Postanowienie NSA z 28 marca 2014 r., II OSK 751/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 28 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 836/13 odrzucające skargę J. P. na uchwałę Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 23 marca 2000 r. nr XIX/603/00 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla Osiniec we Wrocławiu postanawia oddalić skargę kasacyjną 1

Skład

Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 836/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę J. P. na uchwałę Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 23 marca 2000 r. nr XIX/603/00 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla Osiniec we Wrocławiu.

W uzasadnieniu Sąd I instancji powołał się na treść art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) oraz art. 53 § 2 p.p.s.a. a następnie podał, iż z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że przed złożeniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu J.P. w dniu 31 lipca 2013 r. wezwał Radę Miejską Wrocławia do usunięcia naruszenia prawa uchwałą z dnia 23 marca 2000 r. i w konsekwencji rozpoczął bieg 60-dniowy termin, który upłynął wraz z dniem 30 września 2013 r. Nie został on przerwany przez udzielenie odpowiedzi na powyższe wezwanie, gdyż uchwała Rady Miejskiej z dnia nr XLVIII/1196/13 w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego uchwałą w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla Osiniec we Wrocławiu została podjęta dopiero w dniu 19 września 2013 r. i doręczona skarżącemu w dniu 4 października 2013 r. Tym samym w niniejszej sprawie nie miał zastosowania termin 30 - dniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Oznacza to, że niniejsza skarga złożona została z uchybieniem 60 – dniowego terminu i z tego względu podlegała odrzuceniu.

W skardze kasacyjnej J. P. zaskarżył powyższe postanowienie w całości i na podstawie art. 174 § 2 p.p.s.a. zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1. art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 6 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na odrzuceniu skargi pomimo braku jakiegokolwiek pouczenia wobec skarżącego działającego bez profesjonalnego pełnomocnika, zarówno ze strony organu administracji publicznej, jak i ze strony Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o 60-dniowym terminie do wniesienia skargi, biegnącym od dnia doręczenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa organowi administracji publicznej.
2. art. 53 § 1 p.p.s.a., co skutkowało nieprawidłowym zastosowaniem art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co z kolei doprowadziło do naruszenia art. 45 Konstytucji RP. Naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na wynik sprawy, polegający na odrzuceniu skargi pomimo zachowania 30-dniowego terminu do wniesienia skargi od dnia udzielenia odpowiedzi przez organ administracji publicznej.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wniósł także o rozważenie z urzędu możliwości skierowania pytania do Trybunału Konstytucyjnego w celu zbadania zgodności art. 53 § 2 p.p.s.a. z art. 45 Konstytucji RP.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Ta jednakże w niniejszej sprawie nie miała miejsca.

W stanie faktycznym niniejszej sprawy, przyjętym przez Sąd w zaskarżonym postanowieniu, przytoczone w skardze podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie sprowadzają się przede wszystkim do oceny, czy skarżący w niniejszej sprawie złożył skargę w ustawowym terminie czy też po jego upływie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że strona może wnieść skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. poz. 142, Nr 1591 z późn. zm.), dalej,,u.s.g." po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia w terminie wskazanym w treści art. 53 § 2 p.p.s.a. Kwestia ta została rozstrzygnięta w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. II OPS 2/07 (opubl. w ONSAiWSA z 2007 r. Nr 3, poz. 60). Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący niniejszą sprawę stanowisko zawarte w tej uchwale całkowicie podziela.

Przepis art. 53 § 2 p.p.s.a stanowi, że w przypadkach o którym mowa w treści art. 52 § 3 i 4 skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia. Zatem z przepisu tego wynika, że strona może wnieść skutecznie skargę w terminie trzydziestu dni od daty doręczenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w sytuacji kiedy udzielono na nie odpowiedzi. Natomiast w sytuacji gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia, termin do wniesienia skargi wynosi sześćdziesiąt dni liczony od dnia wniesienia tego wezwania.

W doktrynie dominuje pogląd a w orzecznictwie jest przyjmowany jednolicie, że jeżeli w okresie biegu tego sześćdziesięciodniowego terminu do wniesienia skargi organ udzieli odpowiedzi na wezwanie i doręczy ją stronie, wówczas dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, a bieg swój rozpoczyna termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia stronie odpowiedzi. Natomiast jeżeli w tym okresie organ nie udzieli odpowiedzi, termin sześćdziesięciu dni liczony jest od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia. W ocenie Sądu termin ten (sześćdziesięciodniowy) ma zastosowanie także i wówczas gdy organ wprawdzie udzielił odpowiedzi, lecz jej doręczenie nastąpiło już po jego upływie (porównaj: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. J.P. Tarno, wyd. LexisNexis 2010, postanowienia NSA z dn. 11.01.2010 r., II OSK 1995/09 i z dn. 21.05.2007 r., II OSK 986/06).

Wskazać należy przy tym, że skarżący nie musi wyczekiwać na odpowiedź właściwego organu, tzn. ma prawo wezwać organ do usunięcia naruszenia i wkrótce potem wnieść skargę do sądu, a skarga taka nie będzie skargą przedwczesną.

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu ustalił, że skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa w dniu 31 lipca 2013 r., czego skarżący kasacyjnie nie kwestionuje. Zatem, zgodnie z dyspozycją przytoczonego wyżej przepisu art. 53 § 2 p.p.s.a, od tej daty rozpoczął bieg sześćdziesięciodniowy termin do skutecznego złożenia skargi. Termin ten upłynął bezskutecznie - do tego czasu skarga nie została złożona, a w trakcie jego biegu organ nie udzielił odpowiedzi skarżącemu w sprawie wezwania. Odpowiedź doręczono mu dopiero 4 października 2013 r. W tej sytuacji, skoro organ nie odpowiedział na wezwanie a w związku z czym, skoro odpowiedź na wezwanie nie została skarżącemu doręczona w trakcie biegu sześćdziesięciodniowego terminu do wniesienia skargi, to termin ten nie został przerwany, a tym samym nie rozpoczął biegu termin trzydziestodniowy. W świetle powyższego rację ma Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, iż złożona w dniu 24 października 2013 r. skarga była spóźniona.

W zaistniałym stanie rzeczy stwierdzić należy, że nietrafny jest zarzut naruszenia art. 53 § 1 p.p.s.a., art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i stanowiącego o prawie do sądu art. 45 Konstytucji RP.

Wbrew podniesionym przez skarżącego zarzutom Sąd pierwszej instancji prawidłowo obliczył termin dla złożenia skargi w sprawie niniejszej i w efekcie stwierdzenia jego uchybienia, zasadnie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 6 p.p.s.a. Formułując powyższy zarzut skarżący podniósł, że nie został pouczony o terminie do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, skutkiem czego było odrzucenie skargi.

Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że okoliczność, czy strona uchybiła terminowi do wniesienia skargi bez własnej winy podlega ocenie w toku rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W niniejszej sprawie taki wniosek został złożony i rozpoznany w postanowieniu WSA we Wrocławiu z dnia 7 lutego 2014 r. odmawiającym przywrócenia terminu do złożenia skargi. Od tego postanowienia zostało złożone zażalenie, które zostanie rozpoznane - niezależnie od skargi kasacyjnej – w dalszym toku postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł również przesłanek do wystąpienia do TK z wnioskiem o zbadanie zgodności art. 53 § 2 p.p.s.a. z art. 45 Konstytucji RP. Wskazać należy też, iż na podstawie art. 193 Konstytucji RP każdy Sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Z pytanie takim Sąd zwraca się wówczas, gdy zachodzi wątpliwość co do zgodności ustawy z Konstytucją, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na postawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.

----------------------- 3