Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 5 lipca 2016 r. sygn. akt II SA/Rz 1564/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę G.B. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] września 2015 r. przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych.
Wyrok ten został wydany w następującym stanie sprawy:
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], działając m.in. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta R. nakazał G.B. i T.F. usunąć stwierdzone nieprawidłowości w budynku opisanym wyżej poprzez: 1) skucie odparzonego tynku na elewacjach budynku, w terminie do 30 września 2015 r., 2) uzupełnienie tynku na elewacjach budynku, w miejscach ubytków powstałych w wyniku skucia odparzonego tynku oraz w miejscach wszystkich pozostałych ubytków, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 3) usunięcie szkła z rozbitej szyby w zachodnim oknie na I piętrze oficyny, w terminie do 30 września 2015 r., 4) wprawienie szyby w miejsce usuniętej rozbitej szyby w zachodnim oknie na I piętrze okiennej oficyny, w terminie do 30 września 2015 r., 5) zdemontowanie zupełnie zniszczonych fragmentów rynien i obróbek blacharskich, w terminie do 30 września 2015 r., 6) zamontowanie nowych fragmentów rynien i obróbek blacharskich w ubytkach powstałych w wyniku ich demontażu, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 7) skucie zniszczonych fragmentów płyt balkonowych na I i II piętrze elewacji północnej kamienicy i uzupełnienie powstałych w wyniku skucia ubytków betonu ww. płyt balkonowych, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 8) skucie zniszczonych fragmentów schodów wejściowych do oficyny, od strony południowej i uzupełnienie, powstałych w wyniku skucia, ubytków ww. schodów, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 9) usunięcie zmurszałych cegieł, uzupełnienie powstałych ubytków oraz przemurowanie obluzowanych cegieł w ścianie pod schodami do oficyny, od strony południowej, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 10) usunięcie zniszczonych cegieł, uzupełnienie powstałych ubytków, przemurowanie obluzowanych cegieł w kominach na strychu i ponad dachem oraz uzupełnienie ubytków tynków kominów, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 11) skucie zniszczonych fragmentów czapek kominowych i uzupełnienie wszystkich powstałych w wyniku skucia, ubytków czapek kominowych oraz uzupełnienie wszystkich pozostałych ubytków czapek kominowych, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 12) uzupełnienie ubytków w pokryciu dachowym, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 13) skucie zmurszałych cegieł, przemurowanie obluzowanych cegieł oraz uzupełnienie powstałych ubytków cegieł w ścianach oficyny, w terminie do 30 czerwca 2016 r., 14) usunięcie skorodowanej warstwy z rynien i obróbek blacharskich oraz ich pomalowanie, w terminie do 30 czerwca 2016r.
W punkcie 1, 3 i 5 decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Na skutek wniesionego przez G.B. odwołania, decyzją z dnia [...] września 2015 r. (kontrolowaną w tej sprawie) Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, podzielając ustalenia i ich ocenę prawną. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że właściciel zobowiązany jest do utrzymania budynku w należytym stanie technicznym i estetycznym, co wynika z art. 61 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Ustalenia organu pierwszej instancji dokonane w trakcie oględzin wraz z dokumentacją fotograficzną potwierdzoną protokołem z "przeglądu technicznego 5-letniego budynku mieszkalno-usługowego w R, przy ul. [...]" z dnia 29 sierpnia 2014 r. oraz "protokołem nr [...] z okresowej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych" z dnia 17 września 2014 r., sporządzonym przez mistrza kominiarskiego A.P., obligowały organ do nałożenia na właścicieli budynku obowiązków polegających na usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane.
Wskazał także, że organ pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że przedmiotowy budynek znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym (art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy) i może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia (art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy) oraz powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia (art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy). W ocenie organu odwoławczego w sentencji zaskarżonej decyzji prawidłowo wymieniono zakres robót budowlanych niezbędnych do wykonania, a organ pierwszej instancji wykazał, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności dla nakazu skucia odparzonego tynku na elewacjach budynku, usunięcia szkła z rozbitej szyby w zachodnim oknie na I piętrze oficyny oraz zdemontowania zupełnie zniszczonych fragmentów rynien i obróbek blacharskich jest niezbędne w celu zabezpieczenia zdrowia i życia ludzkiego. Na usunięcie nieprawidłowości organ wyznaczył możliwe do zachowania terminy wypełnienia nałożonych obowiązków.
Organ wyjaśnił także, że sporny obiekt znajduje się na terenie zabytkowego zespołu staromiejskiego i podlega ochronie konserwatorskiej, a zatem prawidłowo zapewniono udział w toczącym się postępowaniu służbom konserwatorskim, które nie wniosły zastrzeżeń co do zakresu niezbędnych do wykonania robót.
Skargę na powyższą decyzję wniósł G.B. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy Prawo budowlane; art. 84 k.p.a.; art. 80 k.p.a.; art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; art. 7, 77 i 80 k.p.a.; art. 11 k.p.a.; art. 8 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie.
W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718), zwane dalej "p.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że w pełni podziela stanowiska organów obu instancji co do oceny stwierdzonych w przedmiotowym budynku nieprawidłowości. Zostały one stwierdzone w drodze oględzin przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji w dniu 11 września 2014 r., udokumentowanych protokołem oraz załączonymi do niego zdjęciami, obrazującymi niewątpliwie zły stan techniczny oraz estetyczny ww. budynku. Niebagatelne znaczenie dla zaistnienia podstaw nałożenia obowiązków z art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane mają także dowody w postaci przeglądu technicznego z dnia 29 sierpnia 2014 r. oraz protokołu okresowej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych z dnia 17 września 2014 r. Zebrany materiał dowodowy jest ze sobą spójny i w pełni przekonuje do zastosowania norm ustawy Prawo budowlane obligujących właściciela obiektu do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym i estetycznym obiektu budowalnego (art. 7, 77 i 80 k.p.a.).
Działające w sprawie organy z racji przypisanych im mocą ustawy Prawo budowlane zadań, specjalizują się w ustalaniu stanu technicznego i estetycznego obiektów budowlanych i posiadają wymagane w tym zakresie wiadomości specjalne. Dlatego zarzut niepowołania biegłego w sprawie, a tym samym naruszenia art. 84 k.p.a., Sąd uznał za chybiony.
Dalej Sąd podniósł, że skucie odparzonego tynku, usunięcie szkła z rozbitej szyby, zdemontowanie zupełnie zniszczonych fragmentów rynien i obróbki blacharskiej, ma na celu usunięcie niebezpieczeństw dla życia i zdrowia ludzi oraz dla mienia. Zarówno zniszczony tynk, szyba czy fragmenty rynien i obróbki z uwagi na rozległą korozję, stanowią realne niebezpieczeństwo, co ewidentnie obrazują zdjęcia wykonane w toku oględzin przeprowadzonych przez pracowników organu pierwszej instancji w dniu 11 września 2014 r. Zdaniem Sądu, zdjęcia te stanowią wystarczający dowód na to, że obiekt skarżącego zagraża życiu i zdrowiu ludzi oraz mieniu i środowisku. Dlatego skierowanie do współwłaścicieli budynku nakazów określonych w pkt 1, 3 i 5 decyzji organu pierwszej instancji, jest w pełni uzasadnione w świetle art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane.
Nie budziło też wątpliwości Sądu zastosowanie wobec skarżącego oraz drugiego ze współwłaścicieli nakazów określonych w pkt 6-14 w ww. decyzji. W ocenie Sądu, jest oczywistym, że budynek nie może być fragmentarycznie pozbawiony rynien i obróbki blacharskiej. Obiekt budowlany nie będzie znajdował się w odpowiednim stanie technicznym, jeżeli zostanie utrzymany stan zniszczonych fragmentów balkonów, schodów wejściowych, zmurszałych i zniszczonych cegieł, czapek kominowych czy ubytków w pokryciu dachowym. Natomiast brak tynku na elewacjach i rozbita szyba w zachodnim oknie na pierwszym piętrze oficyny, narusza niewątpliwie estetykę miejsca w którym znajduje się obiekt.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący, kwestionując wydany wyrok w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, przyznania na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, przy uwzględnieniu kosztów zastępstwa radcy prawnego wg norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono rażące naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik postępowania, poprzez:
1/ naruszenie przepisu art. 174 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez wydanie orzeczenia z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, które to zarzuty strona konkretyzuje poniżej i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej;
2/ naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, kiedy zastosowanie w niniejszej sprawie mieć powinien, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Sąd pierwszej instancji powinien w myśl powyższego przepisu stwierdzić nieważność decyzji organu odwoławczego z dnia [...] września 2015 r. oraz decyzji ją poprzedzającej, w sytuacji gdy przedmiotowa decyzja i decyzja ją poprzedzająca była i jest niewykonania dla strony, a ich niewykonalność ma charakter trwały;
Zdaniem skarżącego powyższe decyzje dotknięte są wadą nieważności, co wobec zaistnienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obligowało Sąd pierwszej instancji do stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie do ich uchylenia;
3/ naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane – poprzez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż w przedmiotowym stanie faktycznym wystąpiły przesłanki wymienione w niniejszym przepisie, uzasadniające nałożenie na stronę obowiązku wykonania określonych prac na nieruchomości;
4/ naruszenie przepisu art. 84 k.p.a. poprzez uznanie, że działający organ posiada wiadomości specjalne w zakresie oceny stanu technicznego budynku, a w związku z tym uznanie za słuszne niepowołanie biegłego dla oceny zasadności takiej oceny stanu technicznego budynku przez pracowników organu odwoławczego;
5/ naruszenie przepisu art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów – w szczególności protokołów przeglądu technicznego z dnia 29 sierpnia 2014 r. oraz okresowej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych z dnia 17 września 2014 r. – prowadzącą do przyjęcia, że przedmiotowy budynek jest w złym stanie technicznym, powoduje oszpecenie otoczenia oraz stanowi zagrożenie dla osób i mienia;
6/ naruszenie przepisu art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia bez rozpoznania istoty sprawy w zakresie (i) ustalenia jakie przepisy prawa, w tym przepisy techniczno-budowlane, zostały w przedmiotowym przypadku naruszone (ii) nieustalenia w jaki sposób budynek może zagrażać zdrowiu lub życiu ludzi (iii) ustalenia na jakiej podstawię przyjęto, że budynek powoduje oszpecenie otoczenia;
W uzasadnieniu zawarto argumenty na poparcie ww. podstaw kasacyjnych. Dodatkowo wskazano, że Sąd naruszył normę art. 106 § 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził w niniejszej sprawie zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, stąd – stosowanie do normy art. 183 § 1 p.p.s.a. – rozpoznał sprawę w granicach wywiedzionej skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiedziona w tej sprawie skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przystępując do wyjaśnienia przesłanek nieuwzględnienia wniesionego środka odwoławczego przede wszystkim zauważyć należy, że – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do zastosowania art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., albowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzającą ją decyzja organu pierwszej instancji nie są obarczone wadą nieważności o której mowa we ww. przepisie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Z normy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach.
Natomiast z przepisu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. wynika przesłanka nieważności decyzji w postaci jej niewykonalności w dniu jej wydania, przy czym niewykonalność ta winna mieć charakter trwały. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący wiąże niewykonalność decyzji z brakiem faktycznego władztwa nad nieruchomością – jak wskazuje skarżący zarząd nieruchomością spoczywa w rękach współwłaściciela T.F., posiadającego udział w nieruchomości w wysokości ¾ części.
W orzecznictwie przyjmuje się, że trwała niewykonalność obowiązków zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze (zobacz: wyrok NSA z 11.04.2017 r. II OSK 2057/15, LEX nr 2366943). Z tak rozumianą niewykonalnością decyzji nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W sprawie bezspornym jest, że skarżący jest właścicielem w części ułamkowej nieruchomości zabudowanej przedmiotowym budynkiem. Zaś obowiązek zapewnienia użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska, a także utrzymania w należytym stanie technicznym i estetycznym, niedopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej ciąży, w przypadku współwłasności, co do zasady na wszystkich współwłaścicielach (art. 61 pkt 1 ustawy Prawo budowlane).
Natomiast to, że aktualnie nieruchomością wspólną zarządza drugi ze współwłaścicieli nie oznacza, że obowiązek nałożony zaskarżoną decyzją jest niewykonalny, a jej niewykonalność ma charakter trwały. Ewentualne trudności w dojściu do porozumienia współwłaścicieli nieruchomości co do wykonania nałożonych obowiązków, nawet bardzo poważne, nie stanowią o niewykonalności decyzji w sposób trwały. W orzecznictwie sądowym i doktrynie w sposób zgodny ustalono, że nakazy na podstawie art. 66 ustawy Prawo budowlane o ile dotyczą przedmiotu współwłasności, kierowane są zasadniczo do wszystkich współwłaścicieli (zobacz: wyrok NSA z dnia 14.05.1996 r. sygn. akt SA/Wr 2096/95, opubl. Prok. i Pr. 1997/6/45).
Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił także zarzutu skargi kasacyjnej co do naruszenia przez Sąd pierwszej instancji norm art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy Prawo budowlane. Fakt zaistnienia jednej lub więcej przesłanek z art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nakłada na organ nadzoru budowlanego obowiązek wydania decyzji w oparciu o ww. przepisy. Przy czym zaistnienie tych przesłanek musi wynikać z ustaleń poczynionych przez organ, a następnie znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W niniejszej sprawie fakt zaistnienia przesłanek z art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy Prawo budowlane został ustalony przez organ w toku postępowania administracyjnego w sposób niebudzący wątpliwości. Ustalono, że przedmiotowy obiekt może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi bądź bezpieczeństwu mienia, jest w nieodpowiednim stanie technicznym i powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym przegląd techniczny pięcioletni przedmiotowego budynku mieszkalno-usługowego (autor: mgr inż.
G.W.) oraz protokół nr [...] z dnia 17 września 2014 r. z okresowej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych, a także protokół oględzin z dnia 11 września 2014 r. wraz z załączoną dokumentacją zdjęciową jednoznacznie wskazują na stan techniczny i estetyczny przedmiotowego obiektu. Ustalono mianowicie, że tynk na elewacji jest miejscowo odspojony, cegły w ścianach oficyny zmurszałe bądź obluzowane, skorodowane, dziurawe rynny i obróbka blacharska grożą upadkiem na przyległy chodnik, na pokryciu dachowym widoczna jest korozja, schody wejściowe do oficyny wraz ze ścianą pod schodami są zniszczone – beton schodów zwietrzały, stopnie zarysowane, szczeliny pomiędzy stopniami, ubytki betonu w schodach, w ścianie pod schodami ubytki cegieł, spoiny wypłukane, szyba w oknie oficyny stłuczona i grozi wypadnięciem, płyty balkonowe zawilgocone, widoczne skorodowane elementy konstrukcji wsporczej balkonu, kominy ponad dachem zniszczone, widoczne zarysowania, czapki kominowe rozsypują się. Powyższe ustalenia znalazły odzwierciedlenie w sentencji decyzji organu pierwszej instancji, co trafnie zaakceptował Sąd pierwszej instancji.
W orzecznictwie wskazuje się, że przez nieodpowiedni stan techniczny w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane należy rozumieć stan, który jest wynikiem niewłaściwego użytkowania obiektu, powstały wskutek zużycia pewnych elementów, pogorszenia substancji, braku remontów, właściwej dbałości o stan techniczny (zobacz: wyrok NSA z dnia 12.10.2017 r. sygn. akt II OSK 106/17). I z takim stanem przedmiotowego budynku mamy w tej sprawie do czynienia.
Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, stwierdzenie wystąpienia w sprawie przesłanki z pkt 4 art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzedziło przeprowadzenie odpowiedniego postępowania dowodowego. Stwierdzenie, że obiekt swym wyglądem powoduje oszpecenie otoczenia, poprzedzone zostało także ustaleniami co do otoczenia w jakim budynek ten się znajduje. Organ wprost wskazał na najbliższe sąsiedztwo budynku – ul. [...] i ul. [...], podnosząc, iż budynek zlokalizowany jest w centrum miasta, miejscu wyeksponowanym, gdzie przy ul. [...] (za wyjątkiem nr [...]) oraz ul. [...] nr [...]wszystkie budynki/elewacje są odnowione.
Natomiast to, że w dalszym sąsiedztwie, jak wskazuje skarżący, istnieją budynki na tle których przedmiotowy budynek niczym się nie wyróżnia, nie podważa ustaleń dokonanych przez organ co do zaistnienia przesłanki z pkt 4 art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Trafnie także Sąd pierwszej instancji zaaprobował ustalenia organu co do tego, że omawiany obiekt może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi w zakresie stwierdzonego stanu tynków, rynien i obróbek blacharskich oraz potłuczonej szyby w zachodnim oknie.
Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 84 k.p.a. poprzez uznanie, że organ posiada wiadomości specjalne w zakresie stanu technicznego budynku oraz przyjęcie za słuszne niepowołanie biegłego dla oceny zasadności takiej oceny stanu technicznego budynku, wyjaśnić należy, że organ administracji nie jest związany wnioskiem strony o powołanie biegłego dla ustalenia okoliczności, która w sposób niebudzący wątpliwości może być ustalona przez sam organ (zobacz: wyrok NSA z dnia 6.12.2017 r. sygn. akt I OSK 479/17, LEX nr 2426873). Przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego nie jest obligatoryjne. Dopuszczalne jest w sytuacji gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie nastąpiła, gdyż organ nadzoru budowlanego w zakresie własnych kompetencji władny był ustalić stan faktyczny sprawy, co też uczyniono.
W sprawie nie doszło także do naruszenia art. 7, 77 i 80 oraz art. 80 k.p.a. w sposób sformułowany w pkt 5 i 6 petitum skargi kasacyjnej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie podważył skutecznie dokonanych przez organ ustaleń faktycznych, nie wykazał także wad postępowania, dlatego brak jest podstaw do skutecznego zarzucenia Sądowi pierwszej instancji wadliwej oceny w tym zakresie. W konsekwencji jako nieusprawiedliwiony Sąd uznał zarzut naruszenia normy art. 151 p.p.s.a., albowiem Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji słusznie uznał, że nie narusza ona prawa, stąd też właściwie zastosował konstrukcję prawną oddalenia wniesionej skargi. Natomiast skarga kasacyjna nie podważyła trafności rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji.
Sąd pierwszej instancji nie naruszył także normy art. 106 § 3 p.p.s.a. Treść tego przepisu w sposób jednoznaczny uniemożliwia przeprowadzenie przed sądem administracyjnym dowodu z opinii biegłego (porównaj: wyrok NSA z 15.12.2017 r. II OSK 698/16, LEX nr 2426811).
Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił żadnej z podstaw kasacyjnych podniesionych w skardze kasacyjnej. Tym samym skarga kasacyjnie nie zasługiwała na uwzględnienie, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.