Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 5 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 272/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę J. M. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skargą do Sądu J. M. (dalej skarżąca), reprezentowana przez adw. K. K., zaskarżyła postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lubaczowie z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] o ustaleniu Zespołowi Szkół w Rudzie Różanieckiej opłaty legalizacyjnej w wysokości 2.500 zł za legalizację samowolnie wybudowanego boiska szkolnego wraz z ogrodzeniem na działkach nr ewid. [...] w Rudzie Różanieckiej.
Do WSA w Rzeszowie wpłynęła skarga podpisana przez adwokata K. K., lecz do skargi nie dołączono pełnomocnictwa procesowego, stosownie do treści art. 46 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa) stanowiącego, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa.
Zarządzeniem z 10 marca 2015 r. Przewodniczący Wydziału II wezwał adw. K. K. do złożenia pełnomocnictwa procesowego upoważniającego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, zgodnie z art. 35 ppsa. Wezwanie to doręczono dnia 12 marca 2015 r. pełnomocnikowi skarżącej – przy zachowaniu rygorów zawartych w ppsa (k. 1, 17, 18 akt sądowych). Wyznaczony przez Sąd siedmiodniowy termin do nadesłania pełnomocnictwa procesowego upłynął bezskutecznie dnia 19 marca 2015 r., gdyż wezwanie to nie zostało wykonane.
Zarządzeniem z 30 marca 2015 r. Przewodniczący Wydziału II (k. 19 akt sądowych) wezwał J. M. do podpisania skargi i nadesłania 6 egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych, ze wskazaniem, że odpisem pisma mogą być też uwierzytelnione fotokopie lub uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej i do usunięcia ww. braków wyznaczony został siedmiodniowy termin, liczony od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono skarżącej ze skutkiem prawnym dnia 1 kwietnia 2015 r., przy zachowaniu rygorów przewidzianych w ppsa. W zakreślonym terminie, tj. dnia 7 kwietnia 2015 r., skarżąca nadesłała pełnomocnictwo upoważniające adw. K. K. do działania w jej imieniu i 2 odpisy skargi przez nią podpisane.
Sąd I instancji stwierdzając, że postępowanie sądowoadministracyjne może toczyć się wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi, dokonał oceny skargi pod względem formalnym czy odpowiada ona określonym w ustawie wymogom, bez których spełnienia nadanie jej właściwego biegu nie jest możliwe.
Wskazał, że stosownie do treści art. 46 § 1 pkt 4 ppsa każde pismo strony – w tym skarga – winno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika ustanowionego zgodnie z przepisami. Art. 46 § 3 ppsa wskazuje, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. Pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 37 § 1 zd. 1 ppsa).
Sąd zwrócił się do adw. K. K. o złożenie stosownego pełnomocnictwa procesowego, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi, a gdy termin ten minął bezskutecznie, uznał za zasadne wezwanie skarżącej do podpisania skargi i do nadesłania jej 6 odpisów.
Skarżąca mimo prawidłowego wskazania do uzupełnienia jakich braków się ją wzywa i pouczeniu o konsekwencjach grożących w razie niedokonania tej czynności, nie wykonała wezwania Sądu i nie nadesłała odpisów skargi w ilości żądanej przez Sąd (skarżąca nadesłała jedynie 2 odpisy skargi przez nią podpisane, zamiast podpisanego przez nią egzemplarza skargi i jego 6 odpisów - zgodnie z treścią skierowanego do niej wezwania z dnia 30 marca 2015 r.).
W związku z powyższym Sąd I instancji wskazał, że nienadesłanie wymaganej ilości odpisów skargi, (należy je dołączyć celem doręczenie stronom postępowania, który to wymóg formalny wynika z art. 47 § 1 ppsa) przez adwokata jak i skarżącą, zobowiązało Sąd do odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ppsa; k. 19-22, 31-34 akt sądowych).
Skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie wywiodła J. M., reprezentowana przez adw. K. K., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:
- 1. art. 33 § 1 ppsa przez ustalenie większej ilości stron/uczestników postępowania poza wskazanymi w treści skargi, mimo że nie mają interesu prawnego w toczącym się postępowaniu;
- 2. art. 49 § 1 ppsa przez brak wezwania pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia wymogów formalnych skargi w postaci jej odpisów, a jedynie wezwanie pełnomocnika skarżącej do przesłania dokumentu pełnomocnictwa.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o:
- - na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 ppsa, o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji (k. 64-66 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
W świetle art. 183 § 1 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa.
W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.
Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 ppsa, zatem rozważania NSA mogły uwzględniać jedynie ewentualne naruszenie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa.
Z żadnego przepisu ppsa nie wynika obowiązek sądu sporządzenia odpisów skargi na koszt podatników dla uczestników postępowania. Powyższe powoduje, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ppsa, konieczność odrzucenia skargi (postanowienia NSA z: 11.8.2010 r., I OSK 1259/10, Lex 658596; 21.7.2010 r., I OSK 1084/10, Lex 694647; uchwała 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18.12.2013 r., I OPS 13/13, ONSAiWSA 2014/3/39, z aprobującą glosą K. Celińskiej-Grzegorczyk, Lex). Prawidłowo Sąd I instancji uznał, że brak formalny skargi w postaci braku 4 odpisów skargi uniemożliwiał nadanie skardze prawidłowego biegu (art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 i art. 47 § 1 ppsa).
Zgodnie z art. 33 § 1 ppsa uczestnikiem postępowania na prawach strony jest każdy, kto brał udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniósł skargi, jeżeli wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Ustalenie kręgu podmiotów będących uczestnikami postępowania następuje z mocy prawa i nie wymaga wydania jakiegokolwiek odrębnego orzeczenia w tym zakresie (postanowienie NSA z 18.3.2014, I OZ 183/14, cbois). Sąd I instancji prawidłowo ustalił liczbę stron i uczestników postępowania, i konieczną liczbę odpisów skargi. W szczególności w skardze skarżąca wskazała, że załączyła dwa odpisy skargi (k. 7 i 30 akt sądowych) – zatem zbyt mało, by doręczyć odpisy skargi każdemu z pozostałych 4 uczestników postępowania (art. 47 § 1 w zw. z art. 12 i 33 § 1 ppsa). Nietrafnie autor skargi kasacyjnej podnosi, że "liczba uczestników na prawach strony jest wartością względną", skoro Przewodniczący Wydziału II prawidłowo wezwał skarżącą do nadesłania 6 odpisów skargi.
Wezwanie skierowane do adw. K. K., które zostało mu doręczone zgodnie z prawem, okazało się bezskuteczne, bowiem nie udzielono na nie jakiejkolwiek odpowiedzi, mimo wynikającego z przepisów art. 49 § 1 ppsa zobowiązania do udzielenia odpowiedzi w kwestii zasadniczej, bo dotyczącej pełnomocnictwa. Brak wezwania adw. K. K. do jednoczesnego usunięcia obu braków skargi był uchybieniem § 32 ust. 1 i 2 Regulaminu wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz. U. z 2003 r. nr 169, poz. 1646), lecz nie mogącym mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro prawidłowe wezwanie skierowano do skarżącej.
Nienadesłanie przez skarżącą wymaganych przez Sąd 6 odpisów skargi stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ppsa powoduje, że Sąd odrzuca skargę, jeżeli nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.