Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 16 stycznia 2020 r., sygn. akt II SAB/Po 121/19, uwzględniając skargę M. M. na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę [...] postępowania w sprawie z wniosku skarżącej o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu administracji do rozpoznania wniosku, stwierdził, że Wojewoda [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania oraz że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał skarżącej od organu administracji sumę pieniężną w wysokości 1 000 zł oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W skardze kasacyjnej organ administracji, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w zakresie stwierdzenia, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznania skarżącej od organu administracji sumy pieniężnej w wysokości 1 000 zł, zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mianowicie:
- - art. 149 § 1a p.p.s.a. przez przyjęcie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
- - art. 149 § 1a i § 2 p.p.s.a. przez przyjęcie, że stopień zawinienia organu administracji w przewlekłym prowadzeniu postępowania dawał podstawę do przyznania skarżącej od organu administracji sumy pieniężnej w wysokości 1 000 zł.
We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia wyroku Sądu pierwszej instancji w zaskarżonej części i oddalenie skargi w tym zakresie ewentualnie przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Ponadto wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz zrzeczono się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.
Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy (wskazane naruszenia przepisów prawa). Rozpoznając zatem w tak określonych granicach sprawę NSA uznał, że skarga kasacyjna nie jest zasadna.
Sąd pierwszej instancji, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa przede wszystkim dlatego, że Wojewoda [...] pismem z 20 lipca 2018 r. wyznaczył termin załatwienia sprawy na 31 stycznia 2019 r. i następnie przez 11 miesięcy nie wykonał żadnej czynności. Dopiero na skutek ponaglenia skarżącej z 14 czerwca 2019 r. pismem z 28 czerwca 2019 r. wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku i ponownie przedłużył termin załatwienia sprawy, tym razem do 30 września 2019 r. Następnie, mimo że skarżąca uzupełniła wniosek 15 lipca 2019 r. decyzja – uwzględniająca jej żądanie - została wydana [...] września 2019 r., przy czym wcześniej, bo 17 września 2019 r. do Urzędu Wojewódzkiego wpłynęła skarga skarżącej na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę postępowania.
Do tych okoliczności Wojewoda w skardze kasacyjnej w ogóle się nie odniósł. Przytoczył ogólne twierdzenia dotyczące przewlekłego prowadzenia postępowania i możliwości uznania, że miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Twierdził przy tym, że przewlekłe prowadzenie sprawy skarżącej było spowodowane przyczynami obiektywnymi, mianowicie stałym wzrostem spraw do załatwienia i nieodpowiednim do tego wzrostu zwiększeniem zasobów kadrowych, technicznych i organizacyjnych. Opisał też działania, które są podejmowane w celu skrócenia czasu trwania postępowań dotyczących udzielania cudzoziemcom zezwoleń na pobyt, w tym wzrost liczby pracowników urzędu i zwiększenie środków finansowych. Przedstawił też dane, z których wynika, że wraz ze wzrostem wpływu spraw następuje wzrost załatwień.
W ocenie NSA Wojewoda nie przedstawił przekonującej argumentacji odnoszącej się do konkretnych okoliczności sprawy. W konkretnych okolicznościach sprawy razi zaś, że Wojewoda wyznaczył termin załatwienia sprawy, który następnie przekroczył o ponad 4 miesiące. Razi też, że Wojewoda dwukrotnie podejmował czynności dopiero na skutek działania skarżącej, mianowicie ponaglenia i skargi na przewlekłość. W końcu razi też, że przez 11 miesięcy nie podjęto żadnych czynności w sprawie istotnej dla cudzoziemca, gdyż dotyczącej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
Odnośnie do przyznania skarżącej od organu sumy pieniężnej wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie, w której wyrok wydano w 2020 r., górną granicą tej sumy była kwota 21 473,35 zł. Zauważyć też należy, że uzasadnienie obu podstaw kasacyjnych sprowadza się do podnoszenia tych samych okoliczności.
W związku z tym podstawy kasacyjne, sprowadzające się do kwestionowania uznania, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz że nie było uzasadnione przyznanie skarżącej od organu administracji sumy pieniężnej w wysokości 1 000 zł, nie są zasadne.
Mając powyższe na uwadze NSA na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.
Wobec tego, że organ administracji w skardze kasacyjnej zrzekł się rozprawy, a skarżąca w terminie czternastu dni od dnia doręczenia jej odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądała przeprowadzenia rozprawy, NSA – na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. – skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.