Uzasadnienie
H. S. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 marca 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 856/16 oddalającego jej skargę na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania z dnia [...] sierpnia 2015 r. nakładającego na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., tj. nakazującej skarżącej doprowadzenie budynku przy ul. [...] w P. do stanu poprzedniego poprzez wykonanie szeregu robót rozbiórkowych.
W skardze kasacyjnej skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 61 § 3 w związku z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") strona może wnioskować do Naczelnego Sądu Administracyjnego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu również w momencie wnoszenia skargi kasacyjnej. Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo, że wykonanie aktu mogłoby wyrządzić znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Z konstrukcji powyższego przepisu wyłaniają się dwie podstawowe dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zasady. Po pierwsze, postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania aktu jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc Sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści swego wniosku. Nie jest dopuszczalna zatem samodzielna konkretyzacja rzeczywistej woli autora wniosku przez Sąd. Po drugie, postępowanie to dotyczy, co do zasady możliwości wstrzymania zaskarżonego do sądu aktu, co nie wyklucza jednak możliwości wstrzymania również i innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy. Podkreślić jednak należy, iż dopiero, gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, sąd może, na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a. wstrzymać wykonanie także aktów wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Nie jest zatem możliwe wstrzymanie wykonania tak aktu organu I instancji, jak i innych aktów wydanych przez ten organ w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli z uwagi na brak wniosku strony skarżącej, Sąd nie może wstrzymać wykonania zaskarżonego aktu, który jest postanowieniem wydanym w innym trybie- postępowaniu egzekucyjnym.
Na gruncie niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że skarżąca nie domagała się wstrzymania wykonania aktu objętego złożoną przez nią skargą, tj. postanowienia Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. Zażądała natomiast zastosowania opisanej formy tymczasowej ochrony sądowej wobec aktu wydanego przez organ I instancji, tj. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...].
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest możliwe uwzględnienie żądania strony. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym na gruncie art. 61 § 3 p.p.s.a. możliwe jest wstrzymanie wykonania innych niż zaskarżony bezpośrednio do sądu akt, pod warunkiem, że akty te zostały wydane "w granicach tej samej sprawy" rozumianej jako sprawa w sensie materialnoprawnym. Tożsamość sprawy w takim ujęciu będą więc wyznaczały elementy stosunku prawnego wynikającego z zaskarżonego aktu, a więc przede wszystkim identyczność podmiotowa i przedmiotowa, a także identyczność podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia (zob. przykładowo postanowienia NSA: z dnia 12 czerwca 2012 r., sygn. akt II FZ 441/12; z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1651/13 - orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie skarżąca zwróciła się o wstrzymanie wykonania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]. Wynika z tego jednoznacznie, że skarżąca domaga się wstrzymania wykonania jedynie decyzji organu pierwszej instancji wydanej nakazującej skarżącej doprowadzenie budynku do stanu poprzedniego, a zakres wniosku nie obejmuje decyzji wydanych w trybie egzekucji mających na celu wyegzekwowanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]. Podkreślić należy, iż nieuwzględnienie lub też brak wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonych postanowień uniemożliwia Sądowi rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...], bowiem Sąd może na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a. wstrzymać wykonanie także aktów wydanych w postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy dopiero, gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu.
Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.