Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt II SA/Go 723/21 po rozpoznaniu skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w Ś. (dalej jako skarżący lub Z.) na decyzję Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 29 czerwca 2021 r., nr WOK.7721.55.2021.KBoj, którą uchylono decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Świebodzinie z dnia 14 grudnia 2020 r. nr 39/2020, nakładającą na skarżącego obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego systemu kanalizacji w m. O., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych polegających na budowie sieci kanalizacyjnej w m. O., gm. Ś. w zakresie wprowadzonych zmian istotnych z terminem 60 dni od doręczenia decyzji, i nałożono na skarżącego, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), nakaz doprowadzenia wykonanych robót polegających na budowie sieci kanalizacyjnej w miejscowości O., gmina Ś., w zakresie działek nr ewid. [...] oraz nr ewid. [...] (droga gminna), do stanu poprzedniego, to jest stanu zgodnego z warunkami udzielonego przez Starostę Świebodzińskiego decyzją z dnia 14 lutego 2008 r. nr 58/2008 pozwolenia na budowę i zatwierdzonego nią projektu budowlanego, uchylił zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy został zobligowany do kontynuowania postępowania naprawczego zgodnie z oceną prawną zawartą w wyroku, przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem stron postępowania, pouczając strony o skutkach materialnoprawnych, jakie wywołać może brak tytułu prawnego do nieruchomości zajętej na cele budowlane.
Skarżący 22 grudnia 2021 r. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia i uwzględnienia skargi poprzez uchylenie decyzji organów i umorzenie postępowania, uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, czy zmianę zaskarżonego wyroku w części w zakresie wyrażonej w nim oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania przez organ budowlany w taki sposób by jego treść nie pogarszała sytuacji materialnoprawnej skarżącego, nie naruszała zakazu reformationis in peius.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania A. Ł. właściciel nieruchomości nr ew. [...], na której wbrew treści pozwolenia na budowę wybudowano rurociąg kanalizacji [...], zakwestionował zasadność skargi kasacyjnej wskazując potwierdzającą to argumentację.
Skarżący kasacyjnie wnioskiem z 17 sierpnia 2022 r. wystąpił o zawieszenie toczącego się przed NSA postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm. dalej jako P.p.s.a.) do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przez Starostę Świebodzińskiego w przedmiocie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, wszczętego wnioskiem Gminy Ś. z dnia 15 lipca 2022 r. Inwestycja powyższa obejmuje działkę uczestnika postępowania A. Ł.. Przebieg planowanej inwestycji na odcinku przebiegającym przez działkę nr ew. [...] w O. pokrywa się z przebiegiem należącej do skarżącego sieci kanalizacyjnej.
Wskazano, ze w przypadku wydania przez Starostę Świebodzińskiego decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej niniejsze postępowanie okaże się bezprzedmiotowe, bowiem fragment nieruchomości, przez który przebiega sieć zostanie wywłaszczony - stosownie do art. 12 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 176). Według skarżącego kasacyjnie w takim przypadku może ziścić się przesłanka do umorzenia postępowania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Dalej wskazano, że w przypadku wywłaszczenia fragmentu działki pod drogę publiczną dojdzie do zmiany stanu faktycznego i prawnego. Uzyskanie zezwolenia dotyczącego lokalizacji sieci w pasie drogi będzie następowało w formie decyzji administracyjnej zarządcy drogi. Do wniosku o zawieszenie postępowania dołączono kopię wniosku Gminy Ś. z 15 lipca 2022 r. o realizację inwestycji drogowej - "Rozbudowa drogi gminnej nr [...] w m. O. (km 0+000,0 - km 0,725,00), z której wynika, że obejmie ona działkę nr [...] należącą do A. Ł., z której wydzielona zostanie działka [...].
W odpowiedzi na przedmiotowy wniosek uczestnik postępowania A. Ł. w piśmie z 1 września 2022 r. poinformował NSA, że wniosek Gminy Ś. o realizację ww. inwestycji drogowej został pozostawiony przez Starostę Świebodzińskiego bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie w terminie do 15 sierpnia 2022 r. braków formalnych tegoż wniosku, pomimo poinformowania Gminy o stwierdzonych brakach pismem Starosty z 27 lipca 2022 r.
Podkreślono, że wniosek o zawieszenie postępowania został sporządzony 17 sierpnia 2022 r. czyli 2 dni po upływie terminu na złożenie uzupełnień do Starosty. Wynika z tego, że wprowadzono w błąd NSA, bowiem pełnomocnik skarżącego wiedział, że wobec nieuzupełnienia braków wniosku do 15 sierpnia 2022 r. pozostał on bez rozpatrzenia a mimo to wniesiono o zawieszenie postępowania. Uczestnik przesłał w załączeniu fotokopię pisma Starosty Świebodzińskiego z 22 sierpnia 2022 r. znak BOŚ.6740.2.53.2022.MK informujące Burmistrza Ś. o pozostawieniu przedmiotowego wniosku bez rozpoznania (k. 231 akt). Wobec tego, że wniosek o zawieszenie postępowania został oparty na nieprawdziwym stanie faktycznym, uczestnik wniósł o jego odrzucenie.
Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Wniosek o zawieszenie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
W ocenie NSA, w okolicznościach sprawy nie zachodzi sytuacja, w której rozstrzygnięcie o legalności wyroku Sądu I instancji wydanego w niniejszej sprawie zależy od innego postępowania administracyjnego. Nie można uznać, że ocena prawidłowości wyroku w przedmiocie legalności prowadzenia postępowania naprawczego dotyczącego wybudowania rurociągu kanalizacyjnego na działce, której nie obejmowała decyzja o pozwoleniu na budowę, zależała od wszczęcia przez organ Gminy odrębnego od postępowania naprawczego postępowania w sprawie realizacji inwestycji drogowej m.in. na działce, po której poprowadzono rurociąg kanalizacyjny bez pozwolenia na budowę.
Nie ma zatem bezpośredniego związku pomiędzy oceną wyroku Sądu I instancji w przedmiocie prowadzenia postępowania naprawczego a prowadzeniem postępowania o udzielenie pozwolenia na realizację inwestycji drogowej. Okoliczność, że działka nr ew. [...], po której poprowadzono rurociąg może zmienić właściciela w wyniku wywłaszczenia jej na cele związane z budową drogi, w jakikolwiek sposób nie wpływa na ocenę czy inwestor zrealizował budowę kanalizacji dysponując pozwoleniem na budowę obejmującym działkę nr [...] a jeśli nie dysponował, to jakie obowiązki w stanie faktycznym sprawy powinny nałożyć na inwestora organy nadzoru budowlanego stosownie do zakresu ich uprawnień w postępowaniu naprawczym.
Wobec powyższego fakt wszczęcia na wniosek Gminy postępowania o wydanie decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej w ramach spec ustawy drogowej czy też fakt nieskutecznego wszczęcia tegoż postępowania z uwagi na pozostawienie wniosku bez rozpoznania po upływie terminu na uzupełnienie jego braków formalnych (stosownej dokumentacji - map) nie stanowią przesłanki z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. i nie przesądzają o zawieszeniu postępowania sądowego dotyczącego oceny legalności postępowania naprawczego.
W tej sytuacji niemożliwe było uwzględnienie wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania sądowego i należało go oddalić, o czym NSA orzekła na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 193 P.p..s.a. i art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.