Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 listopada 2010 r., sygn. III SA/Kr 38/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi B. T. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] listopada 2009 r. w przedmiocie odmowy wymeldowania - skargę oddalił
W uzasadnieniu wyroku podano, iż decyzją z dnia [...] września 2009 r. Wójt Gminy N. odmówił wymeldowania z pobytu stałego B. T. c. M. ur. [...] r. w W. wraz z małoletnimi dziećmi A. T. c. B. ur. [...] r. w N., M. T. s. B. ur. [...] r. w N. oraz D. T. c. B. ur. [...] r. w N. i D. T. s. B. ur. [...] r. w N. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że wymeldowanie z miejsca pobytu stałego może nastąpić wyłącznie na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, gdy dana osoba opuściła miejsce stałego zameldowania w sposób trwały i dobrowolny i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika natomiast, że B. T. wraz z dziećmi nie opuściła miejsca pobytu stałego w sposób dobrowolny i trwały. Faktem jest, że uczestnicy postępowania nie zamieszkują w budynku N. [...], jednak do opuszczenia lokalu B. T. wraz z dziećmi została zmuszona przez sytuację rodzinną (znęcanie się fizyczne i psychiczne, poczucie zagrożenia oraz zalecenia kuratora rodzinnego).
Nadto zainteresowana deklaruje chęć powrotu do budynku w N. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożył B. T. zarzucając organowi I instancji naruszenie przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz przepisów kpa poprzez dowolne ustalenie, iż B. T. opuściła ww. nieruchomość pod przymusem oraz, że deklaruje chęć powrotu i dalszego w niej zamieszkiwania. Skarżący zarzucił też rozstrzygnięciu błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia.
Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Wojewoda Małopolski utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że instytucja wymeldowania osoby z miejsca pobytu stałego nie może być wykorzystywana do spowodowania wyprowadzenia się tej osoby z lokalu. Wymeldować można daną osobę wówczas, gdy całkowicie, dobrowolnie i trwale opuści lokal i z lokalu tego nie korzysta. Tymczasem z materiału dowodowego niniejszej sprawy wynika, że B. T. wraz z dziećmi została przymuszona do opuszczenia lokalu i deklaruje chęć powrotu do niego.
Na powyższą decyzję B. T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, błąd w ustaleniach faktycznych przez dowolne i sprzeczne ze zgromadzonymi dowodami przyjęcie, że B. T. wraz z dziećmi wyprowadziła się z budynku w N. pod przymusem, pominięcie istotnych okoliczności dot. osoby D. T. i D. T., które są osobami pełnoletnimi i samodzielnie zaspokajają potrzeby mieszkaniowe oraz niewyjaśnienie okoliczności dotyczących powodów dla których B. T. wyprowadziła się z N. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarga nie jest zasadna.
W uzasadnieniu wyroku podano, iż stan faktyczny niniejszej sprawy wskazuje, że opuszczenie przez wskazane osoby budynku w N. [...] nie miało charakteru definitywnego i nie wynikało z ich woli, a spowodowane była trwającym konfliktem rodzinnym oraz poczuciem zagrożenia ze strony B. T. Uczestnicy postępowania mieli utrudniony dostęp do lokalu, obawiali się agresji B. T., dlatego też odwiedzali budynek w asyście policji. Na skutek wymiany zamków w drzwiach zostali pozbawieni dostępu do nieruchomości. Z akt sprawy wynika natomiast, że B. T. wraz z dziećmi wykazuje wolę powrotu do lokalu w N.; w dniu 9 marca 2009 r. złożyła wniosek o eksmisję B. T. W przedmiotowym budynku nadal znajdują się też rzeczy jej oraz jej dzieci (meble, ubrania, podręczniki). Mając jednak na uwadze dobro dzieci, w tym zapewnienie im warunków do nauki zamieszkała w Nowym Sączu.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł B. T. zarzucając:
1/ naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 podpunkt 1 lit. a) ppsa w zw. art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z dnia 10 kwietnia 1974 roku (tj. Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993);
2/ naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. obrazę przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa w zw. z art. 7, art. 77 i art. 107 Kpa.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreśla się, że w sprawie nie uwzględniono, iż uczestnicy D. T. i D. T. są pełnoletni oraz zamieszkują poza miejscem zameldowania.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Istotą wniesionej w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej jest to, że organy nie wyjaśniły, a Sąd I instancji nie wziął pod uwagę nie tylko tego czy wyprowadzenie się byłej żony wnoszącego skargę kasacyjną i jego pełnoletnich dzieci miało charakter dobrowolny ale również czy dzieci nie skoncentrowały swoich ośrodków życiowych pod innym adresem. W aktach administracyjnych znajduje się jedynie przesłuchanie D. T., brak jest natomiast wyjaśnienia tej kwestii w odniesieniu do D. T. Co prawda osoby te były zawiadamiane o postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym /przy czym D. T. nigdy zawiadomienia nie odebrał osobiście/ lecz organ administracji nie wyjaśnił tej sprawy dokładnie zaś Sąd I instancji tego stanu rzeczy nie ocenił. W szczególności w sytuacji konfliktu rodzinnego i rozbieżnych wyjaśnień Stron, kwestia ta wymagała szczególnej uwagi organu, a następnie Sądu, zwłaszcza, że środki prawne zmierzające do umożliwienia powrotu do lokalu, jak to podaje się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, podejmowała B. T. Brak jest natomiast ustaleń w takiej kwestii, czy również pełnoletnie dzieci podejmowały działania w tym kierunku.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego już tylko ta okoliczność powoduje, że zaskarżony wyrok należało uchylić a sprawę przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku z mocy art. 185 § 1 ppsa.