Uzasadnienie
Wyrokiem z 8 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 753/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Z. D. i S. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] czerwca 2018 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych, wykonanych w wydzielonej części poddasza przynależnego do lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w G., oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Z. D., zaskarżając go w całości.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, tj. § 308 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez jego niewłaściwą interpretację, polegającą na uznaniu, że w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych wymagane jest wyłącznie jedno wejście na dach, podczas gdy WSA faktycznie pominął część przepisu wskazującą, że wejście to musi być zapewnione z co najmniej jednej klatki schodowej, w konsekwencji czego dopuścił, aby skarżący zostali pozbawieni wejścia na dach, naruszając tym samym wymogi przeciwpożarowe budynku.
Mając na uwadze powyższe, skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano m.in., że sąd wojewódzki, wydając zaskarżone orzeczenie, nie uwzględnił pełnego brzmienia § 308 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z przytoczonym przepisem, w budynkach o dwóch lub więcej kondygnacjach nadziemnych należy zapewnić wyjście na dach co najmniej z jednej klatki schodowej, umożliwiające dostęp na dach i do urządzeń technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny natomiast pominął fragment przepisu wskazujący, że wyjście to powinno być dostępne z co najmniej jednej klatki schodowej. Przyjął natomiast, że w budynkach jednorodzinnych wymagane jest wyłącznie jedno wyjście bez odniesienia się do jego lokalizacji. Taka wykładnia, w ocenie skarżących kasacyjnie, jest więc w oczywisty sposób sprzeczna z pełnym brzmieniem oraz celem przepisu, a także intencją ustawodawcy.
Skarżąca kasacyjnie podkreśliła, że budynek zlokalizowany przy ul. [...] w G. posiada trzy kondygnacje nadziemne. Przed przeprowadzeniem remontu wyłaz na dach był ogólnodostępny, z klatki schodowej, stanowiącej część wspólną budynku. Sam budynek spełniał więc wymogi zawarte w wyżej cytowanym rozporządzeniu. W wyniku przeprowadzonych robót budowlanych, wyłaz ten znajduje się obecnie w pomieszczeniu należącym do państwa C., uniemożliwiając tym samym swobodny dostęp do wyjścia na dach skarżącym. Likwidacja ogólnodostępnego wyłazu spowodowała ograniczenie dogodnego dostępu do powierzchni dachu w celach konserwatorskich, zaś w skrajnych przypadkach, odcięcie alternatywnej drogi ewakuacyjnej.
Pismem z [...] sierpnia 2019 r., stanowiącym odpowiedź na skargę kasacyjną, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Należy dodać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że strona wnosząca ten środek odwoławczy, zarzucając naruszenie konkretnych przepisów prawa w określonej formie, sama wyznacza obszar kontroli kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny bierze zaś pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a która nie zachodzi w tej sprawie.
Skarga kasacyjna złożona w przedmiotowej sprawie została oparta na jednej z podstaw kasacyjnych, określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. na naruszeniu prawa materialnego, co oznacza, że stan faktyczny nie jest kwestionowany – został on należycie ustalony przez organy orzekające w sprawie i prawidłowo zaakceptowany przez sąd pierwszej instancji.
Przywołany wyżej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. § 308 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, należy uznać za niezasadny.
Jak ustalono w sprawie, roboty wykonane w przedmiotowym budynku, w lokalu nr [...], przeprowadzono na podstawie i zgodnie z wnioskiem zgłoszenia robót i zmiany sposobu użytkowania z [...] stycznia 2014 r., bez naruszenia części wspólnych obiektu. Wykonane roboty nie naruszają też wymogów techniczno-budowlanych w zakresie norm bezpieczeństwa przeciwpożarowego, w tym odporności pożarowej, stref pożarowych i oddzielenia przeciwpożarowego, dróg ewakuacyjnych (§ 209, § 237 ust. 10 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wysokość pomieszczeń jest zgodna z § 72 ust. 1 ww. rozporządzenia. W budynku istnieje też wyjście na dach, co spełnia wymogi z § 308 ust. 1 rozporządzenia.
Roboty te organy prawidłowo zakwalifikowały do kategorii remontu i przebudowy, gdyż były to roboty wykonane w obrębie budynku i w ich wyniku nie doszło do zmiany parametrów w postaci kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości czy liczby kondygnacji obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego.
Słusznie zatem sąd wojewódzki stwierdził, że skoro organy administracji architektoniczno-budowlanej nie zgłosiły sprzeciwu do złożonych przez inwestorów zgłoszeń (nie tylko z [...] stycznia 2014 r., ale również poprzedniego, z [...] lipca 2012 r., dotyczącego m.in. remontu dachu), to jedyna możliwa ingerencja organów mogłaby zostać dokonana na podstawie zbadania przesłanek z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego. Jednak w sprawie nie ma wątpliwości co do tego, że sposób wykonania przez inwestorów robót budowlanych, w tym wyłazu na dach, nie narusza wymogów techniczno-budowlanych ani też zasad sztuki budowlanej, czy też prawa własności skarżących. Nie doszło w szczególności do niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych i bezpieczeństwa obiektu.
Ponadto przedmiotowy budynek to budynek mieszkalny jednorodzinny, a więc wymagane jest tylko jedno wejście na dach. Zapewnia ono także w sposób wystarczający możliwość utrzymania właściwego stanu technicznego budynku, a taki obowiązek wynika z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego. Prawidłowo też organy obu instancji nie stwierdziły naruszenia § 72 ust. 1, § 209, § 237 ust. 10 i § 308 ust. 1 ww. rozporządzenia. Oznacza to brak naruszenia wymogów w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Natomiast kwestia umożliwienia skarżącej kasacyjnie korzystania z wyłazu na dach, czy cały spór cywilnoprawy między nią a inwestorami dotyczący dostępu do poddasza przedmiotowego budynku, nie ma wpływu na ocenę zgodności dokonania remontu przez inwestorów, dokonywaną w oparciu o przepisy budowlane.
W związku z powyższym, wobec bezprzedmiotowości postępowania z uwagi na brak podstaw do jego dalszego prowadzenia (w tym brak podstaw do zastosowania art. 51 Prawa budowlanego), prawidłowo organy architektoniczno-budowlane umorzyły przedmiotowe postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, a sąd wojewódzki słusznie zaakceptował ich stanowisko.
Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) orzekł jak w wyroku.
Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a.