Uzasadnienie
- 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 29 października 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 778/21 uwzględnił skargę B. K. (dalej skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy K. z [...] marca 2021 r. nr [...] o ustaleniu dla skarżącej jednorazowej opłaty w wysokości 9 150,00 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni 0,1743 ha położonej w miejscowości K., obręb K. ([...]), w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz zasądził zwrot kosztów postepowania.
- 2. Skarżąca wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w części, tj. w zakresie w punktu 1. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie:
- 1) przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 36 ust. 4 oraz art. 37 ust. 1 i 12 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293, dalej upzp) oraz art. 4 pkt 16 i pkt 17, art. 149, art. 150 ust. 2, art. 151 ust. 1, art. 152 ust. 1, art. 155 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 121, dalej ugn) poprzez błędne uznanie, iż jedynym sposobem ustalenia wysokości opłaty planistycznej jest uwzględnienie procentowego udziału w prawie przysługującym skarżącej, podczas gdy w myśl wskazanych wyżej przepisów należy ustalić wartość opłaty z tytułu wzrostu wartości przysługującego skarżącej udziału we współwłasności, a nie wartości całego prawa własności i w tym zakresie uwzględnić to, że wartości udziału we współwłasności (a w konsekwencji również ewentualnego wzrostu wartości tego udziału) nie można ustalić poprzez proste zestawienie wartości całej nieruchomości i wysokości ułamka udziału we współwłasności nieruchomości i Sąd winien uchylić zaskarżoną decyzję również wobec trafności zarzutu skargi z tym związanego, czego nie uczynił i wobec czego uzasadnienie wyroku w kształcie przyjętym przez Sąd mimo korzystnego dla skarżącej rozstrzygnięcia, narusza obowiązujące przepisy i skutkuje błędnym ukierunkowaniem przyszłego postępowania administracyjnego w tym zakresie co ma istotny wpływ na wynik sprawy;
- 2) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej Ppsa) poprzez zaniechanie wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku powodów nie uwzględnienia przez Sąd zarzutu dotyczącego sposobu ustalenia wartości udziału we współwłasności nieruchomości, skutkującym brakiem możliwości zweryfikowania stanowiska Sądu w tym zakresie.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i uchylenie decyzji organów obu instancji, względnie przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
- 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
- 3.1. Skarga kasacyjna jest niezasadna.
- 3.2. Wobec faktu, że skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy, a organ w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 182 § 2 i § 3 Ppsa, skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
- 3.3. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 upzp w zw. z powołanymi przepisami ugn. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że instytucja ulepszenia planistycznego opiera się na kumulatywnym spełnieniu następujących przesłanek: uchwaleniu planu miejscowego lub jego zmianą, wzroście wartości nieruchomości oraz zbyciu nieruchomości. Przy tym w świetle utrwalonego orzecznictwa art. 36 ust. 4 upzp ma zastosowanie nie tylko gdy dochodzi do zbycia nieruchomości, ale również wówczas, gdy dochodzi do zbycia wydzielonej części nieruchomości lub idealnej części określonej jej ułamkiem (por. wyroki NSA z: 10 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 505/09, 14 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2216/12).
- 3.4. Niemniej jednak dopuszczalność ustalenia opłaty w przypadku zbycia części nieruchomości bądź idealnego udziału nie ma jakiegokolwiek wpływu na zasady ustalania wzrostu wartości nieruchomości określone w art. 37 ust. 1 upzp. Przesłanką dopuszczalności ustalenia opłaty jest bowiem wzrost wartości nieruchomości, a współwłasność skutkuje tym, że każdy ze współwłaścicieli jest zobowiązany uiścić opłatę odpowiadającą wysokości jego udziału. Ustalenia planistyczne dotyczą bowiem nieruchomości i kształtują dopuszczalny sposób jej zagospodarowania (np. powierzchnia zabudowy, wskaźnik intensywności zabudowy czy procent powierzchni biologicznie czynnej), a nie zagospodarowania udziałem. W świetle treści art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 upzp ustalenie wzrostu wartości musi zatem dotyczyć nieruchomości, a nie udziału, który po wejściu w życie planu był przedmiotem obrotu. Z powołanych w zarzucie naruszenia prawa materialnego przepisów tak upzp jak i ugn nie wynika dopuszczalność odrębnego sposobu wyceny zbytego udziału. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wycena w podejściu porównawczym udziału na podstawie transakcji podobnych zbycia udziałów, zamiast określenia wartości nieruchomości byłaby sprzeczna z treścią art. 37 ust. 1 upzp.
- 3.5. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa poprzez brak podania powodów nieuwzględnienia przez Sąd Wojewódzki zarzutu dotyczącego sposobu ustalenia wartości udziału we współwłasności nieruchomości. Sąd I instancji stwierdził bowiem, że w sytuacji zbycia udziału, nie istnieje inny sposób określenia opłaty jak wycena całej nieruchomości i uwzględnienie procentowego udziału w przysługującym prawie. Zdaniem Sądu I instancji jest to jedyna obiektywna metoda ustalenia wysokości opłaty w przypadku zbycia udziału we współwłasności. Tym samym Sąd I instancji wyjaśnił dlaczego takie podejście do określenia wartości nieruchomości (udziału) uznaje za prawidłowe.
- 3.6. Reasumując, zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne.
- 3.7. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 Ppsa orzekł, jak w sentencji.