Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 maja 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 398/22, oddalił skargę N. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 3 lutego 2022 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody [...] z 3 stycznia 2022 r. o odmowie uznania skarżącej za repatrianta z powodu niespełnienia warunku określonego w art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1472 ze zm.), czyli dlatego, że skarżąca przed dniem wejścia w życie ustawy mieszkała na stałe na terytorium obecnej Ukrainy, a nie na terytorium, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy, a więc na terytorium obecnych Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżanu, Gruzji, Republiki Kazachstanu, Republiki Kirgiskiej, Republiki Tadżykistanu, Turkmenistanu, Republiki Uzbekistanu albo azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej.
W skardze kasacyjnej skarżąca, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, przytoczyła podstawę kasacyjną, w której na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259) zarzuciła naruszenie art. 16 ust. 2 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o repatriacji.
Jak wynika ze skargi kasacyjnej według skarżącej spełniła ona ustawowe przesłanki uznania za repatrianta. Przyznając, że przed wejściem w życie ustawy o repatriacji nie mieszkała na stałe na terytorium, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, podniosła, że nie jest jej winą, iż jej rodzina został wywieziona do Zaporoża, a nie na tereny wskazane w powołanym przepisie.
We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenia zwrotu kosztów postępowania oraz przyznania zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
W piśmie procesowym z 4 sierpnia 2022 r. skarżąca zrzekła się rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy (wskazane naruszenia przepisów prawa). Rozpoznając zatem w tak określonych granicach sprawę NSA uznał, że skarga kasacyjna nie jest zasadna.
W skardze kasacyjnej nie zakwestionowano istotnej okoliczność faktycznej ustalonej w postępowaniu administracyjnym i zaakceptowanej przez Sąd pierwszej instancji, mianowicie tego, że skarżąca przed wejściem w życie ustawy o repatriacji mieszkała na stałe na terytorium obecnej Ukrainy, a nie na terytorium, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy, czyli na terytorium obecnych Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżanu, Gruzji, Republiki Kazachstanu, Republiki Kirgiskiej, Republiki Tadżykistanu, Turkmenistanu, Republiki Uzbekistanu albo azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej. Skarżąca tę okoliczność w uzasadnieniu skargi kasacyjnej potwierdziła pisząc, że nie jest jej winą, iż jej rodzina została wywieziona do Zaporoża, a nie na terytorium, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o repatriacji.
W tej sytuacji zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 16 ust. 2 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o repatriacji nie jest zasadny. Zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o repatriacji za repatrianta może być uznana osoba, która spełnia m.in. warunek polegający na tym, że przed dniem wejścia w życie ustawy o repatriacji zamieszkiwała na stałe na terytorium, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Z kolei w powołanym art. 9 ust. 1 pkt 3 mówi się o terytorium obecnych Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżanu, Gruzji, Republiki Kazachstanu, Republiki Kirgiskiej, Republiki Tadżykistanu, Turkmenistanu, Republiki Uzbekistanu albo azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej. W przepisie tym nie wymienia się obecnego terytorium Ukrainy, a więc także Zaporoża. Zatem, organy administracji powołanych przepisów nie naruszyły, a Sąd pierwszej instancji zasadnie skargę na rozstrzygnięcie podjęte w postępowaniu administracyjnym oddalił.
Zauważyć należy, że skarżąca w istocie nie zgadza się z przyjętym w ustawie o repatriacji ograniczeniem terytorialnym uznania za repatrianta. W tym zakresie przepisy są jednak jednoznaczne i ani organy administracji, ani sądy administracyjne nie mogą zakwestionować przyjętego przez ustawodawcę uregulowania.
Mając to wszystko na uwadze NSA, uznając, że skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił ją.
Odnosząc się do wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy wskazać, że z art. 254 § 1 p.p.s.a. wynika, iż powinien on zostać złożony w Sądzie pierwszej instancji.
Wobec tego, że skarżąca w piśmie procesowym z 4 sierpnia 2022 r. zrzekła się rozprawy, a organ administracji w terminie czternastu dni od dnia doręczenia mu odpisu tego pisma, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy, NSA – na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. – skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.