Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 2213/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej G. w W., zw. dalej skarżącą lub spółdzielnią, na decyzję M. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, z dnia 19 sierpnia 2013 r. w przedmiocie nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień. W motywach wyroku Sąd I instancji powołał się na następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Decyzją z dnia 27 czerwca 2013 r. Komendant Miejski Straży Pożarnej w związku z uchybieniami naruszającymi przepisy przeciwpożarowe w budynku przy ul. I.... w W. stwierdzonymi po przeprowadzeniu czynności kontrolno-rozpoznawczych, nakazał spółdzielni wykonanie określonych obowiązków, m.in. obowiązku wyposażenia wszystkich kondygnacji budynku w instalację wodociągową przeciwpożarową z punktem poboru wody do celów przeciwpożarowych w postaci zaworu hydrantowego, zwanego "zaworem 52", umieszczonego na pionie nawodnionym, z zapewnionym odpowiednim zasilaniem, bez wyposażenia w wąż pożarniczy.
Nadto, nałożony został także obowiązek wyposażenia znajdującej się na parterze budynku strefy, zakwalifikowanej do kategorii wyposażenia ludzi ZL III, w instalację wodociągową przeciwpożarową z hydrantami wewnętrznymi 25 wyposażonymi w węże półsztywne, w sposób zapewniający zasięg dla całej powierzchni. Co do każdego z nałożonych obowiązków organ wskazał podstawę prawną, a także wyjaśnił, że ww. urządzenia winny być wykonane zgodnie z projektem uzgodnionym z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia ich do użytkowania jest przeprowadzenie odpowiednich prób i badań. W pouczeniu, organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U., Nr 109, poz. 719), zw. dalej rozporządzeniem, innych obiektów budowlanych i terenów, w odniesieniu do obowiązku określonego w decyzji, w przypadkach szczególnie uzasadnionych lokalnymi uwarunkowaniami, dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych w uzgodnieniu z M. Komendantem Wojewódzkim Straży Pożarnej.
Organ II instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy i wskazał, że obowiązki wynikające z decyzji zostały określone w sposób precyzyjny, a zalecenia zawierają wszelkie informacje wynikające z właściwych przepisów. Organ wyjaśnił również, że zawarte w decyzji pouczenie o możliwości zastosowania rozwiązań zamiennych, ma charakter informacyjny, nie przerzuca na stronę obowiązku poszukiwania innych rozwiązań stwierdzonych uchybień. Odniósł się także do zarzutu naruszenia art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), zw. dalej k.p.a., i wydania decyzji bez wezwania strony do wypowiedzenia się, co do dowodów, wyjaśniając, że przedstawiciel spółdzielni podpisał protokół z czynności kontrolno-rozpoznawczych i nie wniósł do niego żadnych zastrzeżeń (innych dowodów w sprawie nie przeprowadzono).
Sąd I instancji przyjął stan faktyczny sprawy ustalony przez organ za prawidłowy i podzielił stanowisko organu.
Sąd stwierdził, że organ prawidłowo wskazał, iż pouczenie o możliwości zastosowania rozwiązań zamiennych, służyło tylko i wyłącznie poinformowaniu strony, nie wiązało się z koniecznością ich poszukiwania. Sąd wskazał, że przytoczone w skardze orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego 16 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 494/10, dotyczyło zupełnie innej sytuacji faktycznej. Argumentował, że ani strona postępowania, ani jej pełnomocnik nie wskazują, by istniały przeszkody (np. architektoniczne) do wykonania obowiązków nałożonych na spółdzielnię.
W ocenie Sądu, organ prawidłowo wyjaśnił, odwołując się do warunków wynikających z przepisów rozporządzenia, jakie obowiązki winna wykonać spółdzielnia. Zdaniem Sądu, przepisy zawierają dopuszczalne prawem rozwiązania w zakresie wykonania tych obowiązków, co oznacza, że wybór sposobu realizacji obowiązku (w granicach tego prawa), należy do strony zobowiązanej.
Sąd stwierdził, że ani z odwołania, ani z treści skargi nie wynika, by warunki techniczne wynikające z konstrukcji budynku, stały na przeszkodzie wykonaniu nałożonych obowiązków.
Wskazał, że przepisy rozporządzenia (§ 3) nakładają obowiązek wykonania urządzeń przeciwpożarowych w obiekcie zgodnie z projektem uzgodnionym przez rzeczoznawcę, a następnie dopuszczenie ich do użytkowania po przeprowadzeniu odpowiednich prób i badań.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia, iż doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. § 1 ust. 2, § 3 ust. 1, § 19 ust. 1 pkt 1, § 20 ust. 1, 2 i 3, § 24 ust. 3 i 4 rozporządzenia, w związku z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t.j. Dz. U. z 2009 r., Nr 12, poz. 68), zw. dalej ustawą o Państwowej Straży Pożarnej. Zdaniem Sądu, nie doszło także do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 84 § 1 oraz art. 107 k.p.a., poprzez nałożenie na stronę obowiązku poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień.
Końcowo, odnosząc się do zarzutu pełnomocnika skarżącej, który podniósł, że nie został powiadomiony o zakończeniu postępowania i nie mógł zapoznać się z materiałem dowodowym, ani składać wniosków dowodowych, czym naruszono art. 10 § 1 k.p.a. Sąd I instancji przyznał, że spółdzielnia w sprawie nie została powiadomiona o takiej możliwości, ani z niej nie skorzystała, nie mniej jednak stwierdził, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., by sąd uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji, musi stwierdzić, iż uchybienie procesowe, jakim jest naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu I instancji, okoliczności przedmiotowej sprawy nie dawały podstaw do takiej oceny, gdyż poza twierdzeniem, iż do naruszenia doszło pełnomocnik nie wyjaśnił, w czym upatruje, wpływu tego naruszenia na treść rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
W skardze kasacyjnej spółdzielnia zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
- I) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 1 ust. 2, § 3 ust. 1, § 19 ust. 1 pkt 1, § 20 ust. 1, 2 i 3, § 24 ust. 3 i 4 rozporządzenia, w związku z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji nałożenie na stronę nieprecyzyjnie określonego obowiązku i przerzucenie na stronę obowiązku poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień,
- II) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegające na pominięciu przez Sąd I instancji okoliczności, że nałożony na stronę decyzjami administracyjnymi obowiązek został nieprecyzyjnie określony oraz przerzucono na stronę obowiązek poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień, przy jednoczesnym pozbawieniu strony możliwości zaznajomienia się przed wydaniem zaskarżonej decyzji z dowodami i materiałami zebranymi w toku postępowania, w efekcie czego strona nie mogła czynnie uczestniczyć w postępowaniu, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przez Sąd I instancji obowiązku dokonania w pełnym zakresie oceny zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem,
- 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 77 § 1, art. 84 § 1 k.p.a. oraz art. 136 i 138 § 2 k.p.a., polegające na pominięciu przez Sąd okoliczności, że organ II instancji ograniczył się jedynie do formalnego rozpoznania sprawy bez jej ponownego merytorycznego rozpatrzenia na skutek wniesionego odwołania, w sytuacji, gdy zachodziła konieczność ustalenia, czy możliwe jest zastosowanie rozwiązań zamiennych w stosunku do wymienionych w § 19 i 24 rozporządzenia, co doprowadziło do oddalenia skargi, mimo że organ II instancji utrzymał w mocy decyzję, która została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie,
- 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. art. 7, 8, 9 i 11 k.p.a., polegające naruszeniu przez Sąd I instancji obowiązku dokonania w pełnym zakresie oceny zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, które doprowadziło do oddalenia przez Sąd skargi, pomimo że ‒ mając na uwadze podniesione powyżej zarzuty - decyzje organów I i II instancji zostały wydane w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, bez ustalenia obiektywnego stanu faktycznego sprawy i bez przeanalizowania możliwości wydania nakazu z uwzględnieniem lokalnych uwarunkowań, o których mowa w § 1 ust. 2 rozporządzenia,
- 4) art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., polegające na oddaleniu skargi, pomimo wydania decyzji organu I instancji z naruszeniem prawa strony do wypowiadania się co do zebranych dowodów i zgłaszania żądań w toku postępowania, podczas gdy - co wynika z terminu określonego dla wykonania decyzji - załatwienie sprawy nie należy do kategorii niecierpiących zwłoki, o których mowa w art. 10 § 2 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż uniemożliwiło stronie zgłoszenie wniosków dowodowych przed wydaniem przez organ decyzji i w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przez Sąd I instancji obowiązku dokonania w pełnym zakresie oceny zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego i będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia zarzutów tej skargi.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzuty skargi kasacyjnej koncentrują się wokół czterech kwestii: po pierwsze nałożenia na stronę nieprecyzyjnie określonego obowiązku i przerzucenia na stronę obowiązku poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień, po drugie ograniczenia się organu II instancji do formalnego rozpoznania sprawy bez jej ponownego merytorycznego rozpatrzenia na skutek wniesionego odwołania, w sytuacji, gdy zachodziła konieczność ustalenia, czy możliwe jest zastosowanie rozwiązań zamiennych, po trzecie pozbawienia strony możliwości zaznajomienia się przed wydaniem zaskarżonej decyzji z dowodami i materiałami zebranymi w toku postępowania, w efekcie czego strona nie mogła czynnie uczestniczyć w postępowaniu, po czwarte naruszeniu przez Sąd I instancji obowiązku dokonania w pełnym zakresie oceny zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem.
Odnosząc się do pierwszej ze wskazanych wyżej kwestii wskazać należy, że art. 107 § 3 k.p.a. stanowi, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne ‒ wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Zgodnie z utrwalonym w sądownictwie administracyjnym poglądem rozstrzygnięcie decyzji przesądza o istocie sprawy, określa prawa i obowiązki strony. Z tego też względu rozstrzygnięcie decyzji winno być tak sformułowane, aby wynikało z niego w sposób jednoznaczny, jakie uprawnienia zostały stronie przyznane lub, jakie obowiązki zostały na stronę nałożone. To zaś oznacza, że decyzja organu administracji publicznej, nakładająca na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania, powinna obowiązek ten wyrażać precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 grudnia 1987 r., sygn. akt SA/Gd 1045/87 - ONSA 1987/2/94; z dnia 2 sierpnia 1995 r., sygn. akt III SA 1225/94 - ONSA 1996/3/135; z dnia 21 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 483/06 - LEX nr 325261; z dnia 26 września 2007 r., sygn. akt II OSK 1253/06 - LEX nr 383777).
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji przedstawił stanowisko skarżącego a następnie szczegółowo odniósł się do poszczególnych wskazań zawartych w decyzji. Sąd podzielił stanowisko organu dotyczące "zaworów 52" uznając, że warunki postawione przez organ są czytelne i wynikają ze wskazanej przez organ podstawy prawnej. Prawidłowo też Sąd stwierdził, że instalacja wodociągowa przeciwpożarowa z punktem poboru wody do celów przeciwpożarowych musi być zgodna z warunkami wskazanymi w rozporządzeniu podkreślając, że wybór sposobu realizacji obowiązku, należy do strony. Podobnie też Sąd I instancji wypowiedział się w przedmiocie wyposażenia budynku w instalację wodociągową przeciwpożarową z hydrantami wewnętrznymi 25. Nadto, powołując się na przepisy rozporządzenia (§ 3) Sąd wyjaśnił, że stanowią one podstawę nałożenia obowiązku wykonania urządzeń przeciwpożarowych zgodnie z projektem uzgodnionym przez rzeczoznawcę, po czym następuje dopuszczenie do użytkowania po przeprowadzeniu odpowiednich prób i badań.
Obowiązki wynikające z przepisów prawa zostały zatem precyzyjnie sformułowane w decyzji. Stan obiektu został wnikliwie zbadany, obowiązki nałożone na spółkę stan ten trafnie odzwierciedlają, wydana przez organ decyzja szczegółowo wskazuje podstawy prawne, zawiera też szczegółowe uzasadnienie. Z decyzji wynika w sposób jednoznaczny, jakie obowiązki zostały na stronę nałożone. Wobec powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedmiotowa decyzja precyzyjnie określiła zakres nałożonych obowiązków, możliwe więc będzie jej dobrowolne wykonanie bądź wykonanie przy zastosowaniu środków egzekucyjnych. Nie było zatem podstaw do przyjęcia, iż nałożony na stronę decyzjami administracyjnymi obowiązek został nieprecyzyjnie określony.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela również stanowisko Sądu I instancji, że zawarte w decyzji pouczenie o możliwości poszukiwania rozwiązań zastępczych stanowi tylko informację dla strony. Nie wymaga od niej poszukiwania innych rozwiązań, niż wskazane w rozporządzeniu.
Analiza przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. z 2009 r., Nr 178, poz.1380 j.t, z późn. zm.) oraz rozporządzenia wydanego w oparciu o delegację zawartą w art. 13 ust. 1 i 2 tej ustawy wskazuje, że akt ten nakłada określone obowiązki na projektantów obiektów (art. 6 ust 2 ww. ustawy) jak i na właścicieli budynków. Z art. 4 ust. 1 pkt 2 tej ustawy wynika, że właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest m.in. obowiązany do wyposażenia budynku w wymagane urządzenia przeciwpożarowe. Poza sporem jest to, że rozporządzenie, jak stanowi § 44 ma zastosowanie również do budynków wzniesionych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia. Jest oczywiste, że budynki projektowane w latach siedemdziesiątych ub. wieku nie mogły spełniać wymagań wynikających z obecnego stanu wiedzy i możliwości technicznych, które były podstawą formułowania przepisów obowiązujących obecnie aktów prawnych.
Niemniej jednak istniejący obecnie stan zagospodarowania i zabudowy zurbanizowanych przestrzeni miejskich, a także stan infrastruktury technicznej, w tym wodociągowej w pełni usprawiedliwiał nałożenie takich samych wymagań w zakresie ochrony przeciwpożarowej na budynki nowoprojektowane jak i na budynki wybudowane wcześniej. Stąd też wymaganie, aby instalacja wodociągowa przeciwpożarowa była zasilana z zewnętrznej sieci wodociągowej przeciwpożarowej lub ze zbiorników o odpowiednim zapasie wody do celów przeciwpożarowych, bezpośrednio albo z pomocą pompowni przeciwpożarowej z odpowiednim zapasem zgromadzonej wody (§ 24 pkt 1 i 2 rozporządzenia).
Rozporządzenie przewiduje zatem różne warianty wykonania obowiązku ciążącego na właścicielu budynku, a uzależnione są one od lokalnych uwarunkowań, możliwości budowlanych, technicznych, infrastrukturalnych i finansowych podmiotów zobowiązanych. Takich wyborów dokonuje inwestor przystępujący do budowy nowego obiektu, takich też wyborów powinien dokonać właściciel obiektu istniejącego, który dotychczas obowiązku wynikającego z prawa nie wykonał, co zostało stwierdzone w czasie kontroli wykonywanej przez organ Państwowej Straży Pożarnej.
Stwierdzić dalej trzeba, że w zależności od zakresu nakładanych obowiązków w odniesieniu do wymagań przeciwpożarowych konieczne będzie wykonanie robót budowlanych, a zatem potrzebne będzie pozwolenie na budowę lub zgłoszenie zamiaru ich wykonania, z czym wiąże się przygotowanie przez inwestora odpowiedniego projektu budowlanego uwzględniającego wymagania wynikające z nałożonych obowiązków.
Nie ma zatem żadnego powodu, aby organ przeprowadzający czynności kontrolne i stwierdzający, że wynikające z przepisów obowiązki nie zostały wykonane mógł w ramach postępowania i decyzji, o której mowa w art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej bez inicjatywy podmiotu, który dotychczas obowiązków w tym zakresie nie wykonał, nałożyć obowiązek dostosowania budynku do obowiązujących przepisów wybierając jednocześnie formę jego wykonania.
Z tego też powodu organ nakładając obowiązki wynikające z przepisów rozporządzenia prawidłowo pouczył skarżącą o możliwości zastosowania rozwiązań zamiennych wskazując na możliwość ich zastosowania po uzgodnieniu z M. Komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej. Nie było zatem na tym etapie postępowania żadnych przeszkód, aby zainteresowana strona wystąpiła z wnioskiem o zastosowanie rozwiązań zamiennych, wybierając odpowiadający jej wariant rozwiązań, co znalazłoby odzwierciedlenie w toku postępowania drugoinstancyjnego i treści ostatecznej decyzji, o ile spełnione zostałyby wymagania wynikające z przepisów rozporządzenia. Na marginesie można tylko dodać, że również po zakończeniu postępowania i wydaniu decyzji ostatecznej, obecnie prawomocnej, nie ma przeszkód do jej ewentualnej zmiany, po spełnieniu wymagań wynikających z § 1 pkt 2 rozporządzenia.
Nie ma zatem usprawiedliwionej podstawy zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. § 1 ust. 2, § 3 ust. 1, § 19 ust. 1 pkt 1, § 20 ust. 1, 2 i 3, § 24 ust. 3 i 4 rozporządzenia, w związku z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, jak również, naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
W konsekwencji powyższego nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. art. 7, 8, 9 i 11 k.p.a., ponieważ Sąd I instancji, prawidłowo ocenił zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, a organy, bez wniosku strony, nie były zobowiązane do przeanalizowania możliwości wydania nakazu z uwzględnieniem lokalnych uwarunkowań, o których mowa w § 1 ust. 2 rozporządzenia.
Wobec tego co powiedziano wyżej nie mają również podstaw argumenty dotyczące zaniechania Wojewódzkiego Komendanta Państwowej Straży Pożarnej przez brak skorzystania ze środka dowodowego w postaci dowodu z opinii biegłego. Przepis art. 84 § 1 k.p.a. pozostawia kwestię dopuszczenia przez organ dowodu z opinii biegłego uznaniu organu, który może przyznać, że nie dysponuje wystarczającą wiedzą w rozstrzyganym przedmiocie. Zgodnie zaś z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, uprawniony jest w drodze decyzji administracyjnej do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie. Jest to zatem organ wyspecjalizowany do przeprowadzenia oceny i stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych. W efekcie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie, w zakresie wyprowadzenia wniosków z kontroli i nałożenia obowiązków brak było potrzeby sięgania do opinii biegłego w celu ustalenia okoliczności koniecznych dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż organy miały wiedzę jakie rozwiązania powinny zostać wdrożone, aby usunąć stwierdzone uchybienia.
Inną zaś rzeczą jest to, iż strona skarżąca kasacyjnie powołując argument o konieczności powołania biegłego pozostawała zapewne w przekonaniu, iż to obowiązkiem organu jest ustalenie warunków realizacji określonego rozwiązania technicznego i w tym celu powinien zostać powołany biegły, co jak wynika z powołanej już wyżej argumentacji nie miało podstaw, gdyż wybór i wskazanie określonego rozwiązania, o którym mowa w § 1 ust. 2 rozporządzenia należy do strony, a nie do organu. W konsekwencji należało uznać, że nałożenie obowiązków w zakresie ochrony przeciwpożarowej nastąpiło po należytym zebraniu i rozważeniu materiału dowodowego, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji, a zatem zarzuty dotyczące niekompletności materiału dowodowego podlegały oddaleniu.
Z przedstawionych powyżej argumentów wynika również, że organ rozpatrywał sprawę merytorycznie a zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 77 § 1, art. 84 § 1 k.p.a. oraz art. 136 i 138 § 2 k.p.a. jest niezasadny.
Końcowo, odnosząc się do zarzutów dotyczących pozbawienia strony możliwości zaznajomienia się z dowodami i materiałami zebranymi w toku postępowania, tj. zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie niespornym jest fakt, że przed wydaniem decyzji strony nie zostały powiadomione, w trybie art. 10 § 1 k.p.a., o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jednakże w okolicznościach tej sprawy nie jest to naruszenie prawa mające wpływ na wynik postępowania. Naruszenie przywołanego przepisu poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o zgromadzeniu materiału dowodowego, możliwości zapoznania się z nim oraz możliwości składania wniosków (w tym wniosków dowodowych) oceniać należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (zob. np. wyrok NSA z 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05; wyrok NSA z 24 maja 2007 r., sygn. akt II GSK 4/07; wyrok NSA z 23 listopada 2007 r., sygn. akt I OSK 1614/06).
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. nie mógł odnieść skutku, również z tego powodu, iż strona skarżąca kasacyjnie została poinformowana o możliwości wskazania rozwiązań zamiennych, lecz z prawa tego nie skorzystała. Mimo braku pouczenia, o którym mowa w art. 10 § 1 k.p.a. strona miała zatem możliwość dokonania w ramach toczącego się postępowania konkretnych czynności procesowych, których podjęcie mogło wpłynąć na bieg sprawy i sposób jej rozstrzygnięcia, a których z własnego wyboru nie podjęła. Okoliczności te czynią zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. nieusprawiedliwionym.
Z tych wszystkich względów uznając, iż skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
- - ---------------------- 10