Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wydanym na rozprawie postanowieniem z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt II SAB/Gd 30/13, w punkcie 1. odrzucił skargę M.W. na bezczynność Wójta Gminy Ustka w sprawie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie, w punkcie 2. przyznał pełnomocnikowi skarżącej zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 295,20 zł.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że M. W. wniosła w dniu 15 listopada 2012 r. skargę na "bezczynność i opieszałość Wójta Gminy Ustka w postępowaniu administracyjnym w sprawie o sygn. GEO.6331.8.2011, aktualnie (...) prowadzonej pod sygn. GEO.6331.2.2012", dotyczącym wydania decyzji nakazującej wykonanie na działce nr [...] (obręb geodezyjny G., gmina Ustka) urządzeń zapobiegającym szkodom. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SAB/Gd 118/12.
W dniu 6 lutego 2013 r. M. W. wniosła kolejną skargę "na bezczynność i opieszałość Wójta Gminy Ustka w postępowaniu administracyjnym o sygn. GEO.6331.2.1.2012 dotyczącym wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] (obręb geodezyjny G., gmina Ustka) urządzeń zapobiegających szkodom".
Pismem z dnia 23 kwietnia 2013 r. pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu cofnął skargę na bezczynność Wójta Gminy Ustka w postępowaniu administracyjnym GEO.6331.2.1.2011 w zakresie w jakim postępowanie to dotyczy wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr [...], zaś w pozostałym zakresie, w jakim postępowanie to dotyczy wydania decyzji w odniesieniu do działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] podtrzymał skargę. Podniósł, że w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12 przedmiotem rozpoznania jest jedynie bezczynność Wójta Gminy Ustka w sprawie dotyczącej działki nr [...].
Przy piśmie z dnia 19 kwietnia 2013 r. Wójt Gminy Ustka nadesłał odpis decyzji własnej z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] o odmowie wydania decyzji nakazującej wykonanie na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] (obręb geodezyjny G., gmina Ustka) obowiązków wskazanych w art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne wobec osób wskazanych w decyzji. Jednocześnie wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
W piśmie z dnia 14 maja 2013 r. pełnomocnik skarżącej cofnął skargę w zakresie bezczynności Wójta Gminy Ustka oraz podtrzymał skargę w zakresie przewlekłego prowadzenia postępowania.
Rozpoznając przedstawioną sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że jak wynika z akt sprawy o sygnaturze II SAB/Gd 118/12, z których dowód dopuszczono na rozprawie w dniu 15 maja 2013 r., M.W. wniosła już uprzednio (w dniu 15 listopada 2012 r.) skargę na bezczynność i przewlekłość Wójta Gminy Ustka w postępowaniu administracyjnym w sprawie, która w chwili wniesienia skargi oznaczona była numerem GEO.6331.2.2012. Postępowanie w tej sprawie - wszczęte na podstawie art. 61 § 1 i art. 62 k.p.a., dotyczyło nakazu wykonania na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] (obręb geodezyjny G., gmina Ustka) urządzeń zapobiegających szkodom, nie zaś, jakby to mogło wynikać z żądania skargi w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12, nakazania wykonania tego rodzaju urządzeń wyłącznie na działce nr [...]. Wójt Gminy Ustka skorzystał bowiem z przewidzianej w art. 62 k.p.a. możliwości wszczęcia i prowadzenia jednego postępowania dotyczącego obowiązków właścicieli wszystkich ww. nieruchomości, nie zaś tylko obowiązków właścicieli działki nr [...].
Fakt, że skargą wniesioną w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12 zostało objęte całe ww. postępowanie administracyjne potwierdza również treść pisma pełnomocnika skarżącej złożonego w tej sprawie w dniu 22 marca 2013 r. W piśmie tym pełnomocnik stwierdza: "Bezczynność Wójta Gminy Ustka w postępowaniu prowadzonym pod sygn. GEO.6331.2.2012 i przewlekłość ww. postępowania są bezsporne (...)". Nieprawomocnym wyrokiem z dnia 8 maja 2013 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku umorzył postępowanie w sprawie, stwierdził, że bezczynność Wójta Gminy Ustka miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył temu organowi grzywnę.
Uwzględniając powyższe Sąd stwierdził, że z powyższych okoliczności wynika, iż rozpoznawana w niniejszym postępowaniu sądowym sprawa została już objęta skargą w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12. Zarówno bowiem skarga w niniejszej sprawie, jak również w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12, dotyczą bezczynności Wójta Gminy Ustka w sprawie oznaczonej numerem GEO.6331.2.2012, a więc dotyczącej wydania decyzji nakazującej wykonanie na działce nr [...] oraz na pozostałych działkach oznaczonych odpowiednio numerami [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] (obręb geodezyjny G., gmina Ustka) urządzeń zapobiegających szkodom. Skoro zatem przedmiot obu spraw jest ten sam, a ponadto zachodzi także tożsamość stron, stwierdzić należy, że sprawa objęta niniejszą skargą jest już w toku i podlega rozpoznaniu w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12.
Wobec powyższego Sąd odrzucił skargę wniesioną w niniejszej sprawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a.
Powyższe, zdaniem Sądu, uzasadniało stwierdzenie o braku podstaw, aby uwzględnić oświadczenia pełnomocnika skarżącej o cofnięciu skargi. Cofnięcie skargi zawarte w piśmie z dnia 14 maja 2013 r. nie mogło prowadzić do umorzenia postępowania w zakresie bezczynności organu i rozpoznania sprawy w pozostałym zakresie, albowiem skarga podlegała odrzuceniu z uwagi na jej zawisłość w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12. Sąd uznał również, że nie mogło odnieść skutku zawarte w piśmie z dnia 23 kwietnia 2013 r. cofnięcie skargi na bezczynność organu w zakresie dotyczącym wydania decyzji nakazującej wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom na działce nr [...]. Nie jest bowiem dopuszczalne wniesienie skargi na bezczynność organu w części sprawy. Przedmiot postępowania, jakim jest bezczynność organu w wydaniu określonego aktu, jest jeden i niepodzielny, albowiem bezczynność dotyczyć może wyłącznie sprawy administracyjnej jako całości, nie zaś poszczególnych jej elementów.
Brak jest podstaw prawnych aby Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność, zobowiązał organ do wydania aktu rozstrzygającego sprawę administracyjną jedynie w określonym zakresie, o ile do dnia rozpoznania skargi nie doszło oczywiście do rozstrzygnięcia sprawy przez organ w określonej części. Oznaczałoby to, że z jednej strony Sąd uznał, że zachodzi w sprawie stan prawnej bezczynności organu, a z drugiej strony dopuścił dalsze pozostawanie organu w tym stanie, lecz jedynie w pozostałym jej zakresie.
W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego postanowienia M. W., reprezentowana przez udzielonego jej z urzędu radcę prawnego, zarzuciła Sądowi naruszenie przepisu art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że sprawa objęta skargą w niniejszej sprawie jest już w toku pomiędzy tymi samymi stronami.
Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w zakresie odrzucenia skargi i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto wniesiono o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej przez pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wójt Gminy Ustka, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie tej skargi i zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Warunkiem skutkującym powstanie stanu sprawy w toku jest tożsamość wcześniej wszczętej sprawy sądowoadministracyjnej z tą, w której wniesiono podlegającą odrzuceniu skargę. O tożsamości spraw administracyjnych można mówić wówczas, gdy występuje między nimi tożsamość elementów podmiotowych i przedmiotowych. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Tożsamość przedmiotowa ma zaś miejsce, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna.
W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że wniesiona przez skarżącą skarga z dnia 6 lutego 2013 r. była tożsama podmiotowo i przedmiotowo ze sprawą prowadzoną przed tym Sądem w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 118/12. W sprawach tych stronami byli Wójt Gminy Ustka i M. W., a zatem zachodziła tożsamość podmiotowa. Odnośnie tożsamości przedmiotowej zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, że obie skargi dotyczyły bezczynności i przewlekłości postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy Ustka pod numerem GEO.6331.2.2012 w sprawie nakazu wykonania na działkach [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] w obrębie geodezyjnym G., gmina Ustka, urządzeń zapobiegających szkodom.
Należy bowiem zauważyć, że organ, powołując się m.in. na art. 62 k.p.a., wszczął postępowanie jednym postanowieniem obejmując jego zakresem przywrócenie właściwych stosunków wodnych na kilku działkach. Nie można zatem wywodzić, by kwestię ewentualnego naruszenia prawa polegającego na braku działania organu, można było rozpatrywać odrębnie dla każdej z działek objętych przedmiotowym postępowaniem, nastąpiło bowiem techniczne (procesowe) połączenie czynności podejmowanych przez organ i prowadzenie ich w jednym postępowaniu.
W związku z tym, że skarga z dnia 6 lutego 2013 r. została wniesiona w toku postępowania już wszczętego skargą z dnia 15 listopada 2012 r., Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że skargi z 6 lutego 2013 r., jako później wniesionej dotyczy zarzut sprawy w toku, uzasadniający odrzucenie jej na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w postanowieniu o przyznaniu pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż to wynagrodzenie, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.