednakowej formie architektonicznej dla całego osiedla. W głębi działek w drugiej linii zabudowy wybudowano budynki gospodarcze również zbliźniaczone, wyposażone we wspólny komin posiadający dwa przewody dymowe po jednym dla każdego z sąsiadów.
Budynki gospodarcze posiadały dwa pomieszczenia, jedno wykorzystywane jako składzik opału, drugie posiadające wlot do komina jako kuchnia letnia lub pralnia wyposażone w piec. Z relacji świadków wynika również że część z tych budynków wykorzystywana była przez właścicieli jako budynki inwentarskie w których nie instalowano pieców kuchennych czy pralniczych. Brak jest przy tym podstaw do przyjęcia aby z takim przeznaczeniem budynki te były zrealizowane i użytkowane w warunkach samowoli. W świetle zeznań przesłuchanych w sprawie świadków wynika, że różnego rodzaju piece istniały w budynkach gospodarczych w całym osiedlu. Można zatem uznać, że z wyjątkiem paru przypadków inwentarskich, istnienie różnego rodzaju pieców w tego typu budynkach posiadających kominy z kanałami dymowymi było normą. Powyższy stan rzeczy wynikał prawdopodobnie z faktu przekazywania tego typu obiektów przez wykonawcę w stanie surowym bez wyposażenia, niejako do samodzielnego zagospodarowania przez użytkownika.
Za takim tokiem rozumowania świadczyć może także fakt, że w planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta Częstochowy teren osiedla określono jako strefę zabudowy ekstensywnej nie wprowadzając zakazu lokowania budynków gospodarczych z paleniskiem. Od początku istnienia przedmiotowego budynku gospodarczego w pomieszczeniu posiadającym wlot do komina zamontowany był piec kuchenny kaflowy rozebrany po zakupie nieruchomości przez A. i S. O. ok. roku 2001–2002. Aktualnie po remoncie komina wykonanym na podstawie zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej oraz po podwyższeniu komina dwupłaszczem ze stali nierdzewnej zgodnie z zaleceniem opinii kominiarskiej nr [...] z dnia 15 listopada 2011 r. oraz po pozytywnym zaopiniowaniu przewodu kominowego dymowego opinią kominiarską nr [...] z dnia 19 grudnia 2011 r. do przedmiotowego przewodu kominowego podłączony został wspomniany wcześniej przenośny piecyk stalowy na paliwo stałe z paleniskiem zamkniętym.
Piecyk ten jako urządzenie przenośne używane jedynie w czasie wykonywania czynności związanych z wykorzystaniem pomieszczeń budynku zgodnie z ich przeznaczeniem, nie stanowiące części obiektu budowlanego nie będące urządzeniem budowlanym nie może być traktowane jak instalacja grzewcza w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych). Nie dotyczy go też unormowanie zawarte w treści § 132 ust. 3 tego rozporządzenia.
Dalej PINB powołując się na opinię kominiarską z dnia 19 grudnia 2011 r. potwierdzającą prawidłową wysokość komina ponad dachem budynku i drożność przewodów kominowych stwierdził, że spełniony jest również wymóg stawiany przepisem § 142 przedmiotowego rozporządzenia. Biorąc pod uwagę przekrój spornego przewodu kominowego, wielkość otworu paleniskowego piecyka "kozy", stan techniczny i grubość wylewki na której piecyk jest postawiony, jego odległość od ścian pomieszczenia wykonanych z pustaków żużlobetonowych doszedł nadto organ pierwszej instancji do przekonania, że spełnione zostały również wymogi wynikające z treści § 145, 265 i 266 rozporządzenia. Brak jest też podstaw do zanegowania stanu technicznego objętego postępowaniem komina.
W konsekwencji PINB dla miasta Częstochowy doszedł do wniosku, że nie istnieją podstawy do prowadzenia na podstawie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego postępowania legalizacyjnego odnośnie robót budowlanych związanych z remontem komina zrealizowanych w oparciu o dokonane zgłoszenie.
Odwołanie do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od decyzji PINB dla miasta Częstochowy z dnia [...] kwietnia 2014 r. wniosła E. C. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił decyzję PINB dla miasta Częstochowy z dnia [...] kwietnia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy potwierdził ustalenia PINB co do legalności wybudowania budynków gospodarczych po obu stronach granicy pomiędzy nieruchomościami nr [...] i nr [...] przy ul. [...] w C. wraz z usytuowanym w granicy wspólnym kominem wykorzystywanym pierwotnie w obu budynkach jako komin dymowy (dla letnich kuchni lub pieca pralniczego). Również zdaniem organu odwoławczego roboty budowlane zrealizowane przez małżonków O. jako współwłaścicieli nieruchomości nr [...], a polegające na przebudowaniu komina z cegły pełnej na klinkierową należało uznać za wykonane legalnie. Należało je bowiem zakwalifikować jako wymagający jedynie zgłoszenia remont w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, którego to zgłoszenia inwestorzy bez sprzeciwu organu architektoniczno-budowlanego dokonali.
Dalej organ odwoławczy uznał też za legalnie wybudowany budynek odwołującej się E. C., a to w związku z zakończeniem toczącego się odnośnie tego budynku postępowania naprawczego decyzją PINB dla Miasta Częstochowy z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany zamienny.
Pomimo legalnego istnienia obu budynków należało wziąć jednak zdaniem organu odwoławczego pod uwagę okoliczność, że sporny komin w granicy obu posesji nie spełnia, gdy chodzi o jego wysokość, Polskiej Normy PN 89/B-10425, której wymóg zastosowania wynika z treści § 142 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w którym na normę tę prawodawca się powołał. Stosowanie tej normy jest w takim przypadku w związku z treścią art. 5 Prawa budowlanego obligatoryjne. Niezachowanie wymogu zapewnienia odpowiedniego ciągu w przewodzie kominowym może zagrażać bezpieczeństwu użytkowania budynku gospodarczego. Mimo iż komin został wzniesiony legalnie oraz leganie przemurowany, fakt wybudowania na sąsiedniej działce budynku mieszkalnego spowodował, iż użytkowanie komina w aktualnym stanie faktycznym nie jest bezpieczne.
W związku z tym, iż kwestia legalności budynku również została wyjaśniona, zdaniem organu odwoławczego powiatowy organ nadzoru budowlanego powinien w ponownie prowadzonym postępowaniu rozważyć konieczność zajęcia się stanem technicznym przedmiotowego budynku gospodarczego w związku z wysokością komina oraz zapewnieniem odpowiedniego ciągu. W konsekwencji powinien zbadać kwestię bezpieczeństwa użytkowania przedmiotowego komina, co w efekcie może doprowadzić do nakazu odłączenia przedmiotowego pieca typu "koza" od przewodu kominowego, który nie spełnia wymagań co do zapewnienia niezakłóconego ciągu.
Skargę na powyższą decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wnieśli A. O. i S. O. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 1077/14 na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja PINB zapadły w postępowaniu, którego przedmiotem była legalność robót budowlanych polegających na wyburzeniu komina na budynku gospodarczym na posesji nr [...] przy ul. [...] w C. polegających na jego przemurowaniu przy wykorzystaniu cegły klinkierowej. Taki przedmiot postępowania wynika zarówno z zawiadomienia z dnia 1 grudnia 2011 r. o jego wszczęciu jak i z późniejszych (poza decyzją zaskarżoną) wydanych w tej sprawie 7 decyzji. Przedmiot taki nie był przy tym kwestionowany przez organ odwoławczy we wcześniejszych jego trzech decyzjach opartych na treści art. 138 § 2 kpa. Wprost przeciwnie aprobowano w nich prowadzenie postępowania naprawczego na podstawie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Skoro jednocześnie, również zdaniem organu odwoławczego, roboty te zakwalifikowane jako remont obiektu budowlanego o jakim mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego zostały wykonane w oparciu o dokonane wcześniej bez sprzeciwu organu architektoniczno-budowlanego zgłoszenie, to dla kontynuacji takiego postępowania w celu zakończenia go decyzją merytoryczną konieczne było wykazanie, że w sprawie zachodzi którakolwiek z sytuacji o jakich mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego (sytuacje z pkt 1 i 3 nie były przez organy orzekające sygnalizowane i w okolicznościach sprawy nie zachodzą).
Tylko bowiem wówczas kontynuowanie postępowania przy tak określonym jego przedmiocie byłoby celowe i wymagane. Na wystąpienie okoliczności z art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji jednak nie wskazał, jak również nie przeprowadził analizy sprawy w odniesieniu do treści tych przepisów. Tym samym nie wykazał w tym zakresie potrzeby dalszego kontynuowania postępowania. Sąd podkreślił, że w następstwie spornych robót doszło zarówno do zwiększenia przekrojów przewodów kominowych jak i do podwyższenia przewodu dymowego tego komina wykorzystywanego przez skarżących. Dlatego też brak jest podstaw do przyjęcia, że to w następstwie spornych robót budowlanych komin narusza czy to obowiązujące przepisy czy też powoduje zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, a tylko wówczas roboty te mogłyby być objęte postępowaniem naprawczym na podstawie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. W konsekwencji zasadne w okolicznościach sprawy, z uwagi na jej przedmiot, organ pierwszej instancji postępowanie uznał za bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a.
Sąd podkreślił, że w postępowaniu naprawczym możliwe jest wyjaśnienie kwestii związanych z niewłaściwym stanem obiektu budowlanego, o jakich mowa w art. 66 Prawa budowlanego, co jak się wydaje legło u podstaw wydania zaskarżonej decyzji, to jednak byłoby to możliwe jedynie po spełnieniu kilku warunków, które w niniejszej sprawie nie zachodzą. Należałoby też wcześniej jednoznacznie przesądzić o tożsamości stron postępowania w obu przypadkach, co w niniejszej sprawie nie jest oczywiste. Nadto takie rozszerzenie powinno z uwagi na treść art. 12 k.p.a. nastąpić w początkowej fazie postępowania a nie po kilku latach od jego wszczęcia i po wydaniu wcześniej w sprawie kilku orzeczeń, w których kwestia ta nie była przedmiotem rozstrzygnięć. Dlatego też nawet gdy przyjąć, że w świetle zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego zachodziła potrzeba przeprowadzenia postępowania pod kątem treści art. 66 Prawa budowlanego, to należałoby wszcząć w tym przedmiocie odrębne postępowanie.
Sąd podkreślił, że wbrew stanowisku skarżących w związku z treścią § 140 ust. 1 i § 142 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, odnośnie przewodów kominowych ma zastosowanie Polska Norma PN 89/B-10425. Jakkolwiek zgodnie z treścią art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne to zgodnie z ust. 4 tego artykułu mogą być one powołane w przepisach prawnych po ich opublikowaniu w języku polskim. W przypadku takiego powołania stanowią one normę obowiązującą. Takie zaś powołanie wynika w sposób nie budzący wątpliwości z § 140 ust. 1 i § 142 ust. 2 rozporządzenia. Nie oznacza to jednak, że kwestia spełnienia przez objęty postępowaniem komin wymogów w/w Polskiej Normy może mieć w niniejszej sprawie przesądzające znaczenie. Analiza treści § 140 ust. 1 oraz § 142 prowadzi do wniosku, że w zakresie wymogów wysokości przewodów (kominów) kominowych normy zawarte w § 142 stanowią uszczegółowienie ogólnych wymogów z § 140 ust.
1. Z kolei, ogólny gdy chodzi o szczegółowość unormowania co do wysokości przewodów kominowych, wymóg zawiera ust. 1 § 142. Z przepisu tego wynika zaś, że przewody kominowe powinny być wyprowadzone ponad dach na wysokość zabezpieczającą przed niedopuszczalnym zakłóceniem ciągu.
Zdaniem Sądu wynika z tego, że gdy warunek z § 142 ust. 1 jest spełniony to oznacza to, że wysokość komina odpowiada obowiązującemu prawu. Z ust. 2 § 142 wynika jedynie konstatacja, że warunek z ust. 1 jest zgodnie z wolą prawodawcy niewątpliwie spełniony gdy wysokość komina odpowiada Polskiej Normie dla kominów murowanych. Nie oznacza to jednak wcale, że warunek z ust. 1 jest spełniony tylko wyłącznie wtedy gdy wysokość komina odpowiada Polskiej Normie. Gdyby bowiem taka była wola prawodawcy to unormowanie zawarte w ust. 1 byłoby zbędne. Za taką wykładnią tych przepisów przemawiają nadto względy czysto techniczne gdy zważy się chociażby, że odpowiedni ciąg może zostać wymuszony przez zastosowanie odpowiednich urządzeń mechanicznych adekwatnych zarówno do wysokości komina jak i panujących na danym terenie uwarunkowań atmosferycznych.
Dlatego też zdaniem Sądu, nie można podzielić zajętego w zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy stanowiska, że objęty postępowaniem komin należy doprowadzić do zgodności z Polską Normą PN 89/B-10425 w sytuacji gdy nie zostało jednocześnie wykazane, że jego wysokość nie zabezpiecza przed niedopuszczalnym zakłóceniem ciągu. Brak takiego zabezpieczenia nie wynika przy tym z żadnej opinii kominiarskiej, z których dowód dopuściły organy w postępowaniu administracyjnym. Zasadnie natomiast zwracają w tym względzie skarżący uwagę na opinię mistrza kominiarskiego z dnia 19 grudnia 2011 r., z której wynika, że przedmiotowy komin po jego podwyższeniu dwupłaszczem ze stali nierdzewnej 2 mb "jest drożny i nadaje się do użytkowania".
Również z opinii technicznej opracowanej na zlecenie uczestniczki E. C. na użytek postępowania legalizacyjnego budowanego przez nią budynku mieszkalnego na nieruchomości sąsiedniej nr [...] przez projektanta (stanowiącej część dołączonego do akt projektu zamiennego tego budynku) wynika, że komin ten jeszcze przed jego podwyższeniem był wyprowadzony ponad dach "na odpowiednią wysokość". Nie bez znaczenia dla oceny spełnienia przez przedmiotowy komin wymogu z § 142 ust. 1 rozporządzenia może mieć też akcentowany w opinii biegłego sądowego z zakresu kominiarstwa z dnia 4 sierpnia 2012 r. kierunek wiatru na terenie Polski.
Wobec powyższego nawet gdyby przyjąć, że kwestia wysokości komina powinna być rozstrzygnięta w niniejszym postępowaniu, to organ odwoławczy nie wykazał aby komin ten nie spełniał wymogu z § 142 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.
Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powyższego wyroku WSA w Gliwicach z dnia 15 stycznia 2015 r. wniosła E. C. zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a w szczególności błędnym zastosowaniem w sprawie art. 138 § 2 i art. 105 § 2 oraz nieuwzględnienie istoty sprawy, a w szczególności faktu zgłoszenia przez skarżącą się skargi w rozumieniu art. 221 i nast. k.p.a.
Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy WSA w Gliwicach do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, które zostały wskazane przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a.
Z powyższego przepisu wynika, że podstawę skargi kasacyjnej mogą stanowić zarzuty: naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto skarga kasacyjna powinna odpowiadać wymaganiom określonym w art. 176 p.p.s.a., a w szczególności powinna zawierać prawidłowe przytoczenie podstaw kasacyjnych (zgodnie z wymogami art. 174 p.p.s.a.) i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 173 § 1 p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, natomiast organy administracji publicznej orzekają w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
Wniesiona w tej sprawie skarga kasacyjna nie odpowiada wymaganiom ustawowym wynikającym z powyżej powołanych przepisów, pomimo że została sporządzona przez pełnomocnika, przewidzianego w art. 175 § 1 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej jako naruszenie przepisów prawa materialnego wskazano art. 138 § 2 i art. 105 § 2 k.p.a. przez ich błędne zastosowanie. Pierwszy z wymienionych powyżej przepisów stanowił podstawę wydania zaskarżonej do WSA w Gliwicach decyzji. Natomiast art. 105 § 1 k.p.a. stanowił podstawę wydania decyzji organu pierwszej instancji. Wniesiona skarga kasacyjna nie zawiera żadnego uzasadnienia powyższych zarzutów, a w części skargi kasacyjnej określonej jako uzasadnienie, zamieszczono krótki opis przebiegu postępowania administracyjnego bez powiązania tego z przepisami, których naruszenie zarzuca się w petitum skargi kasacyjnej. W pkt 2 petitum skargi kasacyjnej została zawarta informacja, że skarżąca wniosła skargę w rozumieniu art. 221 i nast. k.p.a. Nie wynika też z tego, czy to jest zarzut naruszenia ww. przepisu, czy też po prostu informacja o tym jak zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Niezależnie od tego, jak ten fragment skargi kasacyjnej należy rozumieć, nie stanowi to podstawy kasacyjnej w rozumieniu art. 174 p.p.s.a.
Skarga kasacyjna wniesiona w tej sprawie, nie spełnia wymagań przewidzianych w powyżej omówionych przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nawet przy uwzględnieniu uchwały NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09 (ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 1), w związku z czym nie może być uwzględniona.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.