Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, wyrokiem z 9 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 880/08, oddalił skargę A. Ł. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z [...] października 2008 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca A. Ł., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W dniu 13 listopada 2009 r., do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo skarżącej, natomiast w dniu 16 listopada 2009 r. wpłynął załącznik do przedmiotowego pisma, tj. wniosek Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej Świętokrzyskiej Okręgowej Izby Architektów o wszczęcie postępowania przed sądem dyscyplinarnym, w sprawie odpowiedzialności dyscyplinarnej architekta R. O. Jak wynika z treści wskazanego wniosku, w stosunku do architekta R. O. – sporządzającego dokumentację techniczną do postępowania budowlanego objętego zaskarżoną w postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzją – został złożony wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego. We wniosku postawiono zarzut braku zgodności sporządzonej dokumentacji projektowej budynku [...] NZOZ "[...]" przy ul. Z. w R. z obowiązującymi przepisami techniczno – budowlanymi, dotyczącymi zapewnienia naturalnego oświetlenia i nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku, wskutek czego ograniczone zostało prawo własności właścicieli nieruchomości sąsiedniej zlokalizowanej na działce nr [...] obr. [...] przy ul. Z. w R. poprzez zacienienie istniejącego budynku i uniemożliwienie realizacji nowej zabudowy w odległości 4,0 m od wschodniej granicy wyżej wskazanej działki.
Skarżąca wywodziła, że przedłożony dokument w pełni potwierdza merytoryczną zawartość zarzutów skarżącej, w tym zarzutów, że organy administracji budowlanej nie dokonały w sposób prawidłowy sprawdzenia przedstawionej przez inwestora dokumentacji technicznej.
W oparciu o powyższe, w piśmie z dnia 13 listopada 2009 r., skarżąca sformułowała dwa wnioski:
- 1. wniosek o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania przed sądem dyscyplinarnym w stosunku do architekta R. O. – na podstawie przepisu art. 192 w zw. z art. 125 § 1 ust. 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.);
- 2. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości "albowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Prace budowlane objęte zaskarżoną decyzją są nadal prowadzone. Jest sprawą w pełni realną, że w niedługim czasie zostaną one zakończone, wybudowany zostanie budynek wg projektu", który skarżąca kwestionuje. Skarżąca wywodzi, że wówczas, nawet w sytuacji uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie niezmiernie utrudnione może okazać się uchylenie faktycznych skutków decyzji budowlanej zezwalającej obecnie na prowadzenie prac budowlanych. "Jak wynika z treści przedłożonego wniosku zasadność zarzutów stawianych dokumentacji technicznej, przedłożonej przez inwestora w przedmiotowej sprawie jest wstępnie potwierdzona. W związku z powyższym wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości do czasu zakończenia postępowania dyscyplinarnego wobec architekta R. O. jest zasadne i dopuszczalne na podstawie przepisów art. 61 § 3 w zw. z art. 193 – Prawo o posterowaniu przed sądami administracyjnymi".
Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje
Zgodnie z ogólną zasadą, wyrażoną w art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności". Jednocześnie, w art. 61 § 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawodawca przewidział, że "Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy." Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (zob. uchwała NSA z 16 IV 2007 r., I GPS 1/07 ONSAiWSA 2007, nr 4, po. 77). Przesłanki, od których ustawodawca uzależnił możliwość wstrzymania wykonania aktu, to niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, skarżąca nie wykazała, na czym miałaby polegać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki, mogące powstać w związku z wykonywaniem zaskarżonej decyzji. Nie można podzielić wywodu skarżącej, sprowadzającego się do uznania, że sam fakt skierowania wniosku do sądu dyscyplinarnego o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w sprawie odpowiedzialności dyscyplinarnej architekta sporządzającego dokumentację projektową powstającego budynku, jest przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ustawodawca określił przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a przepisy regulujące kwestię udzielenia przez Sąd ochrony tymczasowej, należy interpretować literalnie, gdyż stanowią one wyjątek od powoływanej już, wyrażonej w art. 61 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasady, zgodnie z którą, wniesienie skargi nie wstrzymuje aktu lub czynności.
W sprawie, skarżąca nie wykazała okoliczności wskazujących na istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody znacznych rozmiarów lub spowodowania skutków, które byłyby trudne do odwrócenia. Dodatkowo, wskazać należy, że wstrzymanie wykonania decyzji dotyczącej budowy inwestycji z reguły wiąże się nie tylko z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków po stronie osób trzecich, ale także inwestora.
Odnośnie drugiego ze sformułowanych przez skarżącą, w piśmie z dnia 12 listopada 2009 r., wniosku – o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania przed sądem dyscyplinarnym, wskazać należy, że zgodnie z art. 125 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, celowość zawieszenia postępowania, pozostawiona została ocenie Sądu. Okolicznością, która zdaniem skarżącej uzasadnia w niniejszej sprawie zawieszenie postępowania, jest fakt skierowania do sądu dyscyplinarnego wniosku o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w sprawie odpowiedzialności dyscyplinarnej architekta, sporządzającego dokumentację projektową, powstającego budynku. Celowość zawieszenia postępowania przez sąd administracyjny, powinna być analizowana z punktu widzenia możliwości wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją, jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym, już toczącym się postępowaniu, jak również z punktu widzenia ekonomiki procesowej.
Czynem, którego ustalenie w drodze dyscyplinarnej, może wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej, jest w ocenie skarżącej, przewinienie dyscyplinarne architekta sporządzającego dokumentację projektową powstającego budynku, polegające na naruszeniu art. 41 ust. 1 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 ze zm.) w związku z § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). W sprawie, nie zachodzi konieczność zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Biorąc pod uwagę, że zarzut postawiony we wniosku Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej Świętokrzyskiej Okręgowej Izby Architektów, skierowanym do sądu dyscyplinarnego o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, dotyczy braku zgodności sporządzonej dokumentacji z obowiązującymi przepisami techniczno – budowlanymi dotyczącymi zapewnienia naturalnego oświetlenia i nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku, nie jest celowym zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd I instancji dokonał oceny legalności zaskarżonej decyzji z punktu widzenia § 13 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który to przepis stał się następnie podstawą, sformułowanego we wniosku o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego zarzutu, a kontrola prawidłowości orzeczenia Sądu I instancji należy do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 w zw. z art. 193 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji. O oddaleniu wniosku o zawieszenie postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 w zw. z art. 193 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.