Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 3 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA/Bd 177/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu skargi E. S.A. w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2004 r., Nr [...] uchylającą decyzję tego organu z dnia [...] października 2004 r. oraz decyzję Wójta Gminy T. z dnia 1 września 2004 r., Nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Decyzją z dnia 1 września 2004 r. Wójt Gminy T. wydał na wniosek I. S. decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczącą zalesienia działki 91/2 położonej w B. Decyzja powyższa, w pkt 2 ppkt 3 określała, że przez teren działki objętej wnioskiem przebiega gazociąg tranzytowy DN 1400, dla którego przyjmuje się strefę kontrolowaną szerokości 100 m na każdą stronę od osi gazociągu, w której wszelkie działania należy wykonywać pod nadzorem operatora sieci – służb eksploatacyjnych E. S.A. W pkt 1 ppkt 4 Wójt Gminy T. ustalił w obszarze leśnym pas eksploatacyjny gazociągu o szerokości 16 m, tj. po 8 m w każdą stronę od osi gazociągu i wskazał, że w obszarze tym nie można dokonywać żadnych nasadzeń drzewostanu bez uzgodnienia ze służbami eksploatacyjnymi E. S.A.
Po rozpatrzeniu odwołania I. S. od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] października 2004 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że sprawy związane z gazociągiem nie mogą być – jak chce tego strona – uzgadniane w drodze umowy cywilnoprawnej pomiędzy właścicielem gazociągu a właścicielem nieruchomości, skoro kwestie te regulują przepisy prawa.
Na powyższą decyzję I. S. złożył skargę do sądu administracyjnego, która została uwzględniona przez organ w trybie autokontroli, na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W wyniku uwzględnienia skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wydało w dniu [...] grudnia 2004 r. decyzję o uchyleniu dotychczasowych decyzji i orzekło o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. podzieliło argumenty I. S., że w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zabrakło uzasadnienia dla ustanowienia strefy kontrolowanej o szerokości 100 m oraz pasa eksploatacyjnego o szerokości 16 m. W myśl bowiem przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz.U.
Nr 97, poz. 1055), strefa kontrolowana przedmiotowego gazociągu powinna wynosić 12 m. Ponadto Kolegium zauważyło, że organ I instancji bezpodstawnie powołał się na przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który wygasł z dniem 31 grudnia 2003 r.
Na powyższą decyzję skargę do sądu administracyjnego złożyła Spółka E. z siedzibą w W. Skargę powyższą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał za zasadną. Sąd podkreślił utrwalony w dotychczasowym orzecznictwie NSA pogląd, że w toku postępowania autokontrolnego nie jest możliwe uruchomienie nowego postępowania administracyjnego w sprawie rozstrzygniętej ostateczną decyzją zaskarżoną do sądu administracyjnego. Zaskarżona decyzja jest zatem wadliwa i podlega ona uchyleniu.
Jednocześnie Sąd I instancji objął kontrolą – na podstawie art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] października 2004 r. oraz Wójta Gminy T. z dnia 1 września 2004 r. i w konsekwencji uznał te decyzje za zgodne z prawem. Sąd zauważył, że gazociąg został wybudowany przed wejściem w życie powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. W niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy wcześniejszego rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz.U. Nr 139, poz. 686). Ustalenie w decyzji organu I instancji (pkt 1 ppkt 4) pasa eksploatacyjnego w obszarze leśnym gazociągu o szerokości 16 m, w którym nie można dokonywać żadnych nasadzeń drzewostanu bez uzgodnienia ze służbami eksploatacyjnymi Spółki, znajduje uzasadnienie w treści pkt 11 załącznika nr 2 do powyższego rozporządzenia, określającego odległości podstawowe gazociągów układanych w ziemi o ciśnieniu gazu powyżej 0,4 MPa do 10 MPa od obrysów obiektów terenowych na 8 m od innych obiektów terenowych.
Pod pojęciem "obiektów terenowych" – przypomina Sąd – należy rozumieć, zgodnie z definicją zawartą w § 2 pkt 19 rozporządzenia, "obiekt budowlany lub naturalny usytuowany nad lub pod powierzchnią ziemi, który ze względu na swój charakter może podlegać szkodliwym działaniom sieci gazowej lub sam na nią szkodliwie oddziaływać". Ponadto, w ocenie Sądu, zlokalizowanie na przedmiotowym gruncie gazociągu uzasadnia wyznaczenie strefy kontrolowanej, co odpowiada dyspozycji art. 54 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.).
Od powyższego wyroku I. S. złożył skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W skardze kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy – "art. 145 § 1 pkt c" (powinno być: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uchylenie prawidłowej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W z dnia [...] grudnia 2004r., wskutek błędnej oceny, iż decyzja ta naruszała prawo. Sąd administracyjny odmiennie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. ocenił zasadność skargi I. S. W skardze kasacyjnej postawiono zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie pkt 11 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. poprzez przyjęcie, iż przepis ten ma zastosowanie do określenia odległości od już ułożonego gazociągu w jakich mogą być dokonywane nasadzenia, podczas gdy przepis ten ma zastosowanie do nowo budowanych gazociągów.
W ocenie skarżącego Sąd I instancji błędnie uznał, że przepis określający w jakiej odległości od obiektu terenowego można układać gazociągi, jest jednocześnie przepisem określającym szerokość strefy ochronnej wokół gazociągu.
Ponadto skarżący zarzucił Sądowi błędną wykładnię § 2 pkt 19 rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. poprzez przyjęcie, że definicja "obiektu terenowego" określona w tym przepisie obejmuje drzewa (las). Sąd I instancji w ogóle nie rozważył kwestii, czy drzewa można kwalifikować jako "obiekt" w rozumieniu powyższego przepisu. W ocenie skarżącego roślinność nie może stanowić obiektu, a ponadto podkreśla, że drzewa nie mogą negatywnie oddziaływać na gazociąg.
Pismem z dnia 3 kwietnia 2006 r. E. S.A. w W. złożył odpowiedź na skargę kasacyjną wnosząc o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Stosownie do regulacji art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie okoliczności stanowiące podstawę nieważności postępowania, określone w art. 183 § 2 ww. ustawy. Stwierdziwszy, iż okoliczności te w niniejszej sprawie nie występują Sąd przeszedł do oceny zarzutów skargi kasacyjnej uznając, iż nie mają one usprawiedliwionych podstaw.
W szczególności nie można skutecznie zarzucić skarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, przytaczając w tej mierze w skardze kasacyjnej jedynie przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, bez wskazania konkretnych przepisów prawa procesowego, które, zdaniem strony skarżącej, naruszył Sąd pierwszej instancji, zobowiązując do uchylenia zaskarżonego wyroku na podstawie ww. przepisu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i to zakładając, iż strona wnosząca skargę zamierzała wskazać ten właśnie przepis, a nie nieistniejącą jednostkę redakcyjną oznaczoną w skardze kasacyjnej jako art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Również zamierzonego skutku nie mogą odnieść zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd pierwszej instancji wskazanych tam przepisów prawa materialnego, jako że wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej Sąd przepisów tych w istocie w sprawie nie stosował, a jeżeli tak to nie mógł ich naruszyć. Co prawda w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku znalazły się rozważania w kwestii legalności pierwotnego rozstrzygnięcia podjętego w sprawie w aspekcie przywołanych w skardze kasacyjnej przepisów rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. (Dz.U. Nr 139, poz. 686), tj. § 2 pkt 19 i pkt 11 załącznika nr 2 do tego rozporządzenia, ale uwadze wnoszącego skargę kasacyjną umknął fakt, iż wobec braku rozstrzygnięcia w tej mierze w sentencji zaskarżonego wyroku, którym jedynie uchylono, podjętą w trybie autokontroli, decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2004 r., bez rozpoznania sądowej skargi I. S., skargi, która umożliwiła podjęcie rozstrzygnięcia w trybie autokontroli, przedmiotowe rozważania Sądu pierwszej instancji tracą na znaczeniu.
Oczywiście można było zarzucić Sądowi pierwszej instancji działanie sprzeczne w tej mierze z prawem, ale żeby Naczelny Sąd Administracyjny mógł ten zarzut rozpoznać w skardze kasacyjnej powinien się znaleźć zarzut naruszenia stosownego przepisu prawa. Brak takiego zarzutu w skardze kasacyjnej uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do tej kwestii i w konsekwencji zobowiązuje do oddalenia skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 przywołanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.