Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 10 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 114/15, odrzucił skargę Z. L. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia [...] listopada 2014 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego i orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z treścią art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd stwierdził, że skoro skarga została złożona z uchybieniem ustawowego terminu, który upływał w dniu 9 stycznia 2015 r. należało na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 orzec o odrzuceniu skargi.
Na powyższe postanowienie jako kończące postępowanie w sprawie skargę kasacyjną wniosła Z. L. reprezentowana przez adw. A. M.. Zaskarżając je w całości zarzucono mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., polegające na przyjęciu, że skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z uchybieniem ustawowego terminu, który upływał w dniu 9 stycznia 2015 r., pomimo że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje data 12 grudnia 2014 r., w związku z czym ustawowy termin do wniesienia skargi nie upłynął w dniu 9 stycznia 2015 r. a także art. 77 § 1 P.p.s.a. polegające na ustaleniu daty doręczenia decyzji skarżącej w oparciu o zwrotne potwierdzenie odbioru, pomimo że na potwierdzeniu tym skarżąca nie potwierdziła własnoręcznym podpisem daty doręczenia.
W oparciu o tak postawione zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania – w tym kosztów zastępstwa adwokackiego – według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazano, że Sąd przede wszystkim dopuścił się naruszenia art. 77 § 1 P.p.s.a. bowiem wbrew treści tego przepisu przyjął, że potwierdzenie odbioru zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom tego przepisu. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, zwrotne potwierdzenie odbioru poza własnoręcznym podpisem odbierającego powinno wskazywać własnoręcznie potwierdzona datę odbioru przesyłanego pisma. Skoro na zwrotnym potwierdzeniu odbioru Z. L. nie zapisała własnoręcznie daty odbioru pisma, ani nie potwierdziła odbioru pisma sformułowaniem "Potwierdzam odbiór pisma w dniu...", po którym mógłby zostać umieszczony stempel z datą, to przy umieszczeniu na zwrotce daty stemplem nie sposób stwierdzić kto i kiedy umieścił wymieniony stempel.
Nie sposób stwierdzić, czy w momencie odbioru pisma przez Z. L. i podpisywania zwrotnego potwierdzenia odbioru na zwrotce znajdował się już stempel z wymienioną datą. Zatem nie można uznać, że potwierdzenie odbioru spełniało wymogi określone w art. 77 § 1 P.p.s.a. toteż nie mogło stanowić podstawy ustaleń Sądu w niniejszej sprawie a w konsekwencji przesądzać o odrzuceniu skargi.
W odpowiedzi na skargę uczestniczka postępowania D. A. D. wniosła o jej oddalenie albowiem skarga już w momencie składania była przedawniona. Dalej wskazano, że podpis potwierdzający odbiór pisma, umieszczony obok wcześniej wskazanej daty doręczenia pisma jest potwierdzeniem tej daty jako daty wskazującej odbiór pisma. Jeśli skarżąca nie zgadzała się z tak wskazaną data powinna zaznaczyć, że dokonała odbioru w innej dacie. Brak takiej adnotacji należało uznać za potwierdzenie wskazanej daty jako daty odbioru pisma.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez Z. L. nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 53 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.
Z akt sprawy wynika, że zaskarżoną decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia [...] listopada 2014 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skarżąca odebrała w dni 12 grudnia 2014 r. o czym świadczy data wstemplowana na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, obok której widnieje jej własnoręczny podpis – Z. L. (patrz akta administracyjne organu II inst. - zpo dołączone do zaskarżonej decyzji). W związku z powyższym skarga powinna zostać złożona osobiście w biurze podawczym Sądu lub nadana w urzędzie pocztowym najpóźniej w dniu 12 stycznia 2015 r. Z daty stempla pocztowego wynika, że skarga Z. L. została nadana w Urzędzie Pocztowym W. [...] w dniu 15 stycznia 2015 r. (k. 12).
W związku z tym nie ulega wątpliwości, że przedmiotowa skarga z uwagi na przekroczony termin do jej złożenia powinna zostać odrzucona stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a co Sąd uczynił. Oczywiście błędem uzasadnienia zaskarżonego postanowienia jest wskazanie przez Sąd I instancji jako ostatecznej daty złożenia skargi dnia 9 stycznia 2015 r. Zdaniem NSA, uchybienie to należy traktować wyłącznie w kategoriach błędnego uzasadnienia. Z akt sprawy niewątpliwie wynika, że zapadłe orzeczenie odpowiada prawu bowiem należało odrzucić skargę złożoną po terminie. Wobec tego zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a nie zasługiwał na uwzględnienie bowiem błędne uzasadnienie w myśl art. 184 P.p.s.a. nie mogło stanowić podstawy uwzględnienia skargi kasacyjnej.
W zakresie zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 77 § 1 P.p.s.a., polegające na ustaleniu daty doręczenia decyzji skarżącej w oparciu o zwrotne potwierdzenie odbioru, pomimo że na potwierdzeniu tym skarżąca nie potwierdziła własnoręcznym podpisem daty doręczenia, NSA stwierdza, że zarzut ten jest bezpodstawny.
Należy zauważyć, że zarzut ten został nieprawidłowo sformułowany. Sąd nie naruszył tego przepisu bowiem skuteczność doręczenia zaskarżonej decyzji należało oceniać w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 tj. z późn. zm., dalej jako K.p.a.) dotyczące doręczeń w postępowaniu administracyjnym (art. 39 – 49 K.p.a.), a nie w zakresie przepisów P.p.s.a. odnoszących się do doręczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym (art. 65 - 81 P.p.s.a.). W skardze takiego zarzutu nie postawiono zatem nie było możliwe skontrolowanie zaskarżonego postanowienia w tym zakresie.
Na marginesie NSA zauważa, że art. 46 § 1 K.p.a. stanowi, że odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swym podpisem ze wskazaniem daty doręczenia. Jeżeli odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić, doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo, i przyczynę braku jej podpisu (§ 2).
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że złożenie podpisu, na zwrotnym potwierdzeniu odbioru w miejscu przeznaczonym do potwierdzenia odbioru, przez odbierającego pismo obok wskazanej tam daty jest potwierdzeniem odebrania pisma w tej dacie. Zgodnie z § 2 art. 46 odbierający pismo może uchylić się od potwierdzenia doręczenia pisma np. w zakresie daty odebrania pisma, wówczas doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo, i przyczynę braku jej podpisu. Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy skarżąca kwestionując datę doręczenia powinna odmówić podpisania potwierdzenia odbioru, o czym doręczający umieściłby stosowną wzmiankę. Skoro na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaskarżonej decyzji takiej wzmianki nie było, to należy uznać, że skarżąca składając podpis w miejscu potwierdzenia odbioru uznała, że odbiera pismo w dniu wskazanym datownikiem.
W tym stanie rzeczy Sąd I instancji oceniając terminowość wniesienia skargi nie miał podstaw do podważenia prawidłowości momentu doręczenia zaskarżonej decyzji. Zasadnie zatem uznał, że skarga została wniesiona po terminie.
Nie oznacza to oczywiście, że skuteczności doręczenia nie może podważać strona, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Jednakże zasadą jest, że obowiązek udowodnienia lub uprawdopodobnienia okoliczności spoczywa na stronie, która z tych okoliczności wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. W tej sytuacji strona powinna wykazać, że data ta została wskazana nieprawidłowo. W tym celu może skorzystać ze swoich uprawnień adresata doręczonej przesyłki rejestrowanej. Stosownie bowiem do treści art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1159 z późn. zm.), w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania powszechnej usługi pocztowej w zakresie przesyłki rejestrowanej (...), prawo wniesienia reklamacji przysługuje nadawcy albo adresatowi - gdy (...) przesyłka (...) zostanie doręczona adresatowi.
W związku z tym skarżąca dysponowała środkami mogącymi podważyć skuteczność doręczenia jej decyzji organu odwoławczego, w dniu wskazanym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Podnoszone w skardze kasacyjnej błędne wypełnienie zwrotnego odbioru przez listonosza, skutkujące wobec strony negatywnymi skutkami procesowymi, może być bowiem uznane za nienależyte wykonanie usługi pocztowej. Skarżąca będąc przeświadczona o błędnym określeniu daty doręczenia zaskarżonej decyzji powinna już w skardze przedstawić dowody, że data, w której doręczono jej zaskarżoną decyzję była nieprawidłowa i termin do wniesienia skargi należy liczyć od innego momentu. Takich okoliczności jednak nie podniesiono.
W związku z tym należało uznać, że Sąd I instancji przyjmując datę odbioru zaskarżonej decyzji wskazaną na zwrotnym potwierdzeniu odbioru nie miał podstaw do jej zakwestionowania i w oparciu o te dane orzekł o odrzuceniu skargi wniesionej po terminie.
Mając na uwadze, że zarzuty skargi kasacyjnej okazały się chybione, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.