Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 12 marca 2020 r., sygn. akt IV SAB/Wa 6/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi J. S. (skarżący) na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia odwołania:
- 1. umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do rozpatrzenia odwołania J. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...];
- 2. stwierdził, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia odwołania, o którym mowa w pkt 1. wyroku;
- 3. stwierdził, że bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;
- 4. oddalił skargę w pozostałym zakresie,
- 5. zasądził od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącego kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł J. S., wskazując, że zaskarża go w zakresie:
- 1) oddalenia skargi w pozostałym zakresie i niezasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 11.200,00 zł (jedenastu tysięcy dwieście złotych);
- 2) zasądzenia od organu na rzecz skarżącego jedynie kwoty 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, bez uwzględnienia całości kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pełnomocnika skarżącego.
Skargę kasacyjną skarżący oparł na podstawie podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: p.p.s.a. – tj. naruszeniu przepisów postępowania: art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 12 § 1 i 2 w zw. z art. 35 § 1, 2 i 3 oraz art. 36 § 1 i 2 w zw. z art. 132 § 1 k.p.a. w związku z art. 149 § 1 p.p.s.a. poprzez ich błędną wykładnię i oddalenie skargi przez Sąd I instancji w pozostałym zakresie i nieprzyznanie skarżącemu wnioskowanej sumy pieniężnej.
W oparciu o powołane podstawy kasacyjne, na podstawie art. 176 § 1 pkt 3, art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 1 p.p.s.a., skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na wstępie wskazać należy, ż w związku ze skierowaniem sprawy ze skargi kasacyjnej na mocy zarządzenia z 19 listopada 2020 r. do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), skarga kasacyjna została rozpoznana w powyżej wskazanym trybie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania w związku z czym Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w granicach wyznaczonych zarzutami postanowionymi w skargach kasacyjnych.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Powołany przepis stanowi lex specialis wobec art. 141 § 4 p.p.s.a. i jednoznacznie określa zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca szczególny charakter, wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia zatem w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny za zasadne uznaje przypomnieć, że z uwagi na to, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, sporządzanym przez profesjonalnego pełnomocnika, to jej nieodzownym elementem konstrukcyjnym w świetle art. 176 § 1 i 2 p.p.s.a. jest, m.in., wskazanie czy zaskarżone orzeczenie zaskarżone jest w całości, czy w części, wskazanie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie w sposób zapewniający, by dostrzegana w wyroku Sądu I instancji wadliwość odpowiadała przepisowi prawa powołanemu w skardze kasacyjnej jako jej podstawa. Uwaga ta jest istotna w kontekście wskazania przez skarżącego kasacyjnie, że wyrok z 12 marca 2020 r. zaskarża nie w całości, lecz w części, precyzując następnie, że wyrok ten kwestionuje w zakresie, w jakim Sąd I instancji oddalił skargę w pozostałam zakresie (pkt 4 sentencji zaskarżonego wyroku) poprzez brak zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 11.200,00 zł, jak również w zakresie rozstrzygnięcia co do zwrotu kosztów postępowania przed Sądem i instancji (pkt 5 sentencji zaskarżonego wyroku).
Tak określony zakres zaskarżenia determinował zatem konieczność wskazania w podstawach kasacyjnych przepisów prawa, w oparciu o które wydane zostały kwestionowane przez skarżącego kasacyjnie rozstrzygnięcia "cząstkowe". Innymi słowy, czynienie Sądowi I instancji zarzutu nieprzyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w związku ze stwierdzoną bezczynnością powinno łączyć się ze wskazaniem w podstawach kasacyjnych przepisu lub przepisów procedury obowiązującej przed sądem administracyjnym I instancji, który tego rodzaju kwestię normują.
Zauważyć trzeba, że podstawę prawną dla zasądzenia od organu administracji na rzecz podmiotu skarżącego bezczynność tego organu żądanej sumy pieniężnej z uwagi na stwierdzony w postępowaniu sądowym stan bezczynności organu administracji stanowi niepowołany w podstawach kasacyjnych przepis art. 149 § 2 p.p.s.a. Zaniechanie podniesienia przez autora skargi kasacyjnej w podstawach kasacyjnych zarzutu naruszenia art. 149 § 2 p.p.s.a., który w kwestionowanym przez skarżącego zakresie stanowił podstawę rozstrzygnięcia Sądu I instancji zawartego w punkcie 4 sentencji zaskarżonego wyroku, nie pozwala sądowi kasacyjnemu odnieść się merytorycznie do podnoszonej przez stronę kwestii dotyczącej istnienia w tej sprawie podstaw do przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej. Ewentualna wadliwość zastosowania w tej sprawie przez Sąd I instancji art. 149 § 2 p.p.s.a. w zakresie, w jakim skarżący na jego podstawie domagał się w złożonej skardze "orzeczenia od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 11.200, 00 zł", nie może bowiem być przez Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzona w oparciu o postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 149 § 1 p.p.s.a., który tej spornej kwestii nie reguluje.
W podobny sposób Naczelny Sąd Administracyjny ocenił skuteczność zarzutu naruszenia art. 149 § 1 p.p.s.a. w kontekście analizy dokonanej na potrzeby ustalenia, czy zawarte w punkcie 5 zaskarżonego wyroku rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania przed Sądem I instancji powinno podlegać uchyleniu zgodnie z żądaniem skargi kasacyjnie. Autor skargi kasacyjnej pominął, że rozstrzygnięcie o kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego, szczegółowo przez Sąd I instancji uzasadnione, wydane zostało na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 206 p.p.s.a. Żaden w powyższych przepisów nie jest przedmiotem zarzutów kasacyjnych, a powołane przez stronę przepisy art. 149 § 1 p.p.s.a oraz kodeksu postępowania administracyjnego, które nie były stosowane przed sądem administracyjnym w kwestionowanym przez skarżącego zakresie, zarzucanej wyrokowi Sądu I instancji wadliwości nie odpowiadają, a w konsekwencji nie pozwalają w oparciu o nie uwzględnić wniesionej skargi kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.