Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 22 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 936/16, oddalił skargę [...] sp. z o.o. sp. k. w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], działając na podstawie art. 59f ust. 1 Prawa budowlanego, wymierzył inwestorowi [...] Sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...] karę z tytułu przystąpienia do użytkowania części obiektu budowlanego usytuowanego na działkach nr[...], obręb [...] przy ul. [...] w[...], bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Postanowienie zawierało pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia oraz ustawowym terminie do jego złożenia. Zostało doręczone pełnomocnikowi spółki S. L. (pełnomocnictwo z dnia 25 kwietnia 2016 r.) w dniu 30 czerwca 2016 r.
Pismem z dnia 8 lipca 2016 r. spółka reprezentowana przez kolejnego pełnomocnika r.pr. M. B. (pełnomocnictwo z dnia 6 lipca 2016 r.) złożyła na powyższe postanowienie zażalenie, zarzucając naruszenie art. 79 § 2, art. 85 § 1 oraz art. 7, 77 § 1 oraz 124 § 2 w zw. z art. 126 K.p.a.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...][...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu organ omówił przepisy K.p.a. odnoszące się do wnoszenia zażaleń i terminowości zażaleń, a następnie wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone spółce na ręce pełnomocnika S. L. w dniu 30 czerwca 2016 r. Termin do złożenia zażalenia mijał zatem w dniu 7 lipca 2016 r. Zażalenie zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego - Poczty Polskiej S.A. dopiero w dniu 8 lipca 2016 r., co skutkuje koniecznością stwierdzenia przez organ uchybienia terminu.
Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższe postanowienie, zarzucając naruszenie art. 134 w zw. z art. 125 § 1 w zw. z art. 141 § 2 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W motywach wskazanego na wstępie wyroku oddalającego skargę Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowienie zostało doręczone ówczesnemu pełnomocnikowi spółki – S.L. w dniu 30 czerwca 2016 r., zawierało prawidłowe pouczenie o trybie i terminie, w którym można wnieść zażalenie. Termin ten upływał w dniu 7 lipca 2016 r. Spółka, reprezentowana przez innego pełnomocnika, tj. r.pr. M. B. (na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w dniu 8 lipca 2016 r.) wniosła zażalenie w dniu 8 lipca 2016 r. W zażaleniu nie kwestionowano prawidłowości doręczenia, nie odniesiono się również do faktu uchybienia terminu, nie zawarto wniosku o przywrócenie terminu. Stąd konieczne było wydanie postanowienia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, na podstawie art. 134 K.p.a. Sąd nie podzielił zarzutu, że przesłanie zaskarżonego postanowienia na ręce S. L. było nieskuteczne. Znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo udzielone tej osobie wskazuje szeroki zakres spraw administracyjnych, w tym m.in. "wszelkie sprawy" związane z uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie.
Pełnomocnik złożył wniosek o stosowne pozwolenie, a badając ten wniosek organ stwierdził, że w rzeczywistości spółka do użytkowania już przystąpiła i w efekcie organ wymierzył orzeczoną karę. Sąd wskazał, że wymierzenie kary z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania obiektu nie stanowi odrębnej sprawy administracyjnej. Zwrócił także uwagę, że we wniesionym przez r.pr. M. B. zażaleniu nie kwestionowano prawidłowości doręczenia, ale niejako potwierdzono umocowanie S. L. do udziału w czynnościach zwieńczonych wymierzeniem kary.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] sp. z o.o. sp.k. w[...], zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia oraz rozpoznania skargi i jej uwzględnienia, ewentualnie przekazania sprawy WSA w Gliwicach do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów radcy prawnego.
Skarżący, na podstawie art.174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz 1369, z późn. zm.) - P.p.s.a., zarzucił naruszenie art. 32 w związku z art. 134 w związku z art. 125 § 1 w związku z art. 141 § 2 K.p.a. w związku z art. 1 § 1 i § 2 ustawy o ustroju sądów powszechnych (powinno być ustawy o ustroju sądów administracyjnych) oraz w związku z art. 3 § 1 P.p.s.a., polegające na błędnym przyjęciu, że pełnomocnictwo udzielone S. L. było pełnomocnictwem uprawniającym go do odbioru postanowienia o nałożeniu kary pieniężnej w trybie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, wobec czego na skutek doręczenia mu tego postanowienia termin na wniesienie zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] rozpoczął się, a samo zażalenie zostało wniesione po upływie terminu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Skarżący sformułował podstawę kasacyjną w postaci naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 32 w związku z art. 134 w związku z art. 125 § 1 w związku z art. 141 § 2 K.p.a. w związku z art. 1 § 1 i § 2 ustawy o ustroju sądów powszechnych (powinno być administracyjnych) oraz w związku z art. 3 § 1 P.p.s.a.
Zgodnie z art. 32 K.p.a. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Według art. 125 § 1 K.p.a. postanowienia, od których stronom służy zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, doręcza się na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Należy wskazać, że zgodnie z art. 40 § 2 K.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Przepis art. 141 § 2 K.p.a. stanowi, że zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszona ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Wniesienie zażalenia po terminie skutkuje wydaniem przez organ odwoławczy postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia (art. 134 w związku z art. 144 K.p.a.).
Z uwagi na powyższe zasadnie Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że postanowienie PINB o nałożeniu kary z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania zostało skutecznie doręczone ówczesnemu pełnomocnikowi skarżącej spółki - S. L., w dniu 30 czerwca 2016 r. Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo udzielone S. L. wskazywało szeroki zakres spraw administracyjnych, w tym m.in. "wszelkie sprawy" związane z uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie.
W konsekwencji pełnomocnik złożył wniosek o stosowne pozwolenie, a badając wniosek PINB stwierdził, że w rzeczywistości spółka do użytkowania części obiektu już przystąpiła i wymierzył karę z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Kwestia ta zatem należała do "wszelkich spraw" związanych z pozwoleniem na użytkowanie, prawidłowo tym samym organ na ręce wskazanego przez spółkę pełnomocnika wysłał postanowienie w przedmiocie kary.
Rację ma Sąd pierwszej instancji, że wymierzenie kary z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania obiektu, który to fakt został ujawniony w trakcie kontroli następującej w wyniku złożenia wniosku o pozwolenie na użytkowanie, nie stanowi odrębnej sprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 57 ust. 6 i 7 Prawa budowlanego wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie stanowi jednocześnie wezwanie właściwego organu do przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a tej ustawy. W przypadku stwierdzenia w ramach kontroli przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 Prawa budowlanego, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.
Nie można zatem zgodzić się, że udzielone S. L. umocowanie z dnia 25 kwietnia 2016 r. nie obejmowało kwestii związanych z nielegalnym przystąpieniem inwestora do użytkowania, w tym sprawy o wymierzenie kary pieniężnej na podstawie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego.
W konsekwencji należało uznać, że prawidłowo organ odwoławczy stwierdził wniesienie zażalenia z uchybieniem terminu, dlatego, na podstawie art. 134 w związku z art. 144 K.p.a., wydał zaskarżone postanowienie, a wskazane przepisy oraz art. 32 i art. 125 § 1 K.p.a. nie zostały naruszone. Sąd pierwszej instancji dokonał kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem zgodności z prawem - w myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., co doprowadziło do niewadliwego wniosku o braku podstaw do uchylenia postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r.
Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a.