Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1409/17

Uzasadnienie

Wyrokiem z 9 marca 2017 r., sygn. IV SA/Po 1081/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji), po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. na zarządzenie pokontrolne [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: [...] WIOŚ z [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie przestrzegania warunków decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów i prowadzenie ewidencji odpadów oddalił skargę.

Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:

W zarządzeniu pokontrolnym z [...] września 2016r. nr [...][...] WIOŚ na podstawie art. 12 ust. 1 pkt. 1 i ust. 2 ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 686 ze zm., dalej: u.i.o.ś.) zarządził w stosunku do [...] sp. z o.o. w P. (dalej: skarżącą Spółką):

1. 1. Przestrzegać warunków posiadanej decyzji zezwalającej na prowadzenie zbierania odpadów;
2. 2. Prowadzić ilościową i jakościową ewidencję odpadów zgodnie z przyjętym katalogiem odpadów i listą odpadów niebezpiecznych, przy użyciu kart ewidencji i kart przekazania odpadów oddzielnie dla każdego rodzaju odpadu.

W uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia [...] WIOŚ wyjaśnił, że na podstawie ustaleń z kontroli przeprowadzonej w dniach od [...] czerwca 2016 r. do [...] czerwca 2016 r. w skarżącej Spółce stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska.

[...] WIOŚ stwierdził, że kontrolowany podmiot nie przestrzegał warunków decyzji Starosty N. z [...] października 2015 r. nr [...] zezwalającej na zbieranie odpadów na działce ewid. Nr [...] w miejscowości G. gmina K. w zakresie wyposażenia punktu zbierania odpadów na działce [...] w G. gm. K. w wagę samochodową w terminie do 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności punktu. Na podstawie okazanych kart przekazania odpadu ustalono, że kontrolowany w dniu [...] grudnia 2015 r. przyjął od [...] Sp. z o.o. w O. 16,88 Mg odpadów o kodzie 17 02 02 (szkło), które jak wynika z zapisów zawartych w karcie przekazania odpadu, trafiły na teren działki ew. nr [...] w m. G. Odpady te następnie w dniu [...] stycznia 2016 r. zostały w całości (16,88 Mg) przekazane do dalszego zagospodarowania firmie [...] w P. Powyższe w ocenie [...] WIOŚ świadczy o tym, że kontrolowany w dniu [...] grudnia 2015 r. rozpoczął prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów w oparciu o posiadane zezwolenie.

Jednym z obowiązków wskazanych w przedmiotowym zezwoleniu przez Starostę było wyposażenie punktu zbierania odpadów w wagę samochodową w terminie 3 miesięcy od rozpoczęcia działalności. Podczas oględzin terenu w dniu [...] czerwca 2016 r. przedmiotowej wagi nie stwierdzono, co stanowi naruszenie punktu III.5 ww. decyzji Starosty.

Odnośnie drugiego punktu zarządzenia [...] WIOŚ wyjaśnił, że skarżąca Spółka okazała ewidencję odpadów prowadzoną jedynie przy użyciu kart przekazania odpadów - nie okazano kontrolującym karty ewidencji dla odpadów o kodzie 17 02 02 zebranych w 2015 r. Skarżąca Spółka z uwagi na ilość wytwarzanych odpadów nie jest uprawniona, zgodnie z art. 71 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm., dalej u.o.), do prowadzenia uproszczonej ewidencji odpadów.

W piśmie z [...] września 2016 r. (data wpływu do organu – 4 października 2016 r.) skarżąca Spółka złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

Następnie w piśmie z [...] listopada 2016 r. [...] sp. z o.o. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powołane powyżej zarządzenie pokontrolne.

W skardze zarzucono zaskarżonemu zarządzeniu naruszenie:

1. - art. 7, art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2016 r. poz. 23, dalej: k.p.a.) poprzez błędne przyjęcie przez organ, że skarżąca Spółka rozpoczęła i prowadziła działalność w zakresie zbierania odpadów, gdy tymczasem na działce nr [...] w G. prowadzone są jedynie prace przygotowawcze na zlecenie właścicieli działki.
2. - art. 12 ust. 1 pkt. 1 u.i.o.ś. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie co do zaistnienia przesłanek do wystosowania zaskarżonego zarządzenia.

Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę [...] WIOŚ wniósł o jej oddalenie.

Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku z 9 marca 2017 r., sygn. IV SA/Po 1081/16 wskazał, że zaskarżone zarządzenie pokontrolne jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej: p.p.s.a.).

Sąd I instancji stwierdził, że skarga została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 p.p.s.a.), a także została złożona z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a.

Według Sądu I instancji, okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest fakt, że na działce nr [...] w G. nie zainstalowano wagi samochodowej. Ponadto Sad I instancji jako prawidłowe ocenił stanowisko [...] WIOŚ, który z faktu przyjęcia przez skarżącą Spółkę od [...] Sp. z o.o. w O. odpadów o kodzie 17 02 02, a następnie ich przekazaniu do dalszego zagospodarowania firmie [...] w P. wywiódł, że skarżąca Spółka rozpoczęła działalność w zakresie zbierania odpadów. W terminie 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności w zakresie zbierania odpadów skarżąca Spółka nie wyposażyła punktu zbierania odpadów na działce nr [...] w G. w wagę samochodową, czym jak prawidłowo ocenił [...] WIOŚ naruszyła postanowienia decyzji Starosty N. z [...] października 2015 r. nr [...].

Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze Sąd I instancji wyjaśnił, że przytoczona przez skarżącą Spółkę okoliczność, że w dniu przeprowadzania kontroli na działce nie prowadzono działalności w omawianym zakresie nie świadczy o tym, że takiej działalności nie prowadzono tam wcześniej. Zdaniem Sądu I instancji, [...] WIOŚ słusznie zwrócił uwagę, że środkiem dowodowym służącym do ustalenia stanu faktycznego w trakcie kontroli jest m. in. ewidencja odpadów. Karty przedłożone przez skarżącą Spółkę w sposób niezbity dowodzą, że rozpoczęła ona działalność w zakresie zbierania odpadów. Sąd I instancji podzielił stanowisko WIOŚ, że już jednorazowe przyjęcie odpadów przed ich transportem do miejsc przetwarzania wypełnia przesłanki zbierania odpadów.

Według Sądu I instancji, niezasadnie skarżąca Spółka zarzuciła [...] WIOŚ naruszenie art. 7 i art. 80 k.p.a., bowiem do zarządzeń pokontrolnych, o jakich mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., nie stosuje się przepisów k.p.a., gdyż jest to postępowanie odrębne.

Sąd I instancji podzielił argumentację WIOŚ również w zakresie pkt 2 zaskarżonego zarządzenia, w którym zobowiązano skarżącą Spółkę do prowadzenia ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów zgodnie z przyjętym katalogiem odpadów i listą odpadów niebezpiecznych, przy użyciu kart ewidencji i kart przekazania odpadów oddzielnie dla każdego rodzaju odpadu.

W ocenie Sądu I instancji, bezspornym w rozpoznawanej sprawie jest, że w toku kontroli skarżąca Spółka okazała jedynie karty przekazania odpadu. Natomiast nie okazano karty ewidencji odpadów o kodzie 17 02 02 odebranych 11 grudnia 2015 r. Jednocześnie Sąd I instancji zaznaczył, że skarżąca Spółka nie jest uprawniona do prowadzenia uproszczonej ewidencji odpadów.

[...] WIOŚ prawidłowo ocenił, że dokumentacja prowadzona jest przez skarżącą Spółkę w sposób nierzetelny. Skoro bowiem skarżąca Spółka na żądanie WIOŚ nie przedstawiła kompletu dokumentów, to w pełni uzasadnione było stanowisko WIOŚ dotyczące nieprawidłowości w omawianym zakresie. Bez znaczenia są w ocenie Sądu I instancji przedstawione przez skarżącą Spółkę okoliczności dla których karta ewidencji odpadów nie znalazła się wśród dokumentów przekazanych w trakcie kontroli.

W skardze kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: skarżąca kasacyjnie) reprezentowana przez adwokata [...] zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. - na podstawie art. 174 pkt 1) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi:
2. 1) naruszenie prawda materialnego, tj.
3. a) przepisu art. 12 ust 1 pkt 1 u.i.o.ś. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy nie zaistniały przesłanki wystosowania do skarżącej zarządzenia pokontrolnego z [...] września 2016 roku;
4. b) przepisu art. 3 pkt 34 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że w niniejszej sprawie miało miejsce rozpoczęcie działalności w zakresie zbierania odpadów.

Na podstawie art. 174 pkt 2) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucono:

1. 2) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie ma istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na naruszeniu art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r., - Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 3 § 1, art. 141 § 4 art. 151, art. 154 p.p.s.a. poprzez przedstawienie stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym i wydanie wyroku na podstawie błędnie ustalonego stanu faktycznego, pozostającego w sprzeczności ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, poprzez uznanie wbrew bezspornym okolicznościom faktycznym, że skarżąca Spółka rozpoczęła działalność w zakresie zbierania odpadów.

Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o:

1. I. uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości oraz rozpoznanie skargi jak i uchylenie zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego ewentualnie w razie uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny nie zaistnienia przesłanek opisanych w art. 188 p.p.s.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I Instancji
2. II. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Na podstawie przepisu art. 176 § 2 p.p.s.a., wniesiono o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że w toku kontroli wykazane zostało, że na przedmiotowej działce nie jest prowadzona działalność w zakresie zbierania odpadów a wręcz przeciwnie, że prowadzone są jedynie prace przygotowawcze na zlecenie właścicieli działki. Organ pominął w swych ustaleniach wyjaśnienia skarżącej, która wskazała, że odebrany jednorazowo odpad o kodzie 17 02 02 nigdy nie został na kontrolowanej działce zmagazynowany. Nie ustalono także żadnych okoliczności, które miałyby przeczyć przytoczonym wyjaśnieniom skarżącej Spółki.

Odnosząc się do powyższego Sąd I instancji wskazał jedynie, że przytoczone przez skarżącą Spółkę okoliczności, że w dniu przeprowadzania kontroli na działce nie prowadzono działalności w omawianym zakresie nie świadczy o tym, że takiej działalności nie prowadzono tam wcześniej. Skarżąca kasacyjnie podnosi, że wielokrotnie wskazywała, że odebrany jednorazowo odpad o kodzie 17 02 02 nigdy nie został na kontrolowanej działce zmagazynowany, nie sposób więc stwierdzić (co dokonał Sąd I instancji), że mamy do czynienia z gromadzeniem odpadów przed ich transportem do miejsc przetwarzania. Z powyższego wynika, że zarówno organ jak i Sąd I instancji swoje ustalenia oparli na wybranym materiale dowodowym nie biorąc pod uwagę innych ustaleń faktycznych.

Według skarżącej kasacyjnie, opierając się w sposób pełny na zebranym w sprawne materiale dowodowym nie sposób przyjąć, że skarżąca faktycznie rozpoczęła prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów na podstawie decyzji Starosty N. z [...] października 2015 r., znak [...], a więc skarżąca nie miała i w dalszym ciągu nie ma obowiązku instalacji wagi samochodowej.

Skarżąca kasacyjnie uważa, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji wskazanym w uzasadnieniu wyroku z 9 marca 2017 r., jakoby prowadziła dokumentację w sposób nierzetelny. Skarżąca na żądanie [...] WIOŚ przekazała komplet dokumentów, a zastrzeżenia organu dotyczyły jednej karty ewidencji odpadów, która nie została złożona przez skarżącą omyłkowo. W pakiecie dokumentów przekazanych organowi, dokument nie znalazł się, albowiem nie został fizycznie wydrukowany.

Skarżąca wielokrotnie już wskazywała, że prowadzi ewidencję prawidłowo i rzetelnie w formie elektronicznej, co organ mógł ustalić w toku niniejszej kontroli.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skargach kasacyjnych jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej powołano dwie podstawy kasacyjne uregulowane w art. 174 p.p.s.a.

Nie są zasadne zarzuty przedstawione w pkt 2 skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, "które to uchybienie ma istotny wpływ na wynik sprawy".

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm., dalej: p.u.s.a.). Skoro przepis art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. jako przepis ustrojowy, a nie procesowy wskazuje w § 2 podstawowe kryterium sprawowania kontroli administracji publicznej przez sądy administracyjne, to przepis ten mógłby stanowić samodzielną i skuteczną podstawę kasacyjną tylko wówczas, gdyby sąd przyjął inne, niż legalność, kryterium kontroli. Zarzucając naruszenie tego przepisu strona powinna zatem bądź to wskazać konkretny przepis prawa, który powinien uwzględnić, a czego nie zrobił Sąd I instancji dokonując kontroli legalności działania organów administracji, bądź ewentualnie przepis wskazujący inne kryterium kontroli.

Sąd I instancji mógłby naruszyć art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. odmawiając rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, bądź rozpoznając ją, ale stosując przy kontroli inne kryterium niż kryterium zgodności z prawem. Naruszenie przepisu art. 1 § 2 p.u.s.a. może polegać na wykroczeniu poza właściwość sądu albo zastosowaniu środka nieznanego ustawie, przy czym żaden z powołanych przepisów nie może być naruszony poprzez wadliwe dokonanie kontroli. Żadna z wyżej wskazanych okoliczności nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Sąd I instancji rozpoznał sprawę przez pryzmat wskazanych w uzasadnieniu wyroku przepisów, a zatem jako kryterium kontroli zarządzenia pokontrolnego [...] WIOŚ z [...] września 2016 r. w przedmiocie przestrzegania warunków decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów i prowadzenie ewidencji odpadów przyjął kryterium zgodności z prawem. To, czy ocena legalności zachowania organu była prawidłowa czy też błędna, nie może być utożsamiane z naruszeniem przepisu art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a.

W niniejszej sprawie nie doszło także do naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. Naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. ma miejsce w sytuacji, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, a okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, nie oznacza naruszenia tego przepisu.

Bezpodstawny jest zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi wynikające z tego przepisu. Przedstawione w uzasadnieniu wyroku argumenty pozwalają na odtworzenie motywów, którymi Sąd kierował się wydając zaskarżony wyrok oraz ocenę prawidłowości zajętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stanowiska.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. Z art. 151 p.p.s.a. wynika, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Przepis ten ma charakter swoistej "instrukcji" dla Sądu, jakiej treści rozstrzygnięcie ma wydać, gdy uzna, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Może on tym samym być naruszony tylko wówczas, gdy Sąd uznając, że skarga zasługuje na uwzględnienie wydaje orzeczenie oddalające skargę lub gdy Sąd uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie uwzględnia ją.

Pozbawiony podstaw jest zarzut dotyczący naruszenia art. 154 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej nie wskazano, której jednostki redakcyjnej dotyczy zarzut naruszenia art. 154 p.p.s.a. Niedopuszczalne jest konstruowanie zarzutu przez pakietowe powoływanie przepisu o złożonej budowie, jeśli skarga kasacyjna nie spełnia wymogu dokładnego sprecyzowania zarzutów i każdy z tych zarzutów nie jest należycie uzasadniony. Obowiązkiem skarżącej kasacyjnie jest ścisłe określenie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, wobec którego zawiera się w treści skargi kasacyjnej zarzuty. Ponadto zarzuty i ich uzasadnienie powinny być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone.

Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty przedstawione w pkt 1 skargi kasacyjnej. Nie doszło do naruszenia art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 686 ze zm., dalej: u.i.o.ś.). Zarządzenie pokontrolne Inspekcji Ochrony Środowiska wydane w trybie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., ma charakter aktu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i podlega kontroli sądu administracyjnego.

Zarządzenie o jakim mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.i.o.ś. jest wydawane na podstawie ustaleń kontroli, w związku z czym obowiązek zawarty w zarządzeniu pokontrolnym stanowi konsekwencję stwierdzonych w trakcie kontroli nieprawidłowości. Szczególne znaczenie dla oceny legalności wydanego zarządzenia ma stwierdzenie, czy wyniki przeprowadzonej kontroli dają podstawę do uznania, że kontrolowany podmiot narusza prawo.

Dokonana przez Sąd I instancji kontrola zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wykazała, że skarżąca Spółka w dniu [...] grudnia 2015 r. przyjęła od [...] Sp. z o.o. w O. 16,88 Mg odpadów o kodzie 17 02 02 (Szkło), które jak wynika z informacji zawartych w karcie przekazania odpadu, trafiły na teren działki ew. nr [...] w m. G. Odpady te, po upływie niespełna miesiąca, w dniu [...] stycznia 2016 r. zostały w całości przekazane do dalszego zagospodarowania firmie [...] w P. (karty 50-51 akt administracyjnych). Powyższa okoliczność w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, została prawidłowo oceniona przez Sąd I instancji jako prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów.

Sąd I instancji słusznie jednocześnie zwrócił uwagę, że na podstawie decyzji Starosty N. z [...] października 2015 r. nr [...], udzielającej skarżącej Spółce zezwolenia na zbieranie odpadów, Spółka ta została zobowiązana do wyposażenia punktu zbierania odpadów na działce nr [...] w G. w wagę samochodową w terminie do 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności punktu (pkt III.5. decyzji).

Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest fakt, iż na działce nr [...] w G. nie zainstalowano wagi samochodowej. Sad I instancji zasadnie jako prawidłowe ocenił stanowisko WIOŚ, który z faktu przyjęcia przez skarżąca Spółkę od [...] Sp. z o.o. w O. odpadów o kodzie 17 02 02, a następnie ich przekazaniu do dalszego zagospodarowania firmie [...] w P. wywiódł, że skarżąca Spółka rozpoczęła działalność w zakresie zbierania odpadów. W terminie 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności w zakresie zbierania odpadów skarżąca Spółka nie wyposażyła bowiem punktu zbierania odpadów na działce nr [...] w G. w wagę samochodową, czym naruszyła postanowienia decyzji Starosty N. z [...] października 2015 r.

Odnosząc się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, według której skarżąca kasacyjnie chce wykazać, że w dniu przeprowadzania kontroli na działce nie prowadzono działalności w omawianym zakresie nie świadczy o tym, że takiej działalności nie prowadzono tam wcześniej. Słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji wskazując, że środkiem dowodowym służącym do ustalenia stanu faktycznego w trakcie kontroli jest m. in. ewidencja odpadów. Wystawienie karty przekazania odpadu potwierdza podjęcie działalności w zakresie zbierania odpadów. Przepisy prawa nie określają liczby kart, czy też ilości odpadów, od których można uznać, że rozpoczęto zbieranie odpadów. Wykładnia definicji ustawowej pojęcia "zbieranie odpadów" zawarta w art. 3 pkt 34 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm., dalej: u.o.) nie potwierdza stanowiska skarżącej kasacyjnie wyrażonego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Nie można zwłaszcza zgodzić się z argumentem skarżącej kasacyjnie, że w sprawie pominięto szereg innych okoliczności, które dowodzą, że skarżąca kasacyjnie takiej działalności nie rozpoczęła, ani nie prowadziła. Odnosząc się do stanowiska skarżącej kasacyjnie wskazać należy, że na podstawie kart przekazania odpadu można stwierdzić w niniejszej sprawie, że od [...] grudnia 2015 r. do [...] stycznia 2016 r. odpady szkła były magazynowane na terenie kontrolowanej działki, co dowodzi, że skarżąca rozpoczęła prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów na podstawie zezwolenia. Nawet jednorazowe przyjęcie odpadów przed ich transportem do miejsc przetwarzania wypełnia przesłanki zbierania odpadów.

Obowiązki adresowane do podmiotów uczestniczących w procesie gospodarki odpadami dzielą się na: 1) obowiązki o charakterze materialnym i 2) obowiązki o charakterze formalnym. Obowiązki o charakterze materialnym określają wymagania dotyczące pewnych sposobów postępowania z opadami. Obowiązki o charakterze formalnym są związane z koniecznością uzyskiwania określonych zgód administracyjnych na prowadzenie działań związanych z odpadami czy też prowadzenie sprawozdawczości dotyczącej tych działań, wraz z przekazywaniem niezbędnych informacji właściwym organom. Obowiązek prawny sprowadza się więc najczęściej do tego, że przepis prawa ustanawia dla posiadacza odpadów nakaz lub zakaz określonego zachowania się (działania lub zaniechania). Niezastosowanie się do nakazu lub zakazu wytwarza stan niewypełnienia obowiązku uregulowanego przez prawo gospodarki odpadami. Zachowanie będące przedmiotem obowiązku wynikające z określonej normy prawnej może być nakazane lub zakazane.

Oznacza to, że może wystąpić obowiązek pozytywny lub negatywny. Obowiązek prawny nie musi się sprowadzać do prostych nakazów lub zakazów. Obowiązek prawny stanowi uwarunkowane przez zawarte w normach prawa żądanie i zagwarantowaną przez przymus państwowy konieczność określonego zachowania się. W niniejszej sprawie był to obowiązek w terminie 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności w zakresie zbierania odpadów wyposażenia punktu zbierania odpadów na działce nr [...] w G. w wagę samochodową. Obowiązek jest zatem powinnością zachowania określonego przez zawarte w normie prawnej żądanie tego zachowania. Obowiązek jest ustawowo chronionym sposobem powinnego zachowania się.

Skarżąca kasacyjnie powinna zachowywać się zgodnie z wymogami treści obowiązku określonego w decyzji Starosty N. z [...] października 2015 r. zezwalającej na zbieranie odpadów na działce ewid. Nr [...] w miejscowości G. gmina K. w zakresie wyposażenia punktu zbierania odpadów na działce ewid. Nr [...] w G. w wagę samochodową. [...] WIOŚ jako organ uprawniony i powołany do kontroli przestrzegania przepisów o ochronie środowiska oraz badania i oceny stanu środowiska może domagać się wypełnienia tego obowiązku. [...] WIOŚ żądając wypełnienia obowiązku, przez skarżącą Spółkę miał do tego podstawę prawną, którą wskazał w zaskarżonym do Sądu I instancji zarządzeniu pokontrolnym z 13 września 2016 r. w przedmiocie przestrzegania warunków decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów i prowadzenie ewidencji odpadów. Wskazana podstawa prawna wynikała z art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.i.o.ś.

Obowiązek określany jest jako zachowanie powinne, które ulega przekształceniu wraz z jego realizacją w zachowanie rzeczywiste. Naruszenie normy prawnej, polegające na niewykonaniu lub nienależytym wykonaniu obowiązku, może pociągać za sobą pewne skutki prawne. W niniejszej sprawie tym ujemnym skutkiem były działania nakazane do podjęcia przez Spółkę w treści zarządzenia pokontrolnego [...] WIOŚ z [...] września 2016 r. w przedmiocie przestrzegania warunków decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów i prowadzenie ewidencji odpadów. Obowiązki w prawie gospodarki odpadami pozostają w ścisłym związku z samą powinnością ochrony środowiska, gdyż jest ona podstawowym warunkiem zagwarantowania jej realizacji w postępowaniu z odpadami.

Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.