Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 29 listopada 2004 r., sygn. akt III SA/Łd 509/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o wymeldowaniu.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że w dniu 27 lutego 2004r. J. S. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Postanowieniem z dnia [...] Wojewoda [...] wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie i w rezultacie decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...]. Odmawiając uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji o wymeldowaniu organ administracji podał, że przy braku prawomocnych orzeczeń sądu lub innych organów stwierdzających fałszerstwo dowodów, zarzuty strony sformułowane na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie mogą być podstawą do uchylenia zaskarżonej w ten sposób decyzji.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zauważył, iż wznowienie postępowania na określonej wyżej podstawie jest ograniczone wystąpieniem w sposób łączny warunków:
- 1. w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu,
- 2. sfałszowanie dowodu musi być potwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu (np. w postępowaniu karnym skarbowym).
Od tych wymogów przewidziane są dwa wyjątki określone w art. 145 § 2 i § 3 k.p.a.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji podniósł, iż nie istnieje orzeczenie sądu lub innego organu stwierdzające fakt sfałszowania dowodów. Sąd nie dopatrzył się także, aby zachodziła okoliczność wyjątkowa uzasadniająca rozstrzyganie tej kwestii przez organ prowadzący postępowanie nadzwyczajne.
Od powyższego wyroku J. S. złożył skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sporządzający skargę kasacyjną adwokat – ustanowiony z urzędu – wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- 1. art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez:
- – brak prawidłowego przedstawienia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stanu sprawy poprzez niedokonanie opisu stanu faktycznego ustalonego przez organy administracyjne i niewskazanie okoliczności będących podstawą wydania przez Wojewodę [...] decyzji z dnia [...], którą odmówiono we wznowionym postępowaniu uchylenia decyzji o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego,
- – brak prawidłowego odniesienia się w uzasadnieniu wyroku do okoliczności sprawy podnoszonych w skardze, w szczególności nieodniesienie się do innych zarzutów, oprócz oparcia rozstrzygnięcia merytorycznego na fałszywych dowodach.
- 2. art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez zaniechanie wyjścia przez Sąd poza granice skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie przez organ art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na tym, że nie uwzględniono w toku postępowania przesłanek skutkujących możliwością uchylenia decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] w sprawie wymeldowania skarżącego z pobytu stałego przy ul. [...] w [...]. W niniejszej sprawie nie zachodziła przesłanka do wymeldowania określona w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, gdyż skarżący od listopada 2000 r. odbywa karę 25 lat pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym w Sieradzu. Nie doszło zatem do dobrowolnego opuszczenia przedmiotowego lokalu, a tylko takie może być podstawą do wydania decyzji o wymeldowaniu na podstawie ówcześnie obowiązujących przepisów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do regulacji art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie okoliczności stanowiące podstawę nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji, wymienione w § 2 przywołanej regulacji prawnej.
Stwierdziwszy, że w niniejszej sprawie nie zachodzi nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, uznając, iż zgłoszone zarzuty nie mają usprawiedliwionych podstaw.
Usprawiedliwionych podstaw nie ma zarzut naruszenia art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował i zastosował w sprawie przepisy tego artykułu. Stosownie do jego wymagań Sąd zawarł w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku m.in. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy i aczkolwiek zdaniem strony skarżącej dokonany przez sąd opis stanu sprawy jest nadmiernie zwięzły, nawet jeśli tak jest w istocie, to nie sposób byłoby przyjąć, że jest to uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, a dopiero takie skutkuje uwzględnieniem zgłoszonego zarzutu. W sytuacji gdy z podania skarżącego z dnia 27 lutego 2004 r. złożonego w dniu 27 lutego 2004 r. jednoznacznie wynikało, iż wnosił on o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną Wojewody [...]o, utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji w sprawie wymeldowania skarżącego z miejsca pobytu stałego przy ul. [...] w [...], to właściwy organ administracji publicznej zasadnie rozpatrzył podanie skarżącego jako wniosek o wznowienie postępowania, zasadnym czyniąc z kolei działania sądu sprowadzające się do kontroli legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu wznowieniowym.
Nie mógł w tej sytuacji odnieść zamierzonego skutku drugi zarzut skargi kasacyjnej: naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez to, że sąd nie wyszedł poza zarzuty skargi i nie uchylił zaskarżonej decyzji z powodu nieorzeczonej przez organ jej nieważności. Stosownie do przywołanej regulacji sąd rzeczywiście nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ale może rozstrzygać tylko w granicach danej sprawy, a ta sprowadzała się w niniejszym przypadku do wznowienia postępowania, a nie postępowania administracyjnego nieważnościowego, toczonego na podstawie art. 156 kpa.
To zaś oznacza, że skarżący mógł i może żądać od właściwego organu administracji stwierdzenia nieważności decyzji, którą kwestionuje i dopiero wówczas kiedy zapadłoby w tej mierze stosowne rozstrzygnięcie poddać je kontroli sądu administracyjnego.
Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 wielokrotnie przywołanego wyżej Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.