Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 24 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu skargi E. i T. małż. S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] stycznia 2003 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę garażu, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z dnia 21 października 2002 r.
W uzasadnieniu Sąd I instancji przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy:
Decyzją z dnia 21 października 2002 r. Prezydent K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. W. pozwolenia na budowę garażu na działce nr [...] przy ul. K. w K. Odwołanie od decyzji złożyli małż. S., kwestionując usytuowanie garażu, z naruszeniem § 12 ust. 6 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. oraz art. 5 ust. 6 Prawa budowlanego, a polegającego na tym, iż budynek garażu o wysokości 3,1 – 4,7m usytuowano w odległości 3m od południowej ściany budynku skarżących z oknami w ścianie, oraz w odległości 2m od balkonu. Może to powodować zacienienie działki skarżących i brak dopływu światła dziennego do pomieszczeń parterowych przeznaczonych na stały pobyt ludzi.
Organ odwoławczy Wojewoda Śląski utrzymał w mocy decyzję Prezydenta K. Zdaniem organu tego, mając na uwadze przepisy § 12 ust. 6, § 13 i § 60 rozporządzenia wykonawczego MGPiB z dnia 14.12.1994 r. "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie" – skoro ściana północna planowanego garażu usytuowana jest w odległości nie przekraczającej linii istniejącego ogrodzenia między posesjami, to spełnione są wyżej wskazane przepisy prawne.
Rozpoznając skargę na decyzję odwoławczą wniesioną do Sadu przez małż. S., w której powtórzono zarzuty z odwołania, poszerzone zarzutami naruszenia art. 5, 6 i 7 Prawa budowlanego, Sąd uznał zasadność skargi.
Podzielono stanowisko, iż w sprawie mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. zgodnie z § 330 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.).
Przepisy § 12 rozporządzenia z 1994 r. dopuszczają sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy, jak w sprawie niniejszej, pod warunkiem, że w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki budowlanej) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej. Stanowi to potrzebę wykazania, w projekcie zagospodarowania terenu, zachowanie wymogów określonych w § 13, 57 i 60 cytowanego rozporządzenia.
W zakresie naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi dopiero spełnienie określonych przepisami w/w wymogów pozwala na sytuowanie obiektu przy granicy działki.
Rozstrzygnięcie takie wymaga dodatkowo rozważenia interesów właścicieli sąsiedniej działki w myśl zasady równości stron, a stanowisko wymaga uzasadnienia organu.
W przedmiotowej sprawie nie wyjaśniono powyższych okoliczności, co do dopuszczalności usytuowania garażu w zbliżeniu do granicy działki i brak jest uzasadnienia organów w tym aspekcie. Organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutu skarżących, iż budynek garażu usytuowany jest w odległości 3m od granicy ściany z otworami okiennymi, a dodatkowo odległości te pomniejsza balkon.
Z materiałów sprawy wynika, że organ ten dopuścił dowód z oględzin, który zaplanował na 19 grudnia 2002 r., jednak brak dowodu, że je przeprowadzono (brak protokołu) mimo, że był to dowód bardzo istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
Na mapie geodezyjnej, na której opracowano projekt zagospodarowania terenu, nie naniesiono ani odległości budynku skarżących od granicy, ani nie zaznaczono usytuowania tarasu czy balkonu. Odzwierciedla to dopiero szkic sytuacyjny odwołania, co do którego to nie odniósł się organ odwoławczy. W ocenie Sądu stanowi to naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 oraz art. 107 § 3 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnia to więc przyczynę uchylenia decyzji obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy ppsa.
Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną wywiodła inwestorka A. W. przez swego pełnomocnika radcę prawnego T. O. Skarga zarzuca naruszenie:
- 1) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) polegające na:
- a) błędnym ustaleniu, że projektowany garaż ma 4,75m wysokości, podczas gdy wynosi ona 3,78m, a teren na którym ma być usytuowany jest 0,60m niżej niż nieruchomość skarżących. W efekcie wysokość garażu sięga 3,18m w stosunku do zabudowania na działce sąsiedniej.
- b) niewłaściwym zastosowaniu § 13 i § 60 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. przez błędną subsumcję i uznanie, że inwestycja nie spełnia tych wymagań,
- c) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 141 § 4 ppsa przez nie wzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego, a szczególnie projektu budowlanego,
- d) naruszenie art. 7 kpa przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, naruszenie art. 7 kpa przez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela,
- e) naruszenie art. 77 § 1 i 107 § 3 kpa przez przyjęcie, że organy nie zebrały wyczerpująco całego materiału i nie rozpatrzyły go, ani nie uzasadniły decyzji zgodnie z wymogami prawnymi.
Skarżąca domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Wojewódzkiemu, bądź w razie uznania naruszenia prawa materialnego rozpoznania skargi kasacyjnej przez oddalenie skargi E. i T. S. i zasądzenie kosztów na rzecz A. W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna pozbawiona jest uzasadnionych podstaw.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), powoływanej dalej jako ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę ewentualną nieważność postępowania, zachodzącą w przypadkach wymienionych w § 2 tego przepisu.
W sprawie niniejszej Sąd nie stwierdził by zachodziła nieważność postępowania, co oznacza, iż jest związany zarzutami skargi i wyłącznie w granicach zarzutów skargi kasacyjnej rozpoznaje ją.
Oceniając w tym aspekcie zgłoszone zarzuty skargi należy stwierdzić, iż pozbawione są zasadności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę małż. S. prawidłowo uznał, iż przedmiotowa sprawa nie została wyjaśniona w stopniu pozwalającym na stanowcze orzekanie. Sąd ten w wyczerpującym uzasadnieniu wskazał braki postępowania przed organami administracyjnymi i istotne okoliczności, których nie wyjaśniono, mimo, że mają zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Chybione więc są zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 141 § 4 ppsa, polegające na błędnych ustaleniach faktycznych sprawy oraz niewłaściwym zastosowaniu wskazanych przepisów prawnych. Należy zauważyć, że treść zarzutów skargi kasacyjnej i jej uzasadnienie nie odpowiadają regulacji prawnej i wymogom art. 174 ppsa, który stanowi, że skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie:
- 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie bądź
- 2) na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotowa skarga kasacyjna nie precyzuje wyżej określonych podstaw prawnych i nie uzasadnia na czym miałyby one polegać. Skarga kasacyjna jakkolwiek sporządzona została zgodnie z wymogiem art. 175 § 1 ppsa przez radcę prawnego, nie uwzględnia treści art. 133 § 1 ppsa, iż sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Oznacza to, że Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej "in merito" dokonując wyłącznie kontroli zgodności z prawem jej rozstrzygnięcia przez organy administracji państwowej. Wynikiem takiej zasady podstawą orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny jest cały materiał faktyczny i dowodowy sprawy, zgromadzony przez organy administracji państwowej w postępowaniu w obu instancjach. Wyjątkiem zaś jest przeprowadzenie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym uzupełniającego dowodu z dokumentów, jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości (art. 106 § 3 ppsa). Wyjątek taki nie zachodził w sprawie niniejszej.
W świetle wyżej wskazanych zasad stwierdzić należy, iż skarga kasacyjna A. W. ma charakter apelacji.
Bezzasadność zarzutów podnoszonych w skardze wynika z faktu, iż Sąd Wojewódzki nie dokonywał żadnych ustaleń faktycznych w sprawie, nie przeprowadził żadnych samodzielnych dowodów i nie dokonywał interpretacji przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie dla jej rozstrzygnięcia.
W stanie przedmiotowym sprawy Sąd Wojewódzki prawidłowo podniósł dopuszczalność realizacji inwestycji budowlanej w zbliżeniu do granicy działki, a nawet budowie w granicy, jednak przy spełnieniu określonych przepisami prawa budowlanego i przepisami wykonawczymi warunków. Zasadnie też Sąd ten ocenił, iż organy obu instancji nie wyjaśniły i nie ustaliły, czy warunki wynikające ze wskazanych przez Sąd przepisów, zostały spełnione.
Żadną miarą nie można bowiem uznać, iż potrzeba szczegółowych ustaleń co do dopuszczalności budowy garażu przy granicy z działką sąsiednią została spełniona, jeżeli się zważy, że ocena organu odwoławczego ogranicza się do stwierdzenia, iż skoro inwestycja nie przekracza linii istniejącego ogrodzenia między posesjami, to zachowane są przepisy prawne.
Prawidłowo Sąd podniósł, iż organy nie wypowiedziały się na temat dopuszczalności budowy spornego garażu w zbliżeniu do granicy w aspekcie naświetlenia i zacienienia działki sąsiedniej, nie uwzględniły faktycznego zagospodarowania tej działki i zabudowy istniejącej. Głównie nie odniosły się do faktu, że budynek mieszkalny stoi 3m od granicy ze ścianą z otworami okiennymi.
Uchylając zasadnie decyzje organów obu instancji Sąd Wojewódzki wskazał wszystkie mankamenty postępowania administracyjnego i konieczność ponownego wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i merytorycznego rozstrzygnięcia w aspekcie obowiązujących przepisów prawa, które także zostały wskazane.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela w całości ocenę Sądu I instancji.
Należy dodać, że przy braku dostatecznego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, Sąd pierwszej instancji nie mógł dokonać innej oceny zapadłych decyzji, jak tylko ich wydania bez należytego wyjaśnienia sprawy i bez wnikliwej oceny całokształtu materiału dowodowego.
Mając na względzie powyższe rozważania stwierdzić należy bezzasadność wszystkich zarzutów skargi kasacyjnej, co w konsekwencji powoduje oddalenie skargi.
Z mocy art. 184 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.