Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1428/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej WSA albo sąd I instancji) odrzucił skargę P. C. (dalej skarżący) na postanowienie Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], odmawiające przeprowadzenia dowodu w postępowaniu administracyjnym.
W uzasadnieniu sąd I instancji zwrócił uwagę na art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.) argumentując, że w aktualnym stanie prawnym nie jest dopuszczalne objęcie kontrolą sądową postanowienia wydanego na podstawie art. 78 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej k.p.a.). Postanowienia wydawane w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego dotyczą bowiem poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania i nie rozstrzygają o istocie sprawy. Postanowienie wydane na podstawie art. 78 § 2 k.p.a. nie jest zaskarżalne zażaleniem. Nie jest to także postanowienie kończące postępowanie w tej sprawie, dlatego też jego legalność jest badana dopiero podczas kontroli instancyjnej merytorycznej decyzji administracyjnej wydanej na zakończenie postępowania w sprawie.
Jak wynika z art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a., kontrola działalności sądu obejmuje orzekanie w sprawie skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istotny. Skarżone postanowienie nie należy do żadnej ze wskazanych wyżej kategorii, bowiem nie służy na nie zażalenie, nie jest postanowieniem kończącym sprawę w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne, ani też nie rozstrzyga tej sprawy co do istotny. Nie jest to także postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
W skardze kasacyjnej z dnia 31 października 2018 r. P. C. (dalej skarżący kasacyjnie), reprezentowany przez adwokata, zaskarżył w całości postanowienie z dnia [...] września 2018 r. zarzucając – na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie procedury sądowej w zakresie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przez błędne ustalenie, że na postanowienie z dnia [...] maja 2017 r. nie służy zażalenie oraz art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przez wadliwe zastosowanie, a także art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. przez brak należytej analizy sprawy wymaganej w uzasadnieniu orzeczenia oraz brak wykazania przesłanek, jakimi kierował się WSA podejmując zaskarżone orzeczenie, co miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
W piśmie procesowym z 4 grudnia 2018 r. pełnomocnik organu administracji publicznej będący radcą prawnym wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych.
Pismem z dnia 15 lutego 2019 r. skarżący kasacyjnie zwrócił się o uzupełnienie materiału dowodowego o załączone do pisma dokumenty, składając jednocześnie wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Orzekając w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny – z mocy art. 183 § 1 p.p.s.a. – ograniczony był zakresem kontroli instancyjnej wyznaczonym treścią zarzutów kasacyjnych oraz przytoczonej na ich poparcie argumentacji. Wobec braku wystąpienia którejkolwiek z podstaw nieważności postępowania sądowego, podlegających uwzględnieniu z urzędu, rozpoznanie sprawy odbyło się w granicach wytyczonych przez ramy wniesionego środka zaskarżenia.
Rozpoznając sprawę w granicach wskazanej podstawy kasacyjnej, wniesiony środek odwoławczy należało oddalić, ponieważ sformułowane w nim zarzuty nie okazały się zasadne.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie było postanowienie Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] maja 2018 r., wydane na podstawie art. 123, 78 § 2 oraz art. 268a k.p.a. W rozstrzygnięciu tym organ odmówił przeprowadzenia wskazanego przez skarżącego dowodu w postaci uzyskania z Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej, Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy dokumentacji z przeprowadzonych badań, na podstawie których wystawiono negatywne orzeczenie psychologiczne wydane w trybie odwoławczym skarżącemu kasacyjnie.
Sąd I instancji w sposób zgodny z prawem przesądził, że powyżej wskazane postanowienie nie podlega odrębnemu zaskarżeniu, a w szczególności, że nie należy ono do którejkolwiek spośród wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a. kategorii rozstrzygnięć, na które służy skarga do sądu administracyjnego. Nie jest to bowiem ani postanowienie kończące postępowanie w sprawie, ani takie, które zapadło na skutek zażalenia, ani rozstrzygające o istocie sprawy administracyjnej. Jak zostało to wyjaśnione w zamieszczonym w treści zaskarżonego postanowienia pouczeniu, podlega ono zaskarżeniu w odwołaniu od decyzji co do istoty sprawy, w której organ władczo i jednostronnie rozstrzygnie o prawach i obowiązkach jednostki. Wówczas skarżący kasacyjnie będzie miał możliwość zakwestionowania nie tylko samego rozstrzygnięcia dowodowego, lecz także postępowania, które poprzedzało jego wydanie. Będzie to moment, w którym skarżący kasacyjnie w sposób niczym nieograniczony będzie mógł domagać się udzielenia mu ochrony sądowej, polegającej na weryfikacji adresowanej do niego decyzji co do istoty sprawy.
Z przedstawionych względów sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie. Sąd I instancji nie naruszył bowiem ani art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., ani art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który obligował WSA do odrzucenia skargi wobec podjętej przez skarżącego kasacyjnie próby objęcia sądową kontrolą aktu, który jej nie podlegał. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wszystkie elementy, o których stanowi art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd I instancji w sposób czytelny wskazał w nim motywy, którymi kierował się odrzucając skargę. Brak aprobaty skarżącego kasacyjnie dla argumentacji przedstawionej przez WSA nie może oznaczać, że Sąd nie wyłożył racji wyjaśniających zapadłe rozstrzygnięcie.
Na uwzględnienie nie zasługiwały ponadto dokumenty załączone przez skarżącego kasacyjnie do pisma z dnia 15 lutego 2019 r. Należy raz jeszcze podkreślić, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była kwestia dopuszczalności skargi na postanowienie z dnia [...] maja 2018 r., a nie kwestie merytoryczne związane z oceną jego legalności. Dla rozstrzygnięcia tej kwestii zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy był wystarczający i nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, materiał dowodowy w pełni pozwalał na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym. Jak stanowi art. 182 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego na posiedzeniu niejawnym. Wniosek skarżącego kasacyjnie nie ma w tej materii przesądzającego znaczenia.
Orzekając na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny kierował się względami szybkości i prostoty postępowania, w którym wszystkie istotne kwestie natury prawnej znalazły swoje wyjaśnienie w zebranym w aktach sprawy materiale.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił wniesioną skargę kasacyjną nie przyznając organowi administracji zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego ze względu na brak złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną w terminie, o którym stanowi art. 179 p.p.s.a.