Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 124/23 oddalił skargę S. P. (dalej określanego jako skarżący) na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 grudnia 2022 r., nr 501/2022 w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku. Zawarł w niej również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że budynek objęty rozbiórką ma wymiary 34,71 m x 8,94 m, jest wykonany w głównej części w technologii murowanej z podpiwniczeniem, zawiera jedną kondygnacją w poddaszu. Budynek wykonany jest w solidnej, trwałej technologii, a jego powierzchnia wynosi ponad 300 m2. Rozbiórka takiego budynku wymagała będzie - jak stwierdził pełnomocnik - specjalnych środków technicznych i dużego nakładu finansowego. Wskazał także na szacowane koszty zarówno rozbiórki, jak i potencjalnego ponownego wzniesienia budynku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.; dalej zwanej P.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przyjętej wykładni tego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również, po oddaleniu skargi przez sąd pierwszej instancji, na etapie postępowania kasacyjnego (por. uchwałę w składzie siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007 r. nr 4, poz. 77)
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiej decyzji, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem jej legalności.
W rozpoznawanej sprawie ocena zawartej we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji argumentacji nie może zostać dokonana w oderwaniu od rodzaju obiektu objętego nakazem rozbiórki. Decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 grudnia 2022 r. utrzymana została w mocy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zakopanem z dnia 13 kwietnia 2022 r. nr 81/22, którą na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, ze zm.) nakazano skarżącemu rozbiórkę budynku przemysłowego - stolarni o wymiarach ok. 34,71 x 8,94 m zlokalizowanego na działkach nr [...] w miejscowości [...]. Budynek ten jest dwukondygnacyjny, murowany, powiązany z gruntem za pomocą fundamentów, przykryty dachem dwuspadowym w całości pokrytym blachą trapezową.
Pozwala to na przyjęcie, że wykonanie rozbiórki obiektu istotnie mogłoby wiązać się ze znacznymi kosztami, co było akcentowane przez pełnomocnika skarżącego w uzasadnieniu wniosku. Przemawia za tym znajdująca się w aktach administracyjnych dokumentacja, m.in. protokół oględzin z dnia 8 marca 2022 r. oraz fotografie obiektu. Nie powinno budzić wątpliwości, że rozbiórka budynku o wskazanych parametrach spowoduje zniszczenie użytych materiałów budowlanych, co wiąże się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych. Także znaczne mogłyby okazać się koszty wynagrodzenia pracowników związanych z rozbiórką budynku.
Twierdzenia pełnomocnika skarżącego w tym zakresie są wystarczające do uwzględnienia wniosku. Kluczowe jest jednak, że w sprawach dotyczących rozbiórki obiektu budowlanego trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są w zasadzie nieuniknione. Co do zasady, wykonanie decyzji o rozbiórce obiektu najczęściej prowadzi do zniszczenia co najmniej części użytych do jego budowy materiałów budowlanych. Wiąże się to także z niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w związku z koniecznością jego odbudowy, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi (skargi kasacyjnej) decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki zostałaby uchylona. Wówczas udzielona ochrona sądowa mogłaby okazać się iluzoryczna.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji.