Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt II SA/Gl 3/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone przez E. i C. G. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta J. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przekazania według właściwości wniosku dotyczącego obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że Prezydent Miasta J. postanowieniem z dnia [...] przekazał do załatwienia według właściwości [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w K. pismo E. i C. G. oraz K. i Z. P. w sprawie nałożenia na J. S. obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko przez orzeczenie zakazu prowadzenia na nieruchomości położonej w J. przy ul. [...] działalności w zakresie hurtowego handlu i składowania materiałów budowlanych. Ze złożonych do protokołu w dniu [...] wyjaśnień wynika, że strony domagały się wstrzymania uciążliwej dla nich działalności prowadzonej przez J. S..
Organ uznał, że decyzję w tym zakresie władny jest wydać wyłącznie wojewódzki inspektor ochrony środowiska, zgodnie z właściwością określoną w art. 364 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2001 r., Nr 62, poz. 627 ze zm.). Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], które podzieliło stanowisko organu I instancji odnośnie przekazania podań Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w K., jako organowi właściwemu do rozpatrzenia sprawy uciążliwości prowadzonej przez J. S. działalności.
W skardze do sądu administracyjnego E. i C. G. podnieśli, że ich zamiarem było ograniczenie uciążliwości działalności, a nie uzyskanie orzeczenia zakazu wykonywania działalności przez J. S.. Ich żądanie mieści się w kompetencji Prezydenta Miasta J.. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględniając skargę wskazał, że skarżący w swoich pismach w sprawie zawarli kilka żądań podlegających właściwości różnych organów administracji, jednak ostatecznie skarżący sprecyzowali swoje stanowisko w postępowaniu zażaleniowym i zaznaczyli, że ich zamiarem było wyłącznie ograniczenie prowadzonej działalności, w oparciu o art. 362 i 363 Prawa ochrony środowiska. Skoro zakres żądań skarżący zdecydowanie ograniczyli, to niedopuszczalne było rozszerzające interpretowanie woli stron, wyrażonej w pierwotnych ich stanowiskach. Wobec zawężenia żądania organ odwoławczy zobowiązany był uchylić postanowienie Prezydenta Miasta J. z dnia [...] celem rozpatrzenia sprawy w ostatnio wskazywanym przez E. i C. G. zakresie. Interpretacja wniosku odmiennie od żądań skarżących byłaby nieuzasadniona. Z tych przyczyn Sąd stwierdził, że zaszły podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego postanowień organów obu instancji, jako wydanych z naruszeniem art. 65 kpa.
W skardze kasacyjnej od tego wyroku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zarzuciło naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przez Sąd przepisu art. 375 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a polegało na naruszeniu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez orzekanie wyłącznie w granicach skargi z pominięciem pozostałych elementów mieszczących się w granicach sprawy, w szczególności poprzez pominięcie stanowiska uczestnika postępowania na prawach strony – K. i Z. P.. Wobec powyższego wniesiono o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi z dnia 25 stycznia 2007 r. na skargę kasacyjną E. i C. G. wnieśli o jej oddalenie i zwrot kosztów postępowania w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna ma uzasadnione podstawy, zarówno w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy jak i w odniesieniu do zarzutu naruszenia - poprzez niezastosowanie - prawa materialnego – przepisu art. 375 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r., Nr 129,poz. 902 ze zm.).
W myśl przepisu art. 375 Prawa ochrony środowiska, postępowanie w sprawie wydania decyzji, o których mowa w dziale III tej ustawy, wszczyna się z urzędu.W piśmiennictwie podnosi się mankamenty takiego rozwiązania prawnego tym niemniej regułą w tym postępowaniu jest to, że środki administracyjne, jako podejmowane w interesie publicznym, są stosowane z urzędu. Tym samym argumenty Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku dotyczące naruszenia prawa z uwagi na wymogi wynikające z zasady wszczynania postępowania administracyjnego z urzędu i wady dotyczące interpretowania woli stron, nieuwzględniające regulacji zawartej w powołanym przepisie,nie mogą być uznane za zasadne i uwzględniające wszystkie okoliczności sprawy. Uzasadniony jest również,jak wskazano, zarzut naruszenia prawa procesowego.W istocie Sąd rozważał sprawę tylko w granicach skargi ale nie wziął pod uwagę innych kwestii, mieszczących się w granicach sprawy, w tym stanowiska uczestników postępowania na prawach stron – K. i Z. P. a to zawężenie granic rozpoznania sprawy mogło mieć wpływ na jej wynik.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 185 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.