Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 442/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B.S. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca.
Pismem z dnia 22 maja 2017 r. skarżąca złożyła wniosek o zawieszenie niniejszego postępowania "z uwagi na toczące się postępowania administracyjne, od którego wyniku zależy rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie". Podstawą prawną wniosku uczyniono przepis art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W uzasadnieniu złożonego wniosku skarżąca wskazała, że Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wznowił postępowanie zakończone decyzją własną z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], a więc decyzją będącą przedmiotem kontroli w tej sprawie. W ocenie skarżącej istotne jest, że przed organami administracji toczy się inne postępowanie – postępowanie w sprawie zbiornika wodnego na działce nr [...]. Postępowanie to zostało zakończone decyzją Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017r. nr [...], którą uchylono decyzję organu pierwszej instancji w sprawie wskazanego wyżej zbiornika wodnego. W treści decyzji organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowy zbiornik jest budowlą w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, która stanowi jednocześnie obiekt budowlany, stosownie do definicji zawartej w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Taki stan rzeczy powoduje, że postępowanie dowodowe w sprawie niniejszej pozbawione zostało jednego z najistotniejszych elementów, tj. ustalenia iż na nieruchomości znajduje się obiekt budowlany.
To z kolei implikuje zupełnie inną kwalifikację prawną wykonanego zabezpieczenia. Ma to o tyle znaczenie, że ustalenie, iż posadowienie obiektów budowlanych na nieruchomości statuuje ogrodzenie jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane związane z istniejącymi obiektami budowlanymi, którego wykonanie nie wymaga pozwolenia na budowę.
Dalej skarżąca podniosła, że wysoce prawodpodobne jest uchylenie decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ramach wszczętego postępowania wznowieniowego, co spowoduje z kolei bezprzedmiotowość niniejszego postępowania i będzie stanowiło podstawę jego umorzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie z urzędu: jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Fakultatywne zawieszenie postępowania na podstawie przytoczonego wyżej przepisu zależy od uznania sądu, który powinien rozważyć, czy w danym wypadku jest celowe wstrzymywanie biegu sprawy z uwagi na opisane okoliczności i czy nie naruszy ono praw gwarantowanych w ustawie zasadniczej. Art. 45 Konstytucji RP nakazuje bowiem rozpoznanie sprawy bez zbędnej zwłoki. Zaś norma art. 7 p.p.s.a. nakazuje sądowi podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy.
W wypadku, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Przepis ten umożliwia sądowi zawieszenie postępowania, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego. Kluczowe w tym przepisie jest więc słowo "zależy", wg którego jeśli coś zależy od danej sytuacji, to ona decyduje o tym lub ma na to decydujący wpływ (Inny Słownik Języka Polskiego, praca zbiorowa pod red. M. Bański, Warszawa 2000, t. P-Ż, s. 1231). Nie chodzi przy tym o jakikolwiek wpływ, ale o wpływ przewidziany prawem. Powyższe pozwala zatem na przyjęcie, że sąd może zawiesić postępowanie, gdy to inne postępowanie administracyjne ma decydujący wpływ na rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Chodzi więc o sytuację, w której sąd nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, które powstało lub wyłoniło się w toku postępowania sądowego. Tylko wówczas zawieszenie postępowania może okazać się konieczne (zobacz: B. Dauter, Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, wydanie 1, Warszawa 2008, str. 206).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie takie zagadnienie wstępne nie występuje.
Jako przesłankę do zawieszenia postępowania sądowego na etapie wywiedzionej już skargi kasacyjnej skarżąca wskazała na dwa toczące się postępowania administracyjne. Pierwsze dotyczące wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], a więc decyzją będącą przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji w tej sprawie. Natomiast drugie postępowanie administracyjne toczące się przed organami nadzoru budowlanego dotyczy kwestii "zbiornika wodnego". W ocenie skarżącej ustalenie w postępowaniu administracyjnym, że zbiornik ten jest budowlą, która jednocześnie stanowi obiekt budowlany, co wskazał Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w treści decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2017 r., ma wpływ na sprawę niniejszą, gdyż pozwoli uznać, że ogrodzenie – stanowiące przedmiot sprawy niniejszej – nie wymagało pozwolenia na budowę.
W dniu 5 czerwca 2017 r. II GPS 1/17 NSA podjął uchwałę, zgodnie z którą w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego można wszcząć postępowania administracyjne w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania w sprawie kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia, jednakże organ administracji publicznej obowiązany jest zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. A zatem w świetle tej uchwały kwestia wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją, będącą przedmiotem kontroli w sprawie niniejszej, nie może stanowić podstawy do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w tej sprawie. Wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nastąpiło bowiem na wniosek strony z dnia 12 stycznia 2017 r., a więc w toku niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej.
Przy czym wskazać trzeba, że to wznowione postępowanie administracyjne zostało zawieszone przez właściwy organ postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. do czasu prawomocnego zakończenia tej sprawy sądowoadministracyjnej.
Odnosząc się zaś do drugiego ze wskazanych postępowań administracyjnych, tj. postępowania dotyczącego "zbiornika wodnego" na działce na [...] wyjaśnić należy, że wynik tego postępowania administracyjnego nie ma decydującego wpływu na wynik niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej dotyczącej nakazu rozbiórki ogrodzenia. Albowiem to, czy organy w postępowaniu zakończonym decyzją kontrolowaną w tej sprawie (decyzja z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]) prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy czy też nie, będzie przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie, pod warunkiem że zostały sformułowane w skardze kasacyjnej odpowiednie zarzuty. Prawidłowość ustalenia przez organy stanu faktycznego w sprawie Sąd może bowiem ocenić samodzielnie.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 192 w zw. z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.