Uzasadnienie
Spółka z o.o. "[...]" w Ł. (wcześniej: "Zakład [...]" Sp. z o.o. w Ł.) wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2006 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1497/05, którym uchylona została decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nr [...], oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody P. z [...] wydana w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu wznowieniowym. Do wydania tych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:
Decyzją ostateczną z dnia [...] Wójt Gminy W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę kwatery składowania B1 Zakładu [...] zlokalizowanego w Ł. na nieruchomości oznaczonej nr [...]. Z wnioskiem o wznowienie tego postępowania wystąpiła Spółka z o.o. "[...]", powołując się na to, że pozwolenie na budowę wydał Wójt Gminy W., który podlegał wyłączeniu ze sprawy na podstawie art. 24 K.p.a. Gmina W. posiada bowiem udziały w inwestycji określonej jako Zakład [...] w Ł., co uzasadnia wyłączenie Wójta tej Gminy od rozpoznania sprawy.
Wojewoda P. postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie, a następnie decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] zawierającej pozwolenie na budowę. Organ wskazał w uzasadnieniu tej decyzji, iż Spółka "[...]" była stroną w postępowaniach administracyjnych dotyczących kolejnych etapów przedmiotowej inwestycji i nie została pozbawiona czynnego udziału w poszczególnych etapach tych postępowań. Nie zaistniały wobec tego żadne podstawy do uchylenia wydanej w tym postępowaniu decyzji. W szczególności nie uzasadnia uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę fakt wydania tej decyzji przez Wójta Gminy W., gdyż sprawa nie dotyczyła ani własnych interesów majątkowych osoby sprawującej urząd, ani osób wymienionych w art. 24 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a.
Na skutek rozpoznania odwołań od tej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...], utrzymał w mocy decyzją organu I instancji.
Na wymienioną ostatnio decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Ekologiczne Stowarzyszenie [...] "[...]", wnosząc o jej uchylenie. Zdaniem skarżącego Wójt Gminy W. podlegał wyłączeniu od rozpoznania sprawy na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 K.p.a., co stanowi podstawę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymienionym na wstępie wyrokiem z dnia 22 czerwca 2006 r. uchylił zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd stwierdził w uzasadnieniu wyroku, iż w postępowaniu wznowieniowym organ administracyjny powinien przede wszystkim ustalić, czy wnioskodawca posiada przymiot strony postępowania, czy żądanie wznowienia oparte jest choćby na jednej z przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1–7 K.p.a. oraz czy żądanie zostało złożone w terminie określonym w art. 148 K.p.a. W szczególności ze względu na miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie liczony od dnia, w którym dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, strona musi wykazać kiedy dowiedziała się o istnieniu tej podstawy. Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia (art. 149 § 3 K.p.a.).
W rozpoznawanej sprawie – zdaniem WSA – organy obu instancji nie sprawdziły, czy wniosek o wznowienie został złożony w terminie wskazanym w art. 148 K.p.a. Organy miały obowiązek w pierwszej fazie prowadzonego postępowania zbadać, czy wznowienie postępowania w tej sprawie jest dopuszczalne z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych oraz czy został zachowany miesięczny termin z art. 148 K.p.a. Niewyjaśnienie tych kwestii uzasadnia – zdaniem Sądu pierwszej instancji – uchylenie zaskarżonych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżyła skargą kasacyjną Spółka "[...]" w Ł.. Zarzuciła mu naruszenie przepisu art. 149 K.p.a. w zw. z art. 141 § 1 i art. 142 K.p.a. przez nieuchylenie postanowienia Wojewody P. z dnia [...] o wznowieniu postępowania, a także naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) polegające na zawarciu w uzasadnieniu wyroku zaleceń, których wykonanie jest niemożliwe przez organ I instancji. Uzasadniając postawione zarzuty strona skarżąca podała, że wobec nieuchylenia postanowienia o wznowieniu postępowania pozostaje ono dalej w obrocie prawnym, Wojewoda P. jest nim związany i nie może wykonać zaleceń Sądu, to jest rozważyć zasadności wniosku o wznowienie. Zdaniem strony, jeżeli Sąd uznał, że w sprawie doszło do wznowienia postępowania z naruszeniem prawa, to winien był uchylić nie tylko decyzje organów obu instancji zapadłe po wznowieniu, ale także postanowienie wznawiające postępowanie.
Wobec tego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych podstaw. Przede wszystkim należy stwierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył przepisu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) bowiem przepis ten nie był stosowany w rozpoznawanej sprawie. Przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy w sprawie orzekał już wcześniej sąd administracyjny a jego naruszenie może polegać na niedostosowaniu się zarówno przez ten sam sąd orzekający w tej sprawie ponownie jak i przez organ do zawartej w wyroku oceny prawnej lub wskazań co do dalszego postępowania. Wobec tego, iż wcześniej w sprawie o wznowienie postępowania nie orzekał sąd, wymieniony przepis nie ma w obecnie rozpoznawanej sprawie zastosowania.
Również – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej – nie został naruszony przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku w pełni odpowiada obowiązującemu prawu a zawarte w nim prawne oceny i wskazania co do dalszego postępowania są uzasadnione i nie naruszają obowiązujących przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny trafnie wskazał w uzasadnieniu wyroku, iż rozpoznające wniosek o wznowienie postępowania organy w pierwszej kolejności powinny rozstrzygnąć, czy wniosek ten został wniesiony przez stronę postępowania, czy opiera się on na ustawowej podstawie wznowienia i czy strona zachowała termin z art. 148 K.p.a. do wystąpienia z tym wnioskiem. Brak takich ustaleń jest wadą postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji wydanej w wyniku wznowienia. Pozostawienie przez Sąd pierwszej instancji nieuchylonego postanowienia o wznowieniu (art. 149 § 1 K.p.a.) nie stanowi wady wyroku wydanego przez ten sąd.
Zgodnie z przepisem art. 149 § 2 K.p.a. postanowienie o wznowieniu stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia, jak i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 listopada 1987 r., sygn. akt I SA 1326/86 (ONSA 1987, nr 2, poz.
80) postanowienie o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 K.p.a.) jest jedynie postanowieniem wszczynającym postępowanie i nie może zawierać innych treści poza wskazaniem przesłanek uzasadniających wznowienie. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postępowania o wznowieniu. Przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie art. 149 § 2 K.p.a. jest bowiem zarówno badanie, czy postępowanie, w którym zapadła ostateczna decyzja, było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 K.p.a., jak i merytoryczne wyjaśnienie sprawy w celu rozpoznania sprawy rozstrzygniętej już decyzją ostateczną. W trybie tym organ może badać także, czy został zachowany termin z art. 148 K.p.a.
Ubocznie należy zauważyć, iż wobec uchylenia decyzji obu instancji organ odwoławczy mógłby uchylić postanowienie o wznowieniu na podstawie art. 142 K.p.a.
Skarga kasacyjna podlega więc oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. Na mocy art. 204 pkt 2 wymienionej ustawy zasądzono od strony wnoszącej skargę kasacyjną na rzecz skarżącego koszty postępowania za instancję kasacyjną.