Uzasadnienie
Postanowieniem z 4 września 2013 r., sygn. akt VII SA/wa 1233/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] 2013 r. znak [...] w przedmiocie doprowadzenia zabytku – strefy ochrony konserwatorskiej do jak najlepszego stanu (k. 37-40 akt sądowych).
Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1233/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. B. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] 2013 r. znak [...] (dalej decyzja z [...] 2013 r.) w przedmiocie doprowadzenia zabytku – strefy ochrony konserwatorskiej do jak najlepszego stanu.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła E. B. (dalej skarżąca) reprezentowana przez adwokata A. S. W skardze kasacyjnej zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wniosek uzasadniono tym, że brak wstrzymania wykonania decyzji z [...] 2013 r. skutkować będzie koniecznością przeprowadzenia kosztownych prac budowlanych, polegających na rozebraniu części poszycia dachowego, w celu odcięcia zainstalowanego ogrodzenia od krokwi dachowych i ułożenia w tej części nowego poszycia. Wykonanie ostatecznej lecz nieprawomocnej decyzji czyniłoby niniejszą skargę w zasadzie bezprzedmiotową (k. 88-88v akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa), sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wniosek taki jest jednym ze środków procesowych dla obrony interesów wnoszącego skargę.
Zgodnie z art. 61 § 6 ppsa, wstrzymanie wykonania aktu lub czynności przez organ albo sąd pierwszej instancji upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, a więc zarówno wyroku wydanego po rozpoznaniu skargi (uwzględniającego albo oddalającego skargę), jak i postanowień o odrzuceniu skargi albo umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego (postanowienie NSA z: 9.10.2013 r., II OSK 2417/13; 7.8.2013 r., II OSK 1537/13; 2.7.2013 r., II OSK 1532/13; 25.4.2013 r., I OSK 1096/12, cbosa).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest dopuszczalne również na etapie postępowania kasacyjnego. Oznacza to, że nie jest wyłączone stosowanie art. 61 § 3 ppsa w przypadku, gdy skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku oddalającego skargę i wystąpił z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na skutek wydania wyroku oddalającego skargę upada bowiem wstrzymanie wykonania decyzji, o którym orzekł Sąd I instancji, uwzględniając wniosek skarżącego (art. 61 § 6 ppsa). Możliwe jest wykonanie decyzji, mimo że wyrok oddalający skargę jest nieprawomocny i została wniesiona skarga kasacyjna (uchwała 7 Sędziów NSA z 16.4.2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007/4/77). Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, Lexis Nexis 2012, s. 231, uw. 18; postanowienie NSA z: 13.11.2013 r., I OSK 2546/13; 13.11.2013 r., II OSK 2158/12; 13.11.2013 r., II OSK 2159/12; 7.11.2013 r., II OSK 2656/13; 7.11.2013 r., II OSK 2672/13, cbosa).
Odnosząc się do zasadności wniosku w przedmiotowej sprawie, należy wskazać, że zaskarżona decyzja niewątpliwie może wywołać wobec skarżącej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Naczelny Sąd Administracyjny podziela argumentację wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z 4 września 2013 r. VII SA/Wa 1233/13 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, że wykonanie przed rozpoznaniem sprawy decyzji z [...] 2013 r., sprowadzającej się do nakazu zdemontowania rozbiórki części poszycia dachowego w celu odcięcia zainstalowanego ogrodzenia od krokwi dachowych i ułożenia w tej części nowego poszycia, może spowodować znaczną szkodę (k. 37-40 akt sądowych).
Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności tego aktu (postanowienie z 25.10.2013 r., II OSK 2619/13; 24.9.2013 r., II OSK 2064/13; 22.11.2012 r., II OSK 2628/12; cbosa).
Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.