Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2014 r., którą została utrzymana w mocy decyzja Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] marca 2014 r. zezwalająca na realizację inwestycji drogowej "Zmiana układu komunikacyjnego w miejscowości S. węzeł z DK 92", polegającej na rozbudowie drogi krajowej nr 92 z ul. P. i D., budowie wiaduktu drogowego nad drogę krajową nr 92 z niezbędnym układem łącznic, dróg serwisowych i ciągów pieszorowerowych. Decyzje zostały wydane na podstawie art. 11a ust. 1, art. 11f ust. 1 i 2, art. 16 ust. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2013 r., poz. 687 ze zm.), zwanej dalej specustawą drogową.
H. W., której działka nr [...] została zajęta pod drogę, zaskarżyła decyzję, podnosząc szereg zarzutów. WSA w Warszawie stwierdził, że decyzja nie narusza prawa. W szczególności nie jest trafny zarzut naruszenia prawa przez wydanie zaskarżonej decyzji z pominięciem dokonania oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, ponieważ inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wyłącznie ten zarzut został objęty podstawami kasacyjnymi, co uzasadnia przedstawienie okoliczności prawnych i faktycznych sprawy dotyczących tej kwestii.
W ocenie skarżącej naruszeniem prawa było odstąpienie od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie odcinku drogi krajowej nr 92. Organy wadliwie przyjęły, że inwestycja drogowa nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397), ponieważ rozbudowa dotyczy odcinka drogi krajowej o długości 690 m, a więc jest to droga o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km. Ustalając długość planowanej inwestycji nie uwzględniono łącznic wjazdowych, drogi poprzecznej oraz drogi serwisowej. Do długości głównej jezdni drogi krajowej nr 92 (690 m) należało doliczyć łącznice wjazdowe na drogę krajową (około 727 m), drogę poprzeczną (około 700 m) i drogi serwisowe (około 683 m), co oznacza, że przedsięwzięcie dotyczy drogi o długości około 2 800 m.
Odnosząc się do tego zarzutu Sąd pierwszej instancji stwierdził, że stosownie do art. 11a ust. 4 specustawy drogowej w związku z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o oceanach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm.) decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej może być wydawana po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy. Zgodnie zaś z art. 72 ust. 1 pkt 10 w związku z art. 71 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) konieczne jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli inwestycja jest przedsięwzięciem mogącym zawsze albo potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organ prawidłowo ustalił, że inwestor nie był zobowiązany do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ponieważ planowane przedsięwzięcie nie jest wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisk.
W szczególności, stosownie do § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia przedsięwzięciem mogącym oddziaływać na środowisko są drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km oraz obiekty mostowe w ciągu drogi o nawierzchni twardej, z wyłączeniem przebudowy dróg oraz obiektów mostowych służących do obsługi stacji elektroenergetycznych i zlokalizowanych poza obszarami objętymi formami ochrony przyrody. Zwrot "w ciągu drogi" odnoszący się do obiektów mostowych należy rozumieć jako położenie wzdłuż drogi na określonym jej odcinku, a więc w osi podłużnej drogi. Skoro więc inwestycja jest realizowana na odcinku drogi o długości 690 m, nie istniał obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W skardze kasacyjnej skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 11a ust. 4 specustawy drogowej oraz § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząc oddziaływać na środowisko poprzez przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że w okolicznościach tej sprawy zezwolenie na realizację inwestycji drogowej mogło być wydane bez wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy inwestycja ta jest przedsięwzięciem mogącym znacząco potencjalnie oddziaływać na środowisko. Zdaniem skarżącej z ustawowej definicji drogi publicznej wynika, że droga jest budowlą wraz z obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami zlokalizowaną w pasie drogowym, który obejmuje jezdnię, pobocza, chodnik, drogi dla pieszych i rowerowe w obrębie pasa drogowego. Oznacza to, że zezwolenie dotyczyło przedsięwzięcia o długości powyżej 1 km, ponieważ należało uwzględnić łącznice wjazdowe, drogę poprzeczną oraz drogi serwisowe.
Wskazując takie podstawy kasacyjne skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna podlega rozpoznaniu w granicach podstaw kasacyjnych przytoczonych przez skarżącą, ponieważ brak jest podstaw, które Naczelny Sąd Administracyjny może brać pod rozwagę z urzędu (art. 183 § 1 P.p.s.a.). Podstawy kasacyjne przytoczone w skardze kasacyjnej nie są zasadne, a wobec tego skarga kasacyjna podlega oddaleniu.
Jedyny zarzut skargi kasacyjnej sprowadza się do tego, że Sąd pierwszej instancji naruszył art. 11a ust.4 specustawy drogowej oraz 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko przyjmując, że w tej sprawie zezwolenie na realizację inwestycji drogowej mogło być wydane bez wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy inwestycja ta jest przedsięwzięciem mogącym znacząco potencjalnie oddziaływać na środowisko. Stanowisko prezentowane przez skarżącą nie jest trafne.
W świetle art. 71 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określa rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zdaniem skarżącej inwestycja polegająca na przebudowie węzła jest przedsięwzięciem, o którym mowa w § 3 pkt 60 powołanego rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., ponieważ jest to budowa drogi o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km. Zdaniem skarżącej, długość budowanej drogi to suma długości przebudowanej głównej jezdni DK 92 (690 m), łącznic wjazdowych na DK 92 (727 m), drogi poprzecznej (około 700 m) oraz dróg serwisowych (około 693 m), a zatem długość inwestycji wynosi 2800 m. Zaprezentowana przez skarżącą wykładania § 3 pkt 60 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., dotycząca sposobu liczenia długości drogi nie jest prawidłowa.
W świetle § 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km inne niż autostrady, drogi ekspresowe oraz drogi o nie mniej niż czterech pasach ruchu, na łącznym docinku nie mniejszym niż 10 km. Przepisu tego nie można rozumieć w ten sposób, że w przypadku przebudowy węzła komunikacyjnego obliczanie długości drogi oznacza sumowanie poszczególnych elementów węzła drogowego. Skoro w rozpoznawanej sprawie sporne przedsięwzięcie polega na przebudowie układu komunikacyjnego w miejscowości S. – węzeł drogowy z DK 92 na odcinku od km [...] do km [...], to zamierzenie inwestycyjne sprowadza się zatem do przebudowy drogi o długości 690 km.
Należy zgodzić się z organem odwoławczym, że tworzące węzeł drogowy drogi serwisowe i łącznice zjazdowe, znajdują się w pasie drogowym drogi krajowej nr 92 i nie należy rozpatrywać ich jako osobne drogi, w rozumieniu przepisów § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r.
Nie można także zgodzić się z twierdzeniami, zawartymi w piśmie z dnia 4 listopada 2015 r., w którym strona przytacza nowe uzasadnienie postaw kasacyjnych. Skarżąca podniosła, że sporne przedsięwzięcie należy zaliczyć do mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ponieważ droga krajowa DK 92 jest czteropasmowa i ma łącznie długość około 12 km, a zatem jest to przedsięwzięcie, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 32 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. Zgodnie z tym przepisem do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się przedsięwzięcia dotyczące drogi innej niż autostrada i droga ekspresowe, o nie mniej niż czterech pasach ruchu i długości nie mniejszej niż 10 km w jednym odcinku. Oznacza to, że przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko jest takie przedsięwzięcie, które dotyczy co najmniej 10 km odcinka drogi o nie mniej niż czterech pasach ruchu.
Wbrew twierdzeniem skarżącej nie można tego przepisu interpretować tak, że jakiekolwiek roboty budowlane dokonywane na drodze o co najmniej czterech pasach ruchu, której długość wynosi więcej niż 10 km stanowią przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.
Z tych względów nie można przyjąć, że inwestycja ta jest przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. ani przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 32 powołanego rozporządzenia.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.