Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Ol 180/15, odrzucił skargę M. K. i M. K. na decyzję Warmińsko–Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2014r. w przedmiocie rozbiórki wiaty.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w dniu 5 lutego 2015 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) M. K. i M. K. wnieśli skargę na powyższą decyzję.
W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że przedmiotowa skarga wpłynęła po terminie.
Dalej Sąd podniósł, że zgodnie z treścią art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm., dalej "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżących (na adres przez niego wskazany) w dniu 5 stycznia 2015 r. Zatem termin do wniesienia skargi w niniejszej sprawie upłynął z dniem 4 lutego 2015 r. Natomiast skarżący nadali skargę listem poleconym w dniu 5 lutego 2015 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym).
Z uwagi na to, że skarga została wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności, pomimo prawidłowego pouczenia o sposobie i terminie złożenia środka zaskarżenia, Sąd - na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a. - skargę odrzucił.
M. K. i M. K. w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wnieśli o jego uchylenie, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili:
naruszenie art. 49 § 1 p.p.s.a. - polegające na zaniechaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wezwania organu II instancji do uzupełnienia braku formalnego w postaci przedłożenia przez pełnomocnika skarżących pełnomocnictwa do działania przed Warmińsko-Mazurskim Wojewódzkim Inspektoratem Nadzoru Budowlanego.
2. naruszenie art. 53 § 1 p.p.s.a. - polegające na przyjęciu przez WSA, że zaskarżona decyzja została skutecznie doręczona oraz że bieg terminu do wniesienia skargi od tej decyzji rozpoczął się z dniem jej doręczenia pełnomocnikowi skarżących, w sytuacji gdy termin ten nie rozpoczął biegu, albowiem decyzja WINB nie została doręczona skarżącym a ich pełnomocnikowi, który nie był umocowany do działania przed tym organem.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że skarżący udzielili pełnomocnictwa do reprezentowania ich w postępowaniu przed organem nadzoru budowlanego w Kętrzynie. Z treści pełnomocnictwa wynika, że upoważniało ono pełnomocnika do działania wyłącznie w postępowaniu przed organem I instancji. Pomimo tego ograniczenia pełnomocnik w imieniu skarżących wniósł odwołanie od decyzji PINB, zaś organ II instancji, tj. WINB, doręczył wydaną przez siebie decyzję temu pełnomocnikowi. W rezultacie nie doszło do skutecznego doręczenia skarżącym decyzji WINB, a w konsekwencji - nie rozpoczął swego biegu termin do wniesienia skargi. Jeśli pełnomocnik strony, który podpisał odwołanie w imieniu strony nie złoży dokumentu pełnomocnictwa, organ II instancji powinien, zakreślając termin opatrzony stosownym rygorem, wezwać wnoszącego do uzupełnienia braku formalnego odwołania, bądź też uznać odwołanie za niepodpisane przez stronę i wezwać ją do podpisania odwołania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Zdaniem autora skargi kasacyjnej udzielone pełnomocnictwo nie zawiera upoważnienia do reprezentowania przed organem II instancji, w tym do odbioru pism i orzeczeń tego organu.
Podniesiono również, że pełnomocnictwo udzielone było wadliwe z tego względu, że zostało podpisane tylko przez skarżącego M. K. Na pełnomocnictwie nie ma podpisu M. K., co skutkuje tym, że nie była ona należycie reprezentowana w całym postępowaniu z udziałem pełnomocnika.
Organ II instancji powinien był zbadać czy pełnomocnik skarżących składający w ich imieniu odwołanie był umocowany do ich reprezentowania i w konsekwencji wezwać pełnomocnika do złożenia prawidłowego pełnomocnictwa.
WSA wydając zaskarżone postanowienie nie dostrzegł faktu, iż doręczenie zaskarżonej decyzji pełnomocnikowi było wadliwe, gdyż nie posiadał on umocowania do występowania przed organem II Instancji. W tej sytuacji WSA powinien był na ten fakt zwrócić uwagę i wezwać - za pośrednictwem organu II instancji - pełnomocnika skarżących do złożenia pełnomocnictwa upoważniającego do działania w postępowaniu odwoławczym. W przypadku stwierdzenia braku umocowania pełnomocnika skarżących do działania przed organem II instancji, WSA powinien był z urzędu uchylić decyzję WINB, na podstawie art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.b p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji uzasadniona tym, że w przypadku wykonania tej decyzji nastąpi rozbiórka obiektu budowlanego, powodująca powstanie nieodwracalnych skutków. Rezultatem rozbiórki będzie zniszczenie obiektu bez możliwości przywrócenia stanu poprzedniego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.
Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.
Wbrew zarzutom kasacyjnym Sąd Wojewódzki zasadnie przyjął, że data doręczenia przez organ odwoławczy decyzji pełnomocnikowi skutecznie zapoczątkowała bieg terminu do złożenia skargi. Zarówno treść pełnomocnictwa złożonego do akt administracyjnych, jak też działania stron i pełnomocnika wskazywały na to, że wolą skarżących było działanie w postępowaniu administracyjnym przez ustanowionego pełnomocnika w obydwu instancjach.
Po pierwsze należało przyjąć, że dokument pełnomocnictwa podpisany został przez obu skarżących. Pełnomocnictwo spisane w formie oświadczenia zostało podpisane przez tego małżonka, który sporządził odręcznie pismo, a dodatkowo złożony został podpis przez drugiego z nich.
Po drugie, z treści pełnomocnictwa nie wynika wyraźne zastrzeżenie, aby było ono ograniczone do postępowania przed organem pierwszej instancji.
Z dalszych czynności pełnomocnika i stron oraz składanych pism wynika, że nie było wątpliwości co do tego, iż pełnomocnik działa w sprawie reprezentując oboje małżonków.
Odwołanie złożone w terminie przez pełnomocnika zawierało oznaczenie, iż stroną skarżącą byli M. K. i M. K. Konsekwentnie organ odwoławczy doręczył decyzję w dwóch egzemplarzach pełnomocnikowi, co było skuteczne zważywszy, że oboje małżonkowie mieli wiedzę o wydaniu decyzji z 18 grudnia 2014 roku i osobiście wnieśli skargę, dokonując jej nadania w urzędzie pocztowym w dniu 5 lutego 2014 roku.
Istotne jest to, że po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowienia o odrzuceniu skargi, jako złożonej z jednodniowym opóźnieniem, skarżący złożyli wniosek o przywrócenie terminu.
Skarżący we wniosku tym nie podnieśli kwestii nieprawidłowości doręczenia, lecz wskazywali na inne zdarzenia, które przeszkodziły im w wysłaniu przesyłki w dniu 4 lutego 2014 roku.
W takim stanie sprawy wydane zostało postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, utrzymane następnie postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 czerwca 2015 roku.
W świetle całokształtu okoliczności niniejszej sprawy należało przyjąć, że doręczenie decyzji organu odwoławczego pełnomocnikowi w trybie art. 40 § 2 K.p.a. wywarło skutki procesowe wobec stron, co oznaczało, że w rezultacie termin do złożenia skargi rozpoczął swój bieg w dniu następnym po dacie doręczenia przesyłki tj. 6 stycznia 2015 roku i zakończył bieg z upływem dnia 4 lutego 2015. W konsekwencji złożenie skargi w dniu 5 lutego 2015 roku odbyło się z przekroczeniem terminu ustawowego, co skutkować musiało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a.