Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2002 r. (sygn. akt II SA/Po 429/04) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta [...] z dnia [...] odrzucającej zarzut K. W., właściciela działki nr 48 położonej przy ul. [...] w [...], do projektu Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "P." w części dotyczącej skrzyżowania ulicy [...] i [...]. W uzasadnieniu do ww. wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przyjął, że Rada Miasta nie wyjaśniła w sposób przekonywujący powodów, dla których narożne ścięcia zwiększono do 6,45 x 7,50 metrów. Powołanie się w tym zakresie "na ostry kąt skrzyżowania oraz zabezpieczenie terenu dla planowanych mediów i chodnika" pozbawiło – podniósł Sąd – możliwości dokonania oceny czy odmowa uwzględnienia zarzutu była legalna a w szczególności czy zasadne było przeznaczenie na trójkąt widoczności powierzchni przekraczającej minimalny jej rozmiar określony w powołanym rozporządzeniu.
Nadto – zdaniem Sądu – uzasadnienie zaskarżonej uchwały nie odniosło się szczegółowo do tej części zarzutu, który dotyczy propozycji przyjęcia innego rozwiązania problemu widoczności na przedmiotowym skrzyżowaniu (przebudowa skrzyżowania, zastosowanie luster, wprowadzenie ograniczenia prędkości, wycięcie drzew na działce skarżącego, zastosowanie ażurowego ogrodzenia). W uzasadnieniu stwierdzono jedynie - podnosi Sąd – iż usunięcie przeszkód ograniczających widoczność lub zmiana kąta skrzyżowania wymagałyby przeznaczenia na cele drogowe dodatkowych powierzchni działki.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła radca prawny M. M., pełnomocnik Rady Miasta [...]. Skarżącemu wyrokowi zarzuciła błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, bez wskazania jednak konkretnych przepisów tej ustawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca podniosła, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej Rada Miasta uzasadniła zaskarżoną uchwałę w sposób dostateczny, wskazując, iż przyjęła w projekcie planu rozstrzygnięcia komunikacyjne podyktowane wymogami bezpieczeństwa ruchu drogowego. Odmienną ocenę przyjętą w tej mierze przez Sąd pierwszej instancji strona skarżąca uznała za niestosowną. Teza ta znalazła szerokie uzasadnienie w piśmie Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w [...] z dnia 14 listopada, nadesłanego do NSA.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przypisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Konstrukcja przepisów art. 176 ww. ustawy wskazuje zatem dwojakiego rodzaju wymagania, którym powinna odpowiadać skarga kasacyjna: czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, wymienionym w art. 45 i 47 ustawy oraz spełniać wymagania szczególne, przewidziane dla skargi kasacyjnej. Wymagania pierwszego rodzaju, przewidziane dla pisma procesowego mając charakter formalny, co odróżnia je od wymagań materialnoprawnych dotyczących tylko skargi kasacyjnej. Odmienny charakter tych ostatnich wymagań ustawodawca ustanawia w ten sposób, iż ogólnie wskazuje, że "skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym" (a więc wszystkich pism), a następnie w sposób szczegółowy wymienia wymagania właściwe tylko dla skargi kasacyjnej. Wymagania właściwe skardze kasacyjnej są wymaganiami stanowiącymi o samej istocie tego środka odwoławczego. Pośród wymagań jakie spełnić musi skarga kasacyjna podstawowe znaczenie ma przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądnego uchylenia lub zmiany.
Brak jednego z tych istotnych elementów skargi kasacyjnej sprawia, iż wniesione pismo nie może być uznane za ważnie wniesioną skargę kasacyjną. Przekreśla możliwość nadania jej dalszego biegu. Powoduje, iż skarga kasacyjna nie spełniająca wymagań merytorycznych, podlega odrzuceniu na podstawie tej części przepisów art. 178 przywołanej wyżej ustawy, która odnosi się do skargi kasacyjnej niedopuszczalnej z innych przyczyn. W tej sprawie Sąd nie wzywa strony skarżącej do uzupełnienia skargi (przytoczenie jej podstaw, uzasadnienia i wymaganych wniosków), ale skargę kasacyjną odrzuca.
Jeżeli zatem w niniejszej sprawie strona skarżąca mimo, że reprezentowana przez radcę prawnego, nie wskazała podstaw kasacji, o których mowa w art. 174 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ograniczając się jedynie do ogólnego zarzutu naruszenia przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) bez wskazania tych przepisów, a nadto nie wskazała wyraźnie przepisów postępowania, których naruszenie przez sąd mogło mieć wpływ na wynik sprawy, ograniczając się do takich sugestii w uzasadnieniu, to tym samym uniemożliwiła merytoryczne rozpoznanie złożonego pisma. Naczelny Sąd Administracyjny nie może się domyślać intencji strony skarżącej, ani wnioskować jakie zarzuty strona skarżąca formułuje wobec sądu pierwszej instancji. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków.
Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana w myśl utrwalającego się orzecznictwa NSA w tej mierze (zob. np. postanowienie z dnia 16 marca 2004 r. – FSK 209/04), aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych. W tym też kierunku poszło orzecznictwo Sądu Najwyższego (por. np. uzasadnienie postanowienia z dnia 16 października 1997 r. II CKN 404/97, OSNC 1998 r. nr 4, poz. 59).
Skoro więc niniejsza skarga pozbawiona jest podstawowych elementów konstrukcyjnych, to jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.