Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 12 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 459/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę P. K. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 lutego 2022r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia.
Skargą kasacyjną P. K. zaskarżył powyższy wyrok w całości. W skardze kasacyjnej zawarto wniosek o wstrzymanie - na zasadzie "art. 17 § 2 zd. II" ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - wykonania postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia skargi. Uzasadniając wniosek wskazano, że wykonanie grzywny może po stronie zobowiązanego doprowadzić do bardzo niekorzystnych następstw, w sytuacji kiedy została ona nałożona całkowicie bezzasadnie a zobowiązany wykazał się dużym zaangażowaniem w wywiązywaniu się ze swoich obowiązków. Ponadto wskazano, że skarżący na zapłacenie grzywny musiałby zaciągnąć pożyczkę, gdyż nie dysponuje obecnie taką gotówką. Podniesiono, że o ile grzywny mogą zostać zobowiązanym zwrócone po wykonaniu obowiązku, o tyle dodatkowe koszty w postaci prowizji, odsetek itp. nie zostaną zwrócone. Stwierdzono też, że wstrzymaniu nie sprzeciwia się interes społeczny, ponieważ istnienie [...] w obecnym stanie nie narusza żadnego dobra chronionego prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Przechodząc do oceny przedmiotowego wniosku o wstrzymanie w pierwszej kolejności podnieść należy, że pomimo jego sformułowania na podstawie prawnej, która mogłaby sugerować, że jego adresatem jest organ egzekucyjny (art. 17 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), Sąd rozpoznał ten wniosek jako skierowany do Sądu z uwagi na jego zamieszczenie w skardze kasacyjnej oraz odwoływanie się w jego treści do przesłanki "niekorzystnych następstw", która nawiązuje do art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiej decyzji, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem jej legalności. Ma chronić by w okresie do rozpatrzenia skargi strona, z uwagi na skutki jakie może wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji, nie poniosła znacznej szkody lub nie wystąpiły trudne do odwrócenia skutki.
Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa na wnioskodawcy. Przepis ten zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie oznacza, iż Sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy – uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie.
Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego w tej sprawie jest postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Tarnowa z dnia 29 grudnia 2021 r. nr [...] nakładające na P. K. grzywnę w wysokości 10000 zł w celu przymuszenia go do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, wydanym w związku z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Tarnowa z dnia 2 czerwca 2021r. nr [...]nakazującą P. K. - w związku ze stwierdzonym stanem mogącym powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, zabudowań dawnego [...], zlokalizowanych na terenie działki nr [...] oraz złym stanem technicznym ogrodzenia działek nr [...], [...]i [...]- usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez: 1. zabezpieczenie w sposób trwały i uniemożliwiający wejście do wnętrza zabudowań wszystkich otworów okiennych i drzwiowych w poziomie parteru;
- 2. uzupełnienie uszkodzonego ogrodzenia od strony ul. [...] i ul. [...]j.
Mając na uwadze przedmiot niniejszego postępowania oraz uzasadnienie zawartego w skardze kasacyjnej wniosku stwierdzić należało, że skarżący nie wykazał, aby w sprawie zaistniały okoliczności świadczące o konieczności wstrzymania wykonania przedmiotowego rozstrzygnięcia. Przede wszystkim zwrócenia uwagi wymaga, że argumentacja skarżącego odnosząca się do wysokich kosztów związanych z wykonaniem przedmiotowego postanowienia organu nie została poparta dokumentami obrazującymi sytuację finansową oraz majątkową skarżącego. Powyższe uniemożliwia Sądowi dokonanie oceny zasadności udzielenia stronie ochrony tymczasowej.
Ponadto nie można tracić z pola widzenia okoliczności, że celem wydanych w tej sprawie postanowień jest wymuszenie na skarżącym wykonania obowiązków zmierzających do usunięcia stanu zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi. Stwierdzony przez organy stan ww. zabudowań oraz ogrodzenia, mogący powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, również przemawia za odmową wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.