Postanowienie NSA z 20 lutego 2020 r., II OSK 151/20

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 20 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosków: P. S., A. S., K. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji

Sprawa

w sprawie ze skarg kasacyjnych P. S., A. S., K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 1222/18 oddalającego skargi P. S., A. S., K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...].

Skład

Sędzia NSA Teresa Zyglewska przewodniczący

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 12 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 1222/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargi P. S., A. S., K. S. (skarżący) na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki.

Ze skargą kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie wystąpił P. S. jednocześnie wnosząc na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. o rozbiórce nadbudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w [...], bowiem w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wskazał, że w nieruchomości tej zamieszkuje wraz żoną i dziećmi w wieku 3 lata i 3 miesiące, zaś przeprowadzenie prac rozbiórkowych doprowadziłoby do sytuacji, w której doszłoby do zniszczenia budynku mieszkalnego oraz utracenia możliwości mieszkania w tym budynku. Ponadto wskazał, ze żadna ze wskazanych osób nie ma możliwości wyprowadzki, ani pokrycia kosztów ewentualnej rozbiórki.

Skargę kasacyjną od wskazanego na wstępie rozstrzygnięcia wniósł również A. S. wnosząc w niej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. o rozbiórce nadbudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w [...], bowiem w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wskazał, że nieruchomość ta jest zamieszkiwana przez niego, jego matkę oraz brata i jego półroczne dziecko, zaś przeprowadzenie prac rozbiórkowych doprowadziłoby do zniszczenia budynku mieszkalnego.

Skargę kasacyjną wniosła również K. S. zawarty w niej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz jego uzasadnienie są tożsame z wnioskiem A. S. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a." - sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z cytowanego przepisu wynika zatem, że to na skarżącym ciąży obowiązek wykazania, że spełnione zostały zawarte w nim przesłanki. Sąd natomiast może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Podkreślić trzeba, że przepis ten stanowi wyjątek od ogólnej zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w postępowaniu polega na wstrzymaniu skutków prawnych, które ona wywołuje. O możliwości przyznania ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a nie decyduje rodzaj zaskarżonego aktu, ale to czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym w granicach sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem administracyjnym, w wyniku wstrzymania wykonania aktu, nastąpi ochrona interesu strony przed skutkami wskazanymi w tym przepisie.

Wyjaśnić należy, że przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, w której zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi wzruszony. Niewątpliwie rozbiórka obiektu budowlanego przed rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2012 r., sygn. akt II OZ 785/12).

Zauważy należy, że budynek, którego dotyczy zaskarżony nakaz rozbiórki jest aktualnie zamieszkiwany przez wszystkich skarżących. Tym samym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjąć należało, że rozbiórka nadbudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.