Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 25 lutego 2009 r. sygn. akt II SA/Łd 64/09 umorzył postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi K. O. – C. i B. C. - reprezentowanych przez ustanowionego pełnomocnika, na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku. W punkcie drugim powyższego postanowienia Sąd orzekł ponadto w przedmiocie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W skardze administracyjnej pełnomocnik skarżących wnosił o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jej uchylenie w całości. W odpowiedzi na skargę, Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o umorzenie postępowania. Organ wskazał, iż po zapoznaniu się z treścią skargi i przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, uznał zarzuty zawarte w skardze za uzasadnione, w związku z czym decyzją z dnia [...] stycznia 2009 roku, Nr [...] (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję, na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Sąd I instancji ustalił, iż organ administracji uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję na mocy art. 54 § 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a decyzja wydana w trybie autokontroli, datowana na dzień 15 stycznia 2009 r. została doręczona m.in. pełnomocnikowi strony skarżącej.
Sąd I instancji wskazał, że pełnomocnik strony skarżącej w piśmie z dnia 2 lutego 2009 r. oświadczyła, iż cofa skargę na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] września 2008 r. oraz wnosi o umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Sąd ocenił, że w tym stanie postępowanie sądowe, na podstawie art. 60 i art. 161 § 1 pkt 1 oraz § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega umorzeniu.
Na podstawie art. 173 § 1, art. 174 pkt 2 oraz 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną od punktu pierwszego powyższego postanowienia z dnia 25 lutego 2009 r. sygn. akt II SA/Łd 64/09 tj. w przedmiocie umorzenia postępowania sądowego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi wniósł pełnomocnik skarżących.
Pełnomocnik skarżących, stosownie do treści przepisu art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oparł skargę kasacyjną na naruszeniu przepisów postępowania, mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżących Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sposób nieuzasadniony zastosował przy wydaniu orzeczenia "art. 161 § 1 pkt 3" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi bowiem przyjął, że przepis ten ma zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na cofnięcie skargi na decyzję organu przez skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dysponował oświadczeniem skarżących o cofnięciu skargi a jedynie pismem z którego wynikało, że w związku z uwzględnieniem skargi w całości przez organ na zasadzie art. 54 § 3 powołanej ustawy postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi stało się bezprzedmiotowe i winno być umorzone na zasadzie "art. 161 § 1 pkt 3" powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając na uwadze powyższe pełnomocnik skarżących wniósł o:
- 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w punkcie 1 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi,
- 2. zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżących podnosi, że skarżący nie kwestionują trafnej decyzji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o umorzeniu postępowania przed tym sądem. Skarżący podnoszą natomiast, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał na złą podstawę prawną przyczyn, z powodu których doszło do umorzenia postępowania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że do umorzenia postępowania doszło na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem skarżących w przedmiotowym stanie faktycznym uzasadnienie postanowienia z dnia 25 lutego 2009 r. powinno wskazywać na "art. 161 § 3" jako przyczynę umorzenia postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przedmiotem rozpoznania Naczelnego Sądu Administracyjnego była sprawa zgodności z prawem postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 64/09.
Na wstępie wskazać należy, że przyczyny umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego określone zostały w art. 161 § 1 pkt 1 – 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zaistnienie zdarzeń warunkujących umorzenie postępowania decyduje o dalszym jego nieprowadzeniu. Wśród tych przyczyn wyróżnić można: 1) skuteczne cofnięcie skargi przez skarżącego;
2) śmierć strony, w sytuacji gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3) sytuację w której postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W art. 161 § 1 pkt 1 i 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyczyny umorzenia postępowania zostały wyraźnie określone, natomiast w pkt 3 art. 161 § 1 powołanej ustawy występuje zwrot nieostry stanowiący o innych powodach umorzenia postępowania. Takim innym powodem umorzenia postępowania w związku z bezprzedmiotowością postępowania jest m.in. uwzględnienie skargi w całości przez organ administracji w trybie autokontroli, tj. art. 54 § 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W niniejszej sprawie, zasadniczym zagadnieniem jest określenie i przyjęcie właściwej przesłanki umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Zasadne są twierdzenia skarżących stanowiące o tym, że Sąd I instancji wskazał na złą podstawę prawną, w oparciu o którą doszło do umorzenia postępowania sądowego w sprawie. Nie jest bowiem prawidłowy wywód Sądu, że w niniejszej sprawie skarżący, w piśmie z dnia 2 lutego 2008 r. skutecznie cofnęli skargę. Słusznie wskazuje pełnomocnik skarżących, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dysponował oświadczeniem skarżących o cofnięciu skargi a jedynie pismem z którego wynikało, że w związku z uwzględnieniem skargi w całości przez organ na zasadzie art. 54 § 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi stało się bezprzedmiotowe i winno być umorzone na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Nie można zatem uznać, że w przedmiotowej sprawie skarżący skutecznie cofnęli skargę i że postępowanie sądowe podlegało umorzeniu na zasadzie art. 60 i art. 161 § 1 pkt 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przyczyną umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie jest bowiem uznanie postępowania za bezprzedmiotowe na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3) powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co wynika z faktu uwzględnienia w całości przez organ administracji skargi w trybie art. 54 § 3 powołanej ustawy i uchylenia zaskarżonej decyzji o co wnioskowali skarżący.
Artykuł 184 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Skarżący nie kwestionują trafnej decyzji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o umorzeniu postępowania przed tym sądem. Skarżący słusznie podnoszą natomiast, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał na błędną podstawę prawną przyczyn, z powodu których doszło do umorzenia postępowania w sprawie.
Należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie zawiera błędne uzasadnienie, jednak mimo tego odpowiada prawu. Nie jest bowiem sporne w sprawie, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym podlegało umorzeniu, zasadne są jednak twierdzenia strony, że Sąd wskazał błędną podstawę rozstrzygnięcia.
Wskazać również należy, że w związku z powyższym, ocena prawna zawarta w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie umorzenia postępowania przestaje wiązać i zostaje ona zastąpiona oceną wyrażoną w niniejszym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.