Uzasadnienie
Starosta Starogardzki wnioskiem z dnia 27 stycznia 2012 r. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Starogardzkim a Prezydentem Miasta Starogard Gdański w sprawie rozpatrzenia wniosku [...]S.A. w S. dotyczącego zapewnienia drożności rowu melioracyjnego na terenie działek nr [...] i [...] (obręb [...]).
Jak wynika z akt sprawy [...] S.A. w S. wnioskiem z dnia 7 listopada 2011 r. wystąpiły do Urzędu Miasta Starogard Gdański o zapewnienie drożności rowu melioracyjnego.
Naczelnik Wydziału Techniczno-Inwestycyjnego Urzędu Miasta Starogard Gdański, pismem z dnia 16 grudnia 2011 r., przekazał według właściwości ww. wniosek z dnia 7 listopada 2011 r. do Starosty Starogardzkiego. W piśmie podniesiono, że zgodnie z art. 77 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019) utrzymanie urządzeń melioracyjnych wodnych szczegółowych należy do zainteresowanych właścicieli gruntu. Jeżeli obowiązek ten nie jest wykonywany, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustala w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu, szczegółowe zakresy i terminy jego wykonania.
Starosta Starogardzki wnioskiem z dnia 27 stycznia 2012 r., na podstawie art. 22 § 2 k.p.a. w związku z art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) – dalej p.p.s.a. – wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Prezydentem Miasta Starogard Gdański, poprzez wskazanie organu właściwego do rozpatrzenia wniosku [...] S.A. w S. W uzasadnieniu wniosku o rozstrzygnięcie sporu Starosta podkreślił, że zgodnie z art. 70 Prawa wodnego melioracje wodne polegają na regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej uprawy oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (rozdział 3 § 16 pkt 11) Miasta Starogard Gdański nr LXIII/547/2010 z dnia 28 października 2010 r. opublikowanym w Dzienniku Urzędowym Województwa Pomorskiego (Nr 161, poz. 3268 z dnia 20 grudnia 2010 r.) teren, na którym położone są działki ewidencyjne nr [...] i [...] przeznaczony jest jako – "teren zieleni naturalnej w obszarze bezpośredniego zagrożenia powodzią".
Dlatego też, zdaniem Starosty, wskazane działki nie są użytkami rolniczymi i dlatego w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, zgodnie z którym, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz, prezydent miasta może w drodze decyzji nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom.
W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta Starogard Gdański wskazał, iż przedmiotowy rów melioracyjny nawadnia i zbiera wody z pobliskich gruntów rolnych, łąk, pastwisk i nie przebiega przez nieruchomości Gminy Miejskiej Starogard Gdański, a przez grunty należące do prywatnych właścicieli, Starosty Starogardzkiego i [...] S.A. w S. Dlatego też sprawa należy do kompetencji Starosty Starogardzkiego, który zgodnie z art. 77 ust. 1 i 2 Prawa wodnego jest władny do ustalenia szczegółowych zakresów i terminów utrzymywania urządzeń melioracyjnych w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu.
Z pisma Prezydenta Miasta Starogard Gdański z dnia 2 lutego 2012 r. skierowanego do Starosty Starogardzkiego wynika, że w rejestrze gruntów i w księgach wieczystych działki oznaczone numerami [...] i [...] (obręb [...]) mają przeznaczenie rolnicze.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość oraz spory kompetencyjne w przypadkach określonych w art. 4 p.p.s.a. oraz w art. 22 § 1 i 2 k.p.a.
Spór pomiędzy Starostą Starogardzkim a Prezydentem Miasta Starogard Gdański ponieważ zaistniał na tle przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne, jest sporem kompetencyjnym pomiędzy organem administracji rządowej a organem jednostki samorządu terytorialnego i z tej racji rozstrzygnięcie tego sporu należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 22 § 2 k.p.a., art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 4 ust. 4, art. 140 ust. 1 Prawa wodnego kompetencje starosty określone w ustawie są realizacją zadań z zakresu administracji rządowej i w tym zakresie organem wyższego stopnia w rozumieniu k.p.a. w stosunku do starosty jest właściwy dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Tak więc jest to przypadek, w którym organem wyższego stopnia dla starosty nie jest samorządowe kolegium odwoławcze, gdyż ustawa – Prawo wodne jako ustawa szczególna w rozumieniu art. 17 pkt 1 k.p.a. stanowi inaczej. W konsekwencji Starosta Starogardzki i Prezydent Miasta Starogard Gdański w zakresie regulacji przepisów Prawa wodnego, nie mają wspólnego dla nich organu wyższego stopnia (art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a.).
Bezspornym jest, że sprawa zgłoszona organom pismem z dnia 7 listopada 2011 r. przez [...] S.A. w S. dotyczy zapewnienia drożności rowu melioracyjnego odprowadzającego wody opadowe do rzeki [...] w Starogardzie Gdańskim.
Zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego rowy wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie zalicza się do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych.
Utrzymanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych stosownie do art. 77 ust. 1 Prawa wodnego należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej – do tej spółki. Jeżeli powyższy obowiązek nie jest wykonywany, to organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego (starosta), ustala w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu, szczegółowe zakresy i terminy jego wykonywania (ust. 2 art. 77 Prawa wodnego).
Zgodnie z powyższym w niniejszej sprawie organem właściwym do rozpatrzenia wniosku [...] S.A. w S., dotyczącego zapewnienia drożności rowu melioracyjnego odprowadzającego wody opadowe do rzeki [...], jest Starosta Starogardzki.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.