Uzasadnienie
E. M. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 października 2022 r., znak: DOA.7110.216.2022.KKA, uchylającą decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 15 czerwca 2022 r., nr 554/OPON/2022 i odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 23 czerwca 2021 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej R. [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego zwanego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego budynkiem jednorodzinnym zawierającym nie więcej niż 4 mieszkania, na działce nr ew. [...], obręb [...], znajdującej się przy ul. [...] w Dzielnicy [...] [...] Warszawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 2720/22, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 23 czerwca 2021 r., nr [...]. Sąd uznał, że wniosek skarżącej nie został odpowiednio i przekonywująco uzasadniony - skarżąca nie przytoczyła w nim okoliczności, których obowiązek podania wynika z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślił, że nie jest wystarczające formułowanie ogólnikowych twierdzeń, ale niezbędne jest staranne zobrazowanie opisanej we wniosku sytuacji, w tym szczególnie rzetelne określenie rozmiaru ewentualnej szkody oraz jej wpływu na sytuację ekonomiczną strony.
Sąd zauważył także, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia jest zamknięty. Oznacza to, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowości zastosowania przez organy przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, Sąd dokona dopiero w trakcie rozpoznania skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 2720/22, oddalił skargę skarżącej na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 października 2022 r., znak: DOA.7110.216.2022.KKA.
Pismem z dnia 21 czerwca 2023 r. skarżąca złożyła skargę kasacyjną od ww. wyroku wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania "decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (znak: DOA.7110.216.2022.KKA) z dnia 07 października 2022 r. a tym samym wstrzymanie wykonania Decyzji Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 23 czerwca 2021 r. nr [...]".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z wnioskiem takim można wystąpić także na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07).
Jednocześnie w myśl art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności, wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Sąd administracyjny może zatem zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie. Podstawą do podjęcia takiego orzeczenia jest zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2018 r., sygn. akt II OZ 633/18).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca kasacyjnie nie wykazała by w niniejszej sprawie do takiej zmiany okoliczności, w rozumieniu ww. art. 61 § 4 p.p.s.a., doszło. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, albowiem ciężar uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa zasadniczo na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności.
Sąd ma obowiązek zbadać, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi (skargi kasacyjnej), dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2020 r., sygn. akt II OZ 929/20).
Zauważyć należy, że przedmiotowy wniosek nie zawiera odrębnego uzasadnienia. Autor skargi kasacyjnej "odsyła" Naczelny Sąd Administracyjny do analizy treści skargi kasacyjnej (podobnie jak uprzednio Sąd Wojewódzki do skargi), która jest w znacznej mierze powieleniem treści skargi złożonej do Sądu I instancji, wskazując, że przedstawione w niej okoliczności jednoznacznie wskazują, iż nie ulega wątpliwości, że w tym przypadku zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazywane okoliczności dotyczą w głównej mierze meritum sprawy, tj. zasadności podjętego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia. Tego typu argumentacja nie może być podstawą skutecznego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Na tym etapie postępowania Sąd nie bada zasadności skargi kasacyjnej, ani legalności zaskarżonego aktu, nie może zatem odnosić się do meritum sprawy, czynić jakiegokolwiek przedsądu.
Skarżąca kasacyjnie odwołuje się także do twierdzeń niepopartych żadnymi konkretnymi dokumentami, próbując wykazać istnienie wpływu zabudowy na nieruchomości sąsiednie. Aktualne pozostaje zatem stanowisko zawarte w powołanym wyżej prawomocnym postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2023 r. wydanym w tożsamym stanie faktycznym.
Wobec braku podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.