Uzasadnienie
Postanowieniem z 31 października 2014 r. sygn. III SA/Kr 1493/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę D. S.l na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] lipca 2014 r. w przedmiocie wymeldowania.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 26 sierpnia 2014 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 1 egzemplarza jej odpisu w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wykonując powyższe wezwanie skarżąca przedłożyła pismo, które w swej treści nie odpowiadało treści skargi, co nakazywało, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzucić skargę.
Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie złożyła D. S., zaskarżając postanowienie w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na odrzuceniu skargi w sytuacji, gdy bezspornym jest, że skarżąca wniosła w ustawowym terminie skargę, a organ merytorycznie ustosunkował się do ww. skargi, o czym strona została poinformowana.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca wskazała na takie rozumienie przepisów dotyczących uzupełniania braków formalnych skargi, które zakłada, że w sytuacji, gdy sąd dysponuje aktami administracyjnymi sprawy, a w sprawie – poza skarżącym i organem administracji publicznej – nie występują żadne inne strony ani uczestnicy, nie ma podstaw do przyjęcia, iż brak odpisu złożonej skargi uniemożliwia nadanie jej dalszego biegu. Nie ma więc podstaw do wzywania skarżącego do złożenia odpisu skargi, a w konsekwencji odrzucenia jej, jeśli odpis nie zostanie przedłożony. Sąd dysponuje bowiem także możliwością wykonania kopii skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw.
W odniesieniu do kwestii skutków prawnych niedołączenia do skargi jej odpisów oraz nieuzupełnienia takiego braku formalnego w przepisanym do dokonania tej czynności terminie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 18 grudnia 2013 r. sygn. I OPS 13/13, ONSAiWSA 2014/3/29, przyjmując, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd.
Mając na uwadze wymóg przypisania wskazanym wyżej przepisom takiego sposobu ich rozumienia, jakie wynika z przywołanego orzeczenia Sądu, nie budzi wątpliwości pod kątem poprawności stanowisko Sądu I instancji zajęte w zaskarżonym postanowieniu, jeżeli skutek odrzucenia skargi wiązało ono z niespornym niezastosowaniem się przez stronę do obowiązku nadesłania brakującego odpisu skargi.
Skarżąca, wnosząc skargę kasacyjną, zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oparła na założeniu, którego postawę stanowiło wykazanie braku potrzeby (niecelowości) nadesłania odpisu skargi celem jego doręczenia Wojewodzie Małopolskiemu, który wydał zaskarżoną decyzję w związku z tym, że organ ten nadesłał już odpowiedź na skargę. Założenie to jest jednak wadliwe, jeżeli się uwzględni, że w kontrolowanym postępowaniu sądowym, jako jego uczestnik postępowania – obok skarżącej i organu – występował P. B.. Wobec powyższego okoliczność przekazania Sądowi przez organ odwoławczy odpowiedzi na skargę dla kwestii oceny niezłożenia przez skarżącą skargi wraz z właściwą liczbą jej odpisów nie miała istotnego znaczenia. Dołączenie przez stronę skarżącą odpisów skargi w odpowiedniej ich liczbie dla każdego z uczestników postępowania jest jednym z podstawowych obowiązków procesowych jakie spoczywają na stronie skarżącej.
Przypadek odnoszący się do wymogu nadesłania odpisu skargi dla organu w sytuacji, gdy organ ten zapoznał się z wniesioną za jego pośrednictwem skargą i przedstawił sądowi odpowiedź na nią, rozpatrywać można wyłącznie jako wyjątek od reguły. Sąd nie zastępuje strony w wykonaniu obowiązku dołączenia wymaganych odpisów skargi, co prowadzi do wniosku, że strona skarżąca – poinformowana o wszystkich brakach skargi uniemożliwiających nadanie jej prawidłowego biegu i pouczona o skutkach ich nieuzupełnienia – nie może winy niedoprowadzenia do kontroli legalności zaskarżonej decyzji przypisywać sądowi administracyjnemu. W przywołanej wyżej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r. trafnie wskazuje się, że odrzucenia skargi w związku z nieuzupełnieniem braku w postaci złożenia przez stronę odpisu skargi nie można postrzegać jako naruszenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Formalizacja obowiązków procesowych spoczywających na stronach postępowania sądowoadministracyjnego – obok wynikającego z tej zasady ciężaru dostosowania działań strony do ścisłych wymogów wynikających z przepisów prawa - pełni również funkcję ochronną, zapewniając określoność reguł, osiąganą przez stwierdzenie, że dokonanie przez podmiot działający w postępowaniu czynności procesowej według ściśle określonej formy gwarantuje przypisanie jej pełnej skuteczności.
Powyższe rozważania zachowują swoja aktualność w sposób bezpośredni w sytuacji odstąpienia przez stronę od wykonania obowiązku nadesłania odpisu skargi, w odmienny sposób postrzegać natomiast należy przypadek, gdy strona skarżąca na wezwanie do nadesłania brakującego odpisu skargi przedstawia dokument, który nie jest tożsamy z treścią skargi. W tym przypadku poza zakresem rozważań nie można bowiem pozostawić świadomości strony o niezastosowaniu się do wezwania Sądu i przyczynach, które do tego doprowadziły. Jeżeli stronie nie można przypisać winy w nieuzupełnieniu braków formalnych skargi poprzez nadesłanie jej opisu, a więc pisma zbieżnego z treścią skargi, nie powinna ona ponosić konsekwencji prawnych związanych z niemożnością nadania skardze dalszego biegu. Zaznaczone kwestie mogą być jednak wyłącznie przedmiotem postępowania w sprawie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, wobec czego wskazanie na nie w niniejszym postępowaniu ukierunkowanym na ocenę prawidłowości postanowienia z 31 października 2014 r. ma charakter jedynie uzupełniający wykładnię art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., przez co nie odnosi się do rozpatrywanej sprawy, w szczególności do oceny stopnia zawinienia przypisywanego skarżącej przy niewłaściwym wykonaniu czynności, o podjęcie której została wezwana.
Mając powyższe na uwadze, wobec niezasadności przedstawionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.