Uzasadnienie
W dniu 22 stycznia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1801/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał wyrok, którym oddalił skargę J.W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący zawarł, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, który to obowiązek został szczegółowo doprecyzowany w postanowieniu organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w zakresie dostarczenia przez skarżącego projektu budowlanego zamiennego nieobejmującego inwentaryzacji (projekt inwentaryzacyjny skarżący złożył), ale projektu doprowadzającego jego obiekt do zgodności z pierwotnym planem zagospodarowania terenu, przy uwzględnieniu aktualnie obowiązujących przepisów i planu zagospodarowania przestrzennego.
Jednocześnie skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z tego postanowienia organu pierwszej instancji na okoliczność, że w obecnym stanie faktycznym wykonanie tego postanowienia z pewności narazi stronę na ogromne koszty związane z opracowaniem wymaganej tym postanowieniem dokumentacji, która musi obejmować wolną przestrzeń (szparę) między dwoma segmentami oraz częściowe wyburzenie ściany domu trzeciego sąsiada, którego budynek jest usytuowany z kolei z przekroczeniem granicy skarżącego.
Dodatkowo skarżący podniósł, że z powyższych względów zaskarżona decyzja jest niemożliwa do wykonania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że po przekazaniu skargi sądowi, w przedmiocie wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sąd administracyjny orzeka na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p.p.s.a.", a nie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Ten ostatni przepis dotyczy bowiem kwestii zastosowania, w razie wniesienia skargi, ochrony tymczasowej przez organ, który wydał decyzję lub postanowienie. Nadmienić przy tym należy, że postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 123 k.p.a. w zw. z art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. odmówił wstrzymania wykonania własnej decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r.
Natomiast stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. "po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.".
Rozstrzygając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym, przewidziana we wskazanym przepisie ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonej decyzji, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jej wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Chodzi więc o szkodę wyrządzoną wykonaniem konkretnej decyzji, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że warunkiem wydania postanowienia wstrzymującego wykonanie aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie uprawdopodobnił, by chociaż jedna z przesłanek warunkujących objęcie zaskarżonej decyzji ochroną tymczasową została spełniona.
Zaskarżoną decyzją Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane nałożył na skarżącego obowiązek sporządzenia i przedstawienia, w terminie do dnia 30 września 2019 r., czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych.
Wykonanie powyższej decyzji skarżący wiąże z ogromnymi kosztami związanymi z opracowaniem wymaganej dokumentacji. Takie lapidarne uzasadnienie złożonego wniosku nie jest wystarczające. Powołując się na szkodę majątkową związaną z wykonaniem decyzji skarżący winien wykazać chociaż szacunkowo jakie koszty zobowiązany będzie ponieść w związku z wykonaniem decyzji - tutaj: w związku ze sporządzeniem projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego, w kontekście swojej sytuacji finansowej. Wskazanie, że będą to koszty "ogromne" nie daje możliwości oceny, czy chociaż jedna z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. została spełniona. Powyższe powoduje, że wniosek skarżącego nie mógł zostać uwzględniony.
Nadto Sąd wskazuje, że rozpoznając wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej sąd nie dokonuje oceny zawartości skargi. A zatem kwestia niezgodności decyzji z prawem, a taką jest podnoszona przez stronę niewykonalność decyzji, nie może być w tym postępowaniu brana pod uwagę.
Dodatkowo Sąd zauważa, że w protokole z rozprawy przed Sądem pierwszej instancji znajduje się oświadczenie pełnomocnika skarżącego, iż "skarżący złożył do organu nadzoru budowlanego projekt budowlany zamienny zgodnie z nałożonym obowiązkiem" (zobacz: protokół z dnia 22 stycznia 2020 r. - k. 104). Z powyższego wynika zatem, że decyzja w zakresie sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego została już przez skarżącego wykonana.
Reasumując dotychczasowe rozważania wskazać należy, iż wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie, stąd też, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.