Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę I.D. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] października 2009 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektów budowlanych.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] października 2009 r. została doręczona skarżącej w trybie awizo (art. 44 k.p.a.) w dniu 20 listopada 2009 r. Decyzja ta po raz pierwszy była awizowana w dniu 6 listopada 2009 r., a następnie w dniu 16 listopada 2009 r.
Sąd I instancji wyjaśnił, że skarga na decyzję z dnia [...] października 2009 r. złożona została w dniu 23 lipca 2010 r., a więc z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Sąd I instancji podkreślił także, że postanowieniem z dnia 24 października 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił skarżącej przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 197/11 oddalono zażalenie skarżącej w tym przedmiocie.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła skarżąca. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności art. 42, art. 43 i art. 44 k.p.a., poprzez uznanie, że zostały spełnione przesłanki określone w powyższych przepisach, decydujące o prawidłowym i skutecznym doręczeniu decyzji.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., Nr 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. - skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
- 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
W pierwszej kolejności podnieść należy, że zarzuty skargi kasacyjnej zostały błędnie sformułowane. Powołane jako podstawy skargi kasacyjnej przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie są przepisami prawa materialnego, lecz przepisami postępowania. Oczywistym jest także, że nie może dojść jednocześnie do błędnej wykładni przepisu i jego niewłaściwego zastosowania. Ponadto, wojewódzki sąd administracyjny nie stosuje przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a jedynie dokonuje oceny (kontroli) ich zastosowania przez organ administracji.
Stosownie do treści art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Konsekwencją uchybienia terminu do wniesienia skargi jest jej odrzucenie – art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji nie miał podstaw do przyjęcia, iż zaskarżona decyzja została skarżącej skutecznie doręczona w tzw. trybie awizo. W postępowaniu administracyjnym tryb doręczania przesyłek regulują między innymi art. 43 i 44 k.p.a. W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania (art. 43 k.p.a.).
Natomiast - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie - w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wyżej wskazany, poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).
W postępowaniu administracyjnym ustawodawca wiąże z doręczeniem rozstrzygnięć doniosłe skutki procesowe, bowiem od daty doręczenia liczyć należy terminy do dokonania określonych, przewidzianych prawem czynności, w tym do wystąpienia z odwołaniem, zażaleniem czy skargą do sądu administracyjnego. Oczywistym jest zatem, że zwrotne potwierdzenie odbioru pisma organu musi być sporządzone tak, żeby w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzało doręczenie tego pisma. Tylko w takiej sytuacji możliwe jest określenie terminu doręczenia przesyłki, terminu do dokonania związanej z tym czynności procesowej, a także ewentualne określenie negatywnych skutków procesowych uchybienia terminu. W niniejszej sprawie zwrotne potwierdzenie odbioru, przyjęte przez Sąd I instancji jako dowód doręczenia zaskarżonej decyzji, powyższe warunki spełnia. Zwrotne potwierdzenie odbioru zawiera dokładne oznaczenie (data i numer) doręczanej decyzji, jak również informację o miejscu pozostawieniu przesyłki (Urząd Pocztowy Chełm 1).
Na kopercie zwróconej przez pocztę do organu administracji w sposób czytelny określono daty, w których podejmowano próby doręczenia przesyłki oraz datę zwrotu przesyłki Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. Daty te zgodne są z wymogami wynikającymi z art. 44 k.p.a. W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organ administracji skutecznie doręczył zaskarżoną decyzję w trybie awizo i na tej podstawie, również prawidłowo, uznał, że skarga została złożona z uchybieniem terminu do jej wniesienia.
Z tych względów i na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.
- - ---------------------- 2 3