Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 99/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę S. M. na uchwałę Rady Gminy Dziemiany z dnia 28 grudnia 2001 r., nr XXXIII/186/01 w przedmiocie uchwalenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że S. M. w dniu [...] grudnia 2008 r. wezwał Radę Gminy Dziemiany do usunięcia naruszenia prawa i wniósł o uchylenie uchwały z dnia 28 grudnia 2001 r. Natomiast w dniu 11 lutego 2009 r. złożył on skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, domagając się stwierdzenia jej nieważności, ewentualnie stwierdzenia o wydaniu jej z naruszeniem prawa.
Dokonując ustaleń dla rozstrzygnięcia przedstawionej sprawy Sąd wskazał, że zaskarżona uchwała poprzedzona została pierwotnie bezskutecznym wezwaniem skarżącego do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] stycznia 2001 r. Rada Gminy Dziemiany nie udzieliła odpowiedzi na to wezwanie. W dniu 28 czerwca 2007 r. S. M. wniósł skargę na bezczynność Rady Gminy Dziemiany polegającą na nierozpoznaniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W dniu 2 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem o sygn. akt II SAB/Gd 39/07, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę S. M. wskazując jednocześnie, że w przypadku nieudzielania odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Podzielając tak wyrażony pogląd, Sąd rozpoznając niniejszą sprawę stwierdził, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] grudnia 2008 r. jest kolejnym wezwaniem wywołanym tą samą uchwałą, które nie można uznać za skuteczne.
Ponadto Sąd wskazał, że termin do wniesienia przedmiotowej skargi należy liczyć od momentu skierowania pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, tj. wezwania z dnia [...] grudnia 2001 r. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest bowiem czynnością prawną przysługującą konkretnemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie. Ponieważ S. M. wyczerpał uprzednio prawną możliwość kwestionowania zaskarżonej uchwały Rady Gminy w Dziemianach z dnia 28 grudnia 2001 r., nr XXXIII/186/01 w trybie określonym w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, ponowne kwestionowanie tej uchwały przez tego skarżącego Sąd uznał za niedopuszczalne.
Jednocześnie Sąd wskazał, że termin do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę upłynął po upływie 60 dni od daty złożenia pierwszego wezwania, tym samym skarga złożona w dniu 11 lutego 2009 r. wniesiona została po terminie, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia S. M., reprezentowany przez adwokata, podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania tj. art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. a contrario w zw. z art. 53 § 2 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne zastosowanie art. 53 § 2 p.p.s.a. do ustalenia terminu na wniesienia skargi mimo, iż w związku z treścią art. 101 ust. 1 i art. 102a ustawy o samorządzie gminnym brak jest podstawy do zastosowania tego przepisu w niniejszej sprawie. Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów skarżący wskazał, że w przypadku składania skargi na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym jedynym wymogiem formalnym jest obowiązek uprzedniego złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, sam zaś termin do złożenia skargi nie został prawnie określony. W niniejszej sprawie dla określenia terminu do złożenia skargi nie jest możliwe zastosowanie art. 53 § 1 p.p.s.a., ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie (uchwała rady gminy) nie jest skarżącemu doręczane.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. tym samym sprawa ta mogła być rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy do skarg wnoszonych w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym ma zastosowanie art. 53 § 2 p.p.s.a. Wskazać zatem należy, iż istniejące rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych w kwestii dotyczącej terminu do złożenia skargi do sądu na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym zostały rozstrzygnięte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OPS 2/07 (publ. ONSAiWSA 2007, nr 3, poz. 60), w której stwierdzono, iż przepis art. 53 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Zgodnie z poglądem prawnym zaprezentowanym w powołanej uchwale, a który Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie podziela, przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie) oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna bieg drugi z tych terminów czyli 60 - dniowy, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin 30 - dniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie.
Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem 60 dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym nieprzekraczalnym terminie (60 dni od dnia wniesienia wezwania) powinna być wniesiona skarga.
W świetle powyższego, zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przez bezpodstawne zastosowanie do ustalenia terminu na wniesienie skargi art. 53 § 2 p.p.s.a. uznać należy za nieusprawiedliwiony. Skoro bowiem organ został wezwany do usunięcia naruszenia prawa w dniu [...] stycznia 2001 r., to zgodnie z powołanym przepisem termin do wniesienia skargi, wobec braku udzielenia odpowiedzi na wezwanie, wynosi sześćdziesiąt dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Tymczasem skarga została wniesiona do Sądu w dniu 11 lutego 2009 r., a wiec z uchybieniem przewidzianego prawem terminu i jako spóźniona podlegała odrzuceniu. W odniesieniu do ponownego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, z jakim wystąpił skarżący do Rady Gminy Dziemiany w dniu [...] grudnia 2008 r., wskazać należy, że następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu nie są wezwaniami w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (por. postanowienie Składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 24 czerwca 2002 r., sygn. akt OSA 2/2002, ONSA 2003/1/2).
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.