Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2018 r., sygn.. akt III SAB/Wr 18 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał Wojewodę Dolnośląskiego do załatwienia wniosku V. B. w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę kasacyjną wniósł Wojewoda Dolnośląski podnosząc zarzuty naruszenia:
- 1. art. 64 § 2 K.p.a. poprzez błędną wykładnię polegająca na uznaniu, że usunięcie braków formalnych podania po upływie wyznaczonego w tym celu terminu, a przed wystosowaniem przez organ zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie wywołuje negatywnego skutku procesowego, o którym mowa w art. 64 § 2 K.p.a. w postaci pozostawienia podania bez rozpoznania, podczas gdy zgodnie z tym przepisem nieusunięcie braku formalnego wniosku (podania) w ustawowym terminie skutkować musi pozostawieniem tego wniosku (podania) bez rozpoznania,
- 2. art. 64 § 2 K.p.a. w zw. z art. 106 ust. 1a i ust. 1b ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1650 ze zm.) poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że skarżąca uzupełniła braki wniosku (podania), podczas gdy czynność ta, w związku z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 64 § 2 K.p.a. zakreślonego przez organ administracji w wezwaniu, była nieskuteczna,
- 3. art. 149 § 1 pkt 1 i 3, art. 149 § 1a P.p.s.a. w zw. z art. 35 § 2, art. 58 K.p.a., art. 59 K.p.a. oraz art. 64 § 2 K.p.a. poprzez przyjęcie, że organ administracji dopuścił się bezczynności w rozpatrywaniu wniosku skarżącej, podczas gdy wniosek ten podlegał pozostawieniu bez rozpoznania ze względu na jego nieskuteczne uzupełnienie przez stronę po upływie ustawowego terminu niezgodnie z wezwaniem organu
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewody skarżąca V. B. wniosła o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez Wojewodę Dolnośląskiego nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Za niezasadny uznać należy pogląd Wojewody, że przekroczenie terminu wynikającego z art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej jako K.p.a.), w brzmieniu tego przepisu obowiązującym w czasie kierowania do strony wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku, w każdym przypadku musi skutkować pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Wezwanie do uzupełnienia braku formalnego wniosku ma na celu usunięcie przeszkody uniemożliwiającej merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Termin, o którym mowa w tym przepisie, traktować należy tak jak termin o charakterze instrukcyjnym nie zaś jak termin o charakterze materialnoprawnym. Jest to termin instrukcyjny wskazany wprost przez ustawodawcę. Jego uchybienie nie skutkuje utratą przez organ administracji kompetencji do rozpoznania sprawy. Wnioskodawca po upływie tego terminu może ponownie złożyć ten sam, już uzupełniony, wniosek i organ administracji ma obowiązek rozpoznania tego wniosku.
Jeśli uzupełnienie wniosku nastąpiło po upływie terminu do uzupełnienia braku formalnego jednakże przed wysłaniem stronie postępowania zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to nie ma żadnych przeszkód do rozpoznania tak uzupełnionego wniosku. Pogląd prezentowany przez skarżącego kasacyjnie, że upływ tego terminu także w takim przypadku musi skutkować pozostawieniem wniosku bez rozpoznania byłby przejawem nieracjonalnego formalizmu. Przeczyłoby to wynikającemu z art. 12 § 1 K.p.a. obowiązkowi, by organy administracji działały w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.
Celem wezwania do usunięcia braku formalnego pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia jest wymuszenie na stronie, by ta usunęła przeszkodę uniemożliwiającą rozpoznanie sprawy. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania jest sankcją za brak wymaganego od strony działania. Jeśli strona nałożony na nią obowiązek wykonała, nawet jeśli nastąpiło to z opóźnieniem, ale przed wystosowaniem do niej informacji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to brak jest podstaw do stosowania takiej sankcji, gdyż nie ma to w takim przypadku racjonalnego uzasadnienia. Organ administracji zamiast zastosować najprostsze środki do załatwienia sprawy, to jest rozpoznać wniosek, który już nie ma braków formalnych poprzedzałby to załatwienie dodatkowymi czynnościami w postaci wystosowania zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania oraz konieczności ponowienia przez stronę już uzupełnionego wniosku.
W efekcie jednak po dokonaniu tych czynności organ administracji rozpoznawałby identyczny wniosek. Z pewnością takiego postępowania nie można uznać za realizację przez organy administracji wymogu posłużenia się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. i art. 204 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.